“Yim.leklek” ตัด-แปะเรื่องราวได้ดังใจ ไปกับ “ปลา - หนึ่งฤทัย สุวรรณโฉม” ผู้เปลี่ยนกระดาษธรรมดาให้กลายเป็นของขวัญในทุกวันพิเศษ
หากพูดถึงของขวัญวันครบรอบ คุณจะนึกถึงอะไร?
คำตอบในใจของทุกคนคงแตกต่างตามวาระโอกาสและผู้รับ บ้างอาจนึกถึงตุ๊กตาตัวโต ดอกไม้ช่อสวย เครื่องประดับสุดหรู หรือไม่ก็คงเป็นดินเนอร์มื้อใหญ่สักมื้อ กระนั้นก็เชื่อเหลือเกินว่า จะต้องมีอีกหลายคนแน่ที่คิดถึงของขวัญ “แฮนด์เมด” ขึ้นมาเป็นอันดับแรก ด้วยความเป็น “ชิ้นเดียวในโลก” ที่สร้างความรู้สึกพิเศษให้เกิดขึ้นในใจของทั้งผู้ให้และผู้รับเกินจะพรรณนาได้
ในบรรดาของขวัญทำมือนี้ งานวาดและงานถัก อาจจะเป็นของขวัญที่เราเห็นกันได้บ่อย ๆ แต่อีกหนึ่งงานฝีมือที่กำลังได้รับความนิยมไม่แพ้กัน นั่นก็คือ “งานกระดาษ” (Papercutting) ที่โดดเด่นในด้านของความละเอียด ละเมียดละไม เป็นศิลปะว่าด้วยการตัดกระดาษและแปะวาง เพื่อประกอบออกมาเป็นภาพหนึ่งภาพ ที่ครบครันทั้งมิติความสวยงาม และเปี่ยมไปด้วยคุณค่าของเรื่องเล่าจากความทรงจำ นอกจากนี้เจ้างานกระดาษยังเป็นเหมือนไอเท็มฮีลใจ ที่พาหลาย ๆ คนย้อนกลับไปสู่คาบศิลปะในวัยเด็กที่คิดถึงอีกด้วย
เพื่อให้ทุกคนได้รู้จักกับเสน่ห์ของงานกระดาษเพิ่มขึ้นอีกขั้น “คิด” จึงจะขอพาทุกคนมาตะลุยโลก Papercutting ผ่านมุมมองของ “ปลา” หนึ่งฤทัย สุวรรณโฉม เจ้าของร้าน “Yim.leklek” ผู้เปลี่ยนกระดาษธรรมดาให้กลายมาเป็นของขวัญชิ้นพิเศษในโอกาสสำคัญ ๆ ของใครหลายคนตลอดระยะเวลา 9 ปี พร้อมส่งต่อเรื่องราวและแรงบันดาลใจดี ๆ บนเส้นทางสายงานกระดาษให้ทุกคนได้รู้กัน
ปลา-หนึ่งฤทัย สุวรรณโฉม เจ้าของร้าน “Yim.leklek” (หนึ่งฤทัย สุวรรณโฉม)
ก้าวแรกจาก “ความชอบ”
จุดเริ่มต้นของคุณปลาบนเส้นทางสายงานกระดาษเริ่มขึ้นจากความชอบในการทำการ์ดให้เพื่อน ๆ ตั้งแต่สมัยเด็ก และต่อมาก็ได้เข้าเรียนในคณะครุศาสตร์การออกแบบ ซึ่งต่อยอดให้เธอได้รู้จักและใกล้ชิดกับการทำผลงานจากกระดาษมากขึ้นไปอีก จนมาถึงช่วงที่มหาวิทยาลัยปิดเทอมใหญ่เพื่อปรับการปิด-เปิดภาคเรียนให้ตรงกับอาเซียน จึงกลายเป็นโอกาสที่คุณปลาเริ่มคิดอยากจะเปิดร้าน เหมือนกับเพื่อนคนอื่น ๆ ที่ต่างพากันเปิดร้านตามความถนัด
“ปลาอยากหาอะไรทำ โดยที่เอาสิ่งที่เราชอบมาสร้างรายได้ ก็เลยลองฝึกทำเป็นการ์ดขึ้นมาจากงานกระดาษ” ได้เสาะหาไอเดียการทำชิ้นงาน จนพบกับงานแนว Paper Portrait ที่ตอบโจทย์การสร้างรายได้จากการตัดกระดาษเป็นการ์ตูนรูปคน กลายเป็นจุดเริ่มต้นของร้านออนไลน์ “Yim.leklek” ที่สร้างความสุขให้ลูกค้าอย่างกว้างขวางมาจนถึงปัจจุบัน
“Yim.Leklek มาจากคำว่า ‘ยิ้ม’ กับคำว่า ‘เล็ก ๆ ’ คำว่า ‘ยิ้ม’ ปลาตั้งใจจะให้ชื่อมีความโพสิทีฟ ให้เวลาที่ลูกค้าหรือคนรับได้ของขวัญจากร้านเราไป แล้วมีรอยยิ้มกลับมาเสมอ ส่วนคำว่า ‘เล็ก ๆ ’ นี่มาจากกระดาษค่ะ เพราะงานของปลา คือการนำองค์ประกอบที่ละเอียดมาก ๆ มาประกอบกันเป็นผลงานหนึ่งชิ้น รวมกันจึงเป็นคำว่า ยิ้มเล็ก ๆ ”
โดยช่วงแรกที่เปิดร้าน คุณปลาเล่าว่ามีแต่เพื่อน ๆ กันเท่านั้นที่มาสั่งซื้อ ทำเอาคุณปลาแอบตั้งคำถามในผลงานของตัวเอง ถึงขั้นลังเลที่จะไม่ทำต่อ แต่อย่างไรเธอก็ไม่ย่อท้อที่จะพัฒนาฝีมือและลงโพสต์ผลงานอย่างสม่ำเสมอ กระทั่งผ่านไป 3 เดือนถึงเพิ่งจะมีลูกค้ารายแรกที่เข้ามาสั่งชิ้นงาน “ตอนนั้นคือดีใจที่สุดในโลก” คุณปลากล่าวอย่างเปี่ยมสุข
จากวันนั้นจนถึงวันนี้แบรนด์ Yim.Leklek ก็ได้เติบโตและมีโอกาสสร้างรอยยิ้มผ่านของขวัญให้กับผู้คนมากมาย โดยกำลังจะย่างเข้าสู่ปีที่ 10 ด้วยยอดผู้ติดตามทะลุแสนแอ็กเคานต์ในทุก ๆ ช่องทาง ทั้งยังมีการขยับขยายตนเองผ่านการเปิดเวิร์กช็อปสร้างผลงานจากกระดาษสำหรับผู้ที่สนใจ
(Yim.LekLek)
(Yim.LekLek)
ละมือจากกรรไกร มาใส่ใจฟีด TikTok : จากศิลปินสู่คอนเทนต์ครีเอเตอร์
นอกเหนือจากบทบาทการเป็นศิลปินงานกระดาษแล้ว ในช่วง 4 ปีที่ผ่านมา คุณปลายังเป็น “ดาวติ๊กต็อก” คนดังที่มีผู้ติดตามมากกว่า 7 แสนคนด้วย ช่อง @pla.yimleklek นับเป็นอีกช่องงานศิลปะสุดฮิตที่ถ่ายทอดเรื่องราวเกี่ยวกับงานกระดาษได้อย่างน่ารัก และทำให้หลาย ๆ คนเริ่มรู้จักงานกระดาษมากขึ้นเช่นกัน โดยคุณปลาเล่าว่า จุดเริ่มต้นของการทำ TikTok นี้เกิดขึ้นในช่วงวิกฤตโรคระบาดที่มาพร้อมกับมาตรการล็อกดาวน์ ทำให้ต้องพักการจัดเวิร์กช็อปไป ประกอบกับในช่วงนั้น คุณปลาได้มีโอกาสฟัง clubhouse ที่พูดถึงการเติบโตในเส้นทางสายศิลปิน ซึ่งผู้พูดคนหนึ่งได้แนะนำว่า แพลตฟอร์มนี้จะช่วยสร้างตัวตน พร้อมทั้งเปิดโอกาสใหม่ ๆ เข้ามา สิ่งนี้จุดประกายคุณปลาให้ลองมาเข้าวงการครีเอเตอร์ดู ซึ่งก็นับว่าเป็นการตัดสินใจที่ประสบความสำเร็จเป็นอย่างมาก เพราะนอกจากตัวช่องจะมียอดการเข้าชมและผู้ติดตามมหาศาลแล้ว TikTok ยังกลายเป็นช่องทางฮีลใจของคุณปลาอีกด้วย “TikTok เป็นพื้นที่ที่ปลาจะสร้างสรรค์ผลงานแบบไหนก็ได้ นำเสนอแบบไหนก็ได้ ตอนเข้ามาทำ TikTok ปลามีความสุขมากค่ะ” คุณปลากล่าว โดยคลิปในช่องนี้จะโชว์ให้เห็นขั้นตอนต่าง ๆ ของการทำงานกระดาษ รวมถึงการแบ่งปันไอเดียงานและเรื่องราวจิปาถะ ตลอดจนการทำคลิปรีวิวสินค้าที่ช่วยเติมเต็มงานศิลปะให้สวยตรงใจ
ทว่าคลิปความยาว 1-2 นาทีเหล่านี้ ในบางครั้งก็ทำให้หลายคนเข้าใจเกี่ยวกับงานกระดาษคลาดเคลื่อนไปเช่นกัน “คนจะเข้าใจว่า เราใช้เวลาทำไม่นาน ทำเดี๋ยวเดียวเสร็จ แต่จริง ๆ แล้วกว่าจะได้หนึ่งคลิปใช้เวลาเป็นอาทิตย์เลย” คุณปลาได้ขยายความต่อว่า แม้งานแต่ละชิ้นจะมีระยะเวลาการทำแตกต่างตามโจทย์ ขนาด และรายละเอียด แต่โดยประมาณแล้ว กว่างานจะเสร็จให้เหมือนในคลิปนั้น ต้องใช้เวลากว่า 1-2 อาทิตย์ทีเดียว ระยะเวลาเท่านี้นับว่าสมเหตุสมผลเป็นอย่างยิ่ง เมื่อได้รู้วิธีการทำงานกระดาษที่แสนจะใส่ใจ
(Yim.LekLek)
(Yim.LekLek)
สร้างสรรค์ทุกชิ้นงานด้วย “ความตั้งใจ”
ขั้นตอนการทำงานกระดาษหนึ่งชิ้นในเบื้องต้น จะเริ่มจากการใช้ดินสอร่างรูปทรงบนกระดาษ แล้วค่อยใช้กรรไกรตัด จากนั้นก็นำชิ้นส่วนต่าง ๆ มาประกอบเป็นชิ้นงานด้วยมือ ซึ่งเป็นวิธีการทำงานของคุณปลาในระยะแรก ต่อมาเมื่อทางร้านมีลูกค้าเพิ่มมากขึ้น จึงมีการเปลี่ยนขั้นตอนเล็กน้อย โดยเริ่มจากการวาดแบบในโปรแกรม Illustrator เพื่อส่งให้ลูกค้าดูก่อน จากนั้นจึงค่อยตัดด้วยมือ หรืออาจมีการใช้เครื่องตัดช่วยบ้างตามความเหมาะสม แล้วค่อยนำมาประกอบมือ เป็นอันจบขั้นตอนการทำงานสายคอมมิชชั่นหรือการทำงานตามบรีฟที่ได้มา
ส่วนในกรณีการทำงานเพื่อตัดเป็นคลิปไปลงในแพลตฟอร์มออนไลน์หรืองานรีวิว คุณปลาจะเน้นการทำมือทุกขั้นตอน ตั้งแต่วาด ตัด ไปจนถึงการประกอบ เพราะงานเหล่านี้ส่วนมากจะเปิดโอกาสให้ศิลปินได้ออกแบบชิ้นงานของตัวเองเต็มที่ ทำให้มีการเพิ่มเติมรายละเอียดระหว่างทำชิ้นงานอยู่บ่อย ๆ การวาดและตัดมือจึงตอบโจทย์มากกว่า
คุณปลาอธิบายถึงความละเอียดของงานว่า “การทำงานแต่ละชิ้นนี่ใช้ทั้งสายตา ใช้ทั้งมือ ใช้ทุกอย่างเลย” พร้อมเล่าให้ฟังว่า ขณะประกอบงานแต่ละชิ้น หลายครั้งต้องถึงกับกลั้นหายใจ ไม่เช่นนั้นชิ้นส่วนที่มีขนาดเล็ก อย่างเช่น เกสรดอกไม้ ที่มีขนาดเพียง 0.5 มิลลิเมตร ก็อาจจะปลิวหายไปได้ตลอดกาล “หรือบางที กระดาษมีชิ้นส่วนเป็นร้อยเป็นพันชิ้น เวลาประกอบอยู่ก็จะหายไป เพราะไปติดตามแขน ตามหัว ไหนจะร่วงไปอีก ต้องคอยบอกตัวเองค่ะว่า อย่าหายใจแรงเด็ดขาด!” เรียกได้ว่ากว่างานจะเสร็จแต่ละชิ้นก็หายใจได้ไม่เคยทั่วท้องเลย
เมื่อถามถึงอุปสรรคหรือข้อจำกัดในเรื่องของศิลปะประเภทนี้ คุณปลาก็เล่าให้ฟังคร่าว ๆ ว่า สำหรับตัวเธอแล้ว งานที่มีขนาดใหญ่ยังเป็นสิ่งที่ต้องเรียนรู้เพิ่มเติม เนื่องจากคุณปลาเริ่มทำงานกระดาษที่มีขนาดเล็ก พอขยายขนาดไปก็อาจจะต้องเจอกับปัญหาที่ไม่เคยเจอ เช่น กระดาษความหนาเดิมที่เคยใช้ไม่แข็งแรงพอ หรือบางทีกาวก็ติดกระดาษไม่อยู่ เป็นต้น ขณะที่ในการทำงานขนาดปกติที่คุ้นชิน ก็อาจจะพบความยากในบรีฟต่าง ๆ ที่ได้รับมอบหมาย รวมถึงตัวกระดาษที่มีความหลากหลาย ก็อาจจะมีความตัดยาก ตัดง่ายต่างกัน อย่างไรก็ตาม อุปสรรคเหล่านี้ สำหรับคุณปลากลับกลายเป็นความท้าทาย ที่เติมไฟให้การทำงานกระดาษสนุกและน่าทำขึ้นกว่าเดิม
ทั้งนี้ สำหรับคุณปลาแล้ว หนึ่งในอุปสรรคที่ยิ่งใหญ่ที่สุดสำหรับศิลปินสายคอมมิชชันหรือสายรับทำงานตามสั่ง คงหนีไม่พ้นเรื่องของ “เวลา” เพราะงานแต่ละชิ้นก็ล้วนเป็นงานที่มีเดดไลน์ของลูกค้าเป็นตัวกำหนด และหลายครั้งระยะเวลาที่ประเมินเอาไว้ว่าจะทำเสร็จก็ผิดจากที่คาด ด้วยความเป็นจริงหลาย ๆ อย่างที่ผิดจากที่คิด เช่น เครื่องตัดไม่สามารถช่วยตัดรูปทรงที่ต้องการได้ หรือบางทีเมื่อเจอโจทย์ใหม่ ๆ ในสไตล์ที่ไม่เคยทำก็ทำให้กะเวลาไม่ค่อยถูก นี่จึงเป็นโจทย์ใหญ่ที่คุณปลาค่อนข้างใส่ใจและกำลังพยายามแก้ไขให้ได้ เพื่อสร้างสมดุลระหว่างกำไร กำลัง และกำลังใจ ในการจะทำงานชิ้นต่อ ๆ ไปให้ดีที่สุด
(Yim.LekLek)
งานกระดาษคือจิ๊กซอว์ที่เรากำหนดล็อกเอง
แล้วงานกระดาษมีเสน่ห์ที่แตกต่างจากงานแฮนด์เมดรูปแบบอื่น ๆ อย่างไร ในฐานะศิลปิน คุณปลามองว่างานกระดาษเป็นงานที่ค่อนข้างมีมิติ จากการเรียงชั้นกระดาษที่ซ้อนทับกัน ต่างจากงานวาดที่เรียบไปกับผิวแคนวาส อีกทั้งยังเป็นงานที่ทำให้ศิลปินได้จับกระดาษที่มีพื้นผิวหลากหลาย รวมถึงได้ฟังเสียงกรรไกรตอนที่ตัดกระดาษ ซึ่งเป็นความรู้สึกที่คุณปลาชอบทั้งคู่ นอกจากนี้ งานกระดาษยังสะท้อนให้เห็นตัววัสดุที่แท้จริง เวลามองไปที่ผลงาน จึงเหมือนกับได้มองเห็นที่มาของกระดาษซึ่งเป็นวัสดุหลักอย่างชัดเจนตั้งแต่เป็นต้นไม้ ผ่านกระบวนการมาเป็นแผ่นกระดาษ แล้วเข้าสู่การย้อมสี ต่อมาจนถึงขั้นที่นำมาสร้างสรรค์เป็นชิ้นงาน กลายเป็นอีกเสน่ห์ที่ยิ่งมองยิ่งตกหลุมรักเข้าไปใหญ่
ขณะที่ในมุมมองของลูกค้าและผู้รับ หลายคนมองงานกระดาษในฐานะของ “งานที่ขยัน” ด้วยสไตล์ของงานคุณปลาที่มีความละเอียดสูง มองแล้วก็เห็นได้ถึงความตั้งใจทันที ตั้งแต่ขั้นตอนการตัดกระดาษเป็นชิ้นเล็ก ๆ ไปจนถึงช่วงการนั่งประกอบกระดาษทีละชิ้น ๆ ซึ่งมีความคล้ายกับการต่อจิ๊กซอว์ที่ต้องใช้เวลาและความพยายามอย่างยิ่งยวด “คืองานกระดาษมันเหมือนกับเรากำลังต่อจิ๊กซอว์ แต่เป็นจิ๊กซอว์ที่ไม่ได้มีล็อกของมัน เราต้องเป็นคนวางตำแหน่งเอง ต้องเป็นคนคิดเองว่าอยากจะให้เขาอยู่แบบไหน มีมิติเป็นแบบแบนหรือแบบนูน” ดังนี้เวลาที่ลูกค้ามารับผลงานกลับบ้านไป จึงเอ่ยเป็นเสียงเดียวกันเลยว่า เห็นแล้วก็รู้สึกได้ถึงความทุ่มเท และเป็นงานที่ต้องใช้พลังอย่างมาก สะท้อนได้ถึงความตั้งใจและใส่ใจของผู้ทำที่อยากจะมอบชิ้นงานให้เป็นของขวัญที่สมบูรณ์ที่สุด
(Yim.LekLek)
ก้าวเข้าสู่ปีที่ 10 ด้วย “แพสชั่น”
ตลอด 9 ปีที่ผ่านมาแบรนด์ Yim.Leklek ได้สร้างของขวัญเติมเต็มให้กับวันพิเศษมากมาย แต่เกินกว่าที่ใครจะรู้คือในทุก ๆ การส่งต่องานทุกชิ้นให้กับลูกค้า คุณปลาเองก็รู้สึกได้เติมเต็มเช่นเดียวกัน “เพราะปลายังชอบความรู้สึกตอนงานมันเสร็จ ชอบความรู้สึกเวลาที่ลูกค้าได้รับชิ้นงาน และยังมีลูกค้าที่คอยสนับสนุน” เหล่านี้คือความสุขของผู้สร้างสรรค์ที่กลายเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญในการทำงานคอมมิชชั่นต่อไป
อย่างไรก็ดี สำหรับปี 2025 ที่จะถึงนี้ คุณปลากลับมีแพลนที่ต่างออกไป… ด้วยแพสชั่นของการทำงานกระดาษที่ยังคงล้นเหลือ แต่อยู่ในบทบาทใหม่ที่ไม่เคยได้ทำมาตลอด 9 ปี “ที่ผ่านมา ปลาทำงานในฐานะนักสร้างงานเป็นของขวัญ รับงานเป็นคอมมิชชั่นมาโดยตลอด แต่ปี 2025 เป็นปีที่ครบรอบ 10 ปีของ Yim.Leklek ปลาเลยรู้สึกว่าอยากเติบโตในทางสายศิลปินมากขึ้น” โดยคุณปลาตั้งใจว่าอยากจัดนิทรรศการของตัวเองเป็นครั้งแรก ในฐานะศิลปินงานกระดาษ เพื่อเฉลิมฉลองการเดินทางตลอด 10 ปี พร้อมฝากให้ทุกคนติดตามและเอาใจช่วยให้ความฝันนี้สำเร็จตามที่ตั้งใจ
“ปลาทำของขวัญให้คนอื่นมามากมาย แต่ยังไม่เคยทำของขวัญให้ร้านตัวเองเลยสักชิ้น” คุณปลาเอ่ย ระหว่างขอเวลาคิดเมื่อถามว่า “หากจะทำงานกระดาษเป็นของขวัญให้ตัวเองในโอกาสครบรอบ 10 ปี อยากจะมีองค์ประกอบอะไรบ้าง” จากนั้นจึงตอบว่า “ถ้าเป็นชิ้นแรก ปลาอยากจะรวบรวมเส้นทางของตัวเองในแต่ละปีที่เติบโตขึ้น โดยใช้เป็นสัญลักษณ์ของแต่ละปีว่า กว่าจะมาถึงจุดนี้เราผ่านอะไรมาบ้าง อาจเป็นรูปอุปกรณ์ หรือใส่สัญลักษณ์บางอย่างที่เราเข้าใจอยู่คนเดียว แล้วค่อยอธิบาย… อาจทำเป็นรูปนาฬิกาด้วย เพราะว่างานของเรามันเป็นงานที่ใช้เวลาและความอดทน”
หากงานกระดาษถูกนิยามด้วยคำว่า “ใช้เวลา” และ “ความอดทน” ร้าน Yim.leklek ก็คงเป็นงานกระดาษที่สร้างสรรค์ได้อย่างประณีตไม่แพ้ใคร โดยมีความรักในสิ่งที่ทำและรอยยิ้มกว้าง ๆ ของผู้รับเป็นแรงผลักดันสำคัญในการอดทนฝึกฝน พัฒนาทักษะและผลงานรูปแบบใหม่ ๆ เพื่อสร้างของขวัญที่เปี่ยมไปด้วยคุณค่ามาตลอดหลายปี และจะเติบโตได้อย่างสวยงามต่อไป ตราบใดที่ยังมีกระดาษ กรรไกร และเรื่องราวใหม่ ๆ ให้บอกเล่าผ่านการตัด-แปะไม่รู้จบ
ภาพ : Yim.LekLek
เรื่อง : บุษกร บุษปธำรง