เพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก อ่านฟ้า รู้ฝน สร้างชุมชนปลอดภัย รับมือภัยพิบัติอย่างยั่งยืน

ท่ามกลางสถานการณ์ภัยพิบัติ ที่ทวีความรุนแรงขึ้นในหลายพื้นที่ของประเทศ การเตรียมพร้อมรับมือก่อนเกิดเหตุ นับเป็นหัวใจสำคัญ ที่จะช่วยลดความสูญเสียทั้งชีวิตและทรัพย์สิน

ที่ อ.ปัว จ.น่าน หนึ่งในพื้นที่เสี่ยงอุทกภัยซ้ำซาก ประชาชนสามารถก้าวผ่านความหวาดกลัวภัยธรรมชาติได้อย่างมีประสิทธิภาพ จากพระกรุณาธิคุณของ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา ที่ทรงนำองค์ความรู้ และเทคโนโลยีสมัยใหม่ มาช่วยเสริมสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชน สามารถเฝ้าระวัง และจัดการภัยพิบัติได้ด้วยตนเอง

เมื่อฤดูฝนเวียนมาถึงในทุกปี ชาวบ้าน ต.วรนคร อ.ปัว จ.น่าน ต้องเผชิญกับความกลัวจากอุทกภัยและน้ำป่าไหลหลากที่เกิดขึ้นซ้ำซาก หลายครั้งน้ำหลากโดยไม่มีสัญญาณเตือน ประชาชนไม่สามารถเตรียมตัวรับมือได้ทันท่วงที

แต่วันนี้ ภาพความสูญเสียที่เคยเกิดขึ้นได้เปลี่ยนไป จากพระกรุณาธิคุณของ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา องค์ประธานกรรมการมูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก สภากาชาดไทย ที่ทรงมีพระวิสัยทัศน์ด้านการจัดการภัยพิบัติอย่างยั่งยืน

ภายหลังทรงรับทราบปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนในพื้นที่ ได้พระราชทานสถานีโทรมาตรอัตโนมัติ และระบบติดตามข้อมูลสภาพอากาศ เพื่อตรวจวัดปริมาณน้ำฝน และเฝ้าระวังภัยล่วงหน้าในพื้นที่ต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ

เมื่อวันที่ 9 ต.ค.2561 ยังเสด็จไปทรงติดตามความก้าวหน้าของโครงการด้วยพระองค์เอง พร้อมทรงรับฟังข้อมูลจากผู้นำชุมชนและเครือข่ายจัดการภัยพิบัติอย่างใกล้ชิด

นายสนิท เนตรทิพย์ กรรมการเครือข่ายเตือนภัยชุมชน อ.ปัว จ.น่าน เล่าว่า ในอดีตชาวบ้านไม่เคยทราบล่วงหน้าว่าฝนจะตกหนัก หรือพายุจะเข้าพื้นที่เมื่อใด แต่หลังจากได้รับพระราชทานสถานีโทรมาตร และการอบรมจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ชุมชนสามารถติดตามข้อมูลสภาพอากาศแบบเรียลไทม์ ผ่านระบบเฝ้าระวังและแอปพลิเคชัน Thai Water ทำให้สามารถเตรียมพร้อมรับมือภัยพิบัติได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ร่องรอยระดับน้ำท่วมที่ยังปรากฏบนอาคารบ้านเรือนสูงกว่า 2-3 เมตร เป็นหลักฐานสะท้อนถึงความรุนแรงของภัยพิบัติที่เคยเกิดขึ้น แต่สิ่งที่เปลี่ยนไป คือความพร้อมของคนในชุมชน ที่สามารถแจ้งเตือน อพยพ และช่วยเหลือกันได้อย่างเป็นระบบ

นอกจากพระราชทานองค์ความรู้ด้านการเฝ้าระวังภัยแล้ว ยังพระราชทานอุปกรณ์กู้ภัย เรือกู้ชีพ วิทยุสื่อสาร และสิ่งของช่วยเหลือผู้ประสบภัย เพื่อเสริมศักยภาพให้ชุมชนสามารถพึ่งพาตนเองได้ในยามวิกฤต

นายวีระศักดิ์ โควสุรัตน์ เลขาธิการและกรรมการมูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก อธิบายถึงแนวทางการดำเนินงานของมูลนิธิ ไม่เพียงมุ่งบรรเทาความเดือดร้อนเฉพาะหน้า แต่ยังให้ความสำคัญกับการนำองค์ความรู้ และเทคโนโลยีสมัยใหม่มาช่วยลดความสูญเสีย โดยเฉพาะระบบสถานีโทรมาตร ที่ทำให้ข้อมูลสำคัญไปถึงมือประชาชนผู้เผชิญภัยโดยตรง

ดร.รอยบุญ รัศมีเทศ ผู้อำนวยการสถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำ ระบุว่า พระวิสัยทัศน์ของพระองค์ ทรงมุ่งแก้ไขปัญหาภัยพิบัติอย่างยั่งยืน ผ่านการสร้างเครือข่ายชุมชน การถ่ายทอดองค์ความรู้ และการเชื่อมโยงความร่วมมือ จากทุกภาคส่วน ทำให้ประชาชนสามารถรับมือกับภัยธรรมชาติได้ด้วยตนเอง

แม้ภัยพิบัติทางธรรมชาติจะยังคงเกิดขึ้น แต่สิ่งที่ลดลงอย่างเห็นได้ชัด คือ ความสูญเสียทั้งชีวิตและทรัพย์สิน จากชุมชนที่เคยเผชิญภัยโดยไร้ข้อมูล วันนี้สามารถเฝ้าระวัง คาดการณ์ และเตรียมพร้อมรับมือได้ทันท่วงที นับเป็นอีกหนึ่งพระกรุณาธิคุณที่ทรงเปลี่ยน "ผู้ประสบภัย" ให้กลายเป็น "ผู้พร้อมรับมือภัย" ด้วยองค์ความรู้ เทคโนโลยี และพลังของชุมชนที่เข้มแข็ง อันเกิดจากพระปณิธาน ในการยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน ให้สามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน

อ่านข่าว :

น้อมรำลึกพระกรุณาธิคุณ "เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ" พลิกฟื้นชีวิตชุมชนบ้านไล่โว่-สาละวะ