หินประหลาดคล้ายทองคำ-เหล็กไหล ที่แท้คือ "ไพไรต์"

วันนี้ (13 พ.ย.2563) จากกรณีชาวบ้าน จ.ยโสธร พบหินประหลาดคล้ายทองคำ-เหล็กไหล ก่อนจะนำเครื่องมือประเภทจอบและเสียม เข้าไปชุดหาหินประหลาดชนิดหนึ่ง บริเวณริมลำห้วยหินลับ พื้นที่บ้านดอนป่าโมง หมู่ 8 ต.กุดแห่ อ.เลิงนกทา จ.ยโสธร ซึ่งห่างจากหมู่บ้านประมาณ 3 กิโลเมตร โดยชาวบ้านเชื่อว่าเป็นแร่ทองคำ หรือเหล็กไหล ซึ่งหินที่พบนี้มีลักษณะเป็นก้อนกลม สีเหลืองคล้ายทองคำ มีความแวววาวคล้ายเกร็ดเพชร ขนาดเท่ากำปั้น และน้ำหนักมากสุด 1 กิโลกรัม 

ภาพ : กรมทรัพยากรธรณี

ล่าสุด กรมทรัพยากรธรณี ชี้แจงว่า หินประหลาดที่ชาวบ้านเจอนั้น ไม่ใช่ทองคำ แต่เป็นแร่ไพไรต์ โดยไพไรต์ (FeS2 : Pyrite) มาจากภาษากรีกว่า “Pyr” แปลว่า ไฟ (fire) เพราะเมื่อนำไปตีกระทบกับเหล็กกล้าจะเกิดประกายไฟ สีแร่คล้ายทองมาก จนทำให้ผู้พบเห็นเข้าใจผิดบ่อยๆ จึงมีฉายาว่า ทองคนโง่ (fool’s gold) มีองค์ประกอบของเหล็กและกำมะถัน

ภาพ : กรมทรัพยากรธรณี

ลักษณะเด่นและวิธีการตรวจแร่ไพไรต์ ได้แก่ ตรวจสอบจากรูปผลึกที่สมบูรณ์มีลักษณะเป็นลูกบาศก์เด่นชัดมาก แต่มักมีมุมตัดจนเกิดเหลี่ยมได้มากมาย สีคล้ายโลหะทองเหลือง สำหรับไพไรต์แตกต่างจากทองคำที่พไรต์มีความแข็งกว่าและเปราะร่วน มีผงละเอียด สีดำ

ภาพ : กรมทรัพยากรธรณี

ทั้งนี้ ไพไรต์สามารถพบได้โดยทั่วไปในบริเวณที่หินมีการเปลี่ยนสภาพ โดยเฉพาะการเปลี่ยนแปลงทางเคมี เช่นเดียวกับเหตุการณ์เมื่อวันที่ 10 ต.ค.2562 ที่ชาวบ้าน จ.มุกดาหาร พบในหินที่มีแร่คล้ายทองคำติดอยู่ บริเวณภูเขาก่อสร้างริมถนนสี่เลน มุกดาหาร – กุฉินารายณ์ อ.หนองสูง