ปราก: ฮอลลีวูดแห่งยุโรปกลาง ฉากหลังในฝันของผู้สร้างภาพยนตร์ระดับโลก

เคยสังเกตไหมว่า เมืองเก่าในยุโรปถูกใช้เป็นฉากหลังของภาพยนตร์ระดับโลกบ่อยครั้ง และ “ปราก” เมืองหลวงของสาธารณรัฐเช็ก คือหนึ่งในฉากหลังยอดนิยมและกำลังก้าวขึ้นมาเป็นดาวดวงใหม่ที่ผู้สร้างภาพยนตร์ทั่วโลกต่างหมายปอง ด้วยสถาปัตยกรรมโกธิคอันงดงามราวกับภาพวาด ถนนหินคดเคี้ยวพาผู้ชมย้อนเวลาไปสู่ยุคกลาง รวมทั้งแสงสีของเมืองเก่าที่สร้างเสน่ห์ดึงดูดใจ ปรากจึงกลายเป็นฉากหลังสมบูรณ์แบบสำหรับภาพยนตร์และซีรีส์ชื่อดังมากมาย อาทิ Mission: Impossible – Dead Reckoning Part One (2023) ที่นำเสนอการไล่ล่าสุดระทึกขวัญในเมืองเก่า The Crown (2016-2023) ที่ถ่ายทอดความหรูหราของราชวงศ์อังกฤษในมุมมองใหม่ ไปจนถึงภาพยนตร์แอคชันไซไฟ Snowpiercer (2013) ที่เลือกสร้างฉากรถไฟจำลองขนาดมหึมาในสตูดิโอปรากแทนการถ่ายทำในฮอลลีวูด

(Anthony DELANOIX / Unsplash)

มนต์เสน่ห์ของปรากในสายตาฮอลลีวูด
ความน่าสนใจของปรากไม่ได้อยู่แค่ความสวยงามของเมืองเท่านั้น แต่ยังมีปัจจัยอื่น ๆ ที่ดึงดูดผู้สร้างภาพยนตร์จากทั่วโลก อย่างแรกที่เห็นได้ชัดคือความหลากหลายของสถาปัตยกรรม เพราะปรากยังคงมีอาคารสวยงามและเก่าแก่ที่เป็นภาพสะท้อนของยุคโกธิค เรเนอซองส์ จนถึงบาโรก ทำให้สามารถจำลองเป็นเมืองต่าง ๆ ในยุโรปได้อย่างง่ายดาย นอกจากนี้ ต้นทุนการผลิตในปรากยังถูกกว่าเมืองใหญ่อื่น ๆ ทำให้ผู้สร้างสามารถประหยัดงบประมาณได้อย่างมหาศาล

เดวิด มินโคว์สกี (David Minkowski) ผู้กำกับภาพยนตร์และผู้บริหารของบริษัทโปรดักชัน Stillking Films กล่าวว่า "ปรากเป็นและจะเป็นฐานที่ตั้งอันยอดเยี่ยมสำหรับการถ่ายทำขนาดใหญ่ เมืองแห่งนี้สามารถรองรับการถ่ายทำได้เกือบทุกขนาด ทั้งในแง่ของสตูดิโอ ทีมงาน และโครงสร้างพื้นฐาน" นอกจากนี้ สถานที่ถ่ายทำที่หลากหลายในสาธารณรัฐเช็ก ไม่ว่าจะเป็นป่าอันอุดม หุบเขา แม่น้ำ หมู่บ้านประวัติศาสตร์ และปราสาทในเทพนิยาย ล้วนเข้าถึงได้ง่ายด้วยรถยนต์ มินโคว์สกีเสริมว่า "ปรากคุ้มค่ามาก ที่นี่มีทุกอย่างที่ผู้สร้างภาพยนตร์ต้องการ"

จึงไม่แปลกใจที่ผู้ชมจะได้เห็นปรากเป็นฉากหลังให้กับภาพยนตร์ฟอร์มยักษ์มากมาย หนึ่งในภาพยนตร์แรก ๆ ที่ทำให้ปรากเป็นที่รู้จักในฐานะสถานที่ถ่ายทำคือ Mission: Impossible (1996) นำแสดงโดยทอม ครูซ ในภาพยนตร์เรื่องนี้ เราจะเห็นครูซโลดแล่นไปตามสถานที่สำคัญของปราก เช่น สะพาน Charles Bridge และจัตุรัส Wenceslas Square ซึ่งทำให้ผู้ชมทั่วโลกได้เห็นความงดงามของเมืองนี้

(Matthew Waring / Unsplash)

อีกหนึ่งภาพยนตร์ดังที่ถ่ายทำในปรากคือ Spider-Man: Far From Home (2019) แม้ว่าทีมงานจะใช้เวลาเพียง 2 สัปดาห์ในการถ่ายทำที่นี่ แต่ฉากสำคัญหลายฉากก็ถูกถ่ายทำในปราก โดยใช้สถาปัตยกรรมแบบบาโรกและความงามของยุโรปตะวันออกเป็นฉากหลัง ทำให้ภาพยนตร์มีความสมจริงและน่าสนใจมากขึ้น The Illusionist (2006) ก็เป็นอีกหนึ่งภาพยนตร์ที่น่าสนใจเพราะแม้เรื่องราวจะเกิดขึ้นในออสเตรีย แต่ส่วนใหญ่กลับถ่ายทำในปรากและเมืองอื่น ๆ ในสาธารณรัฐเช็ก แสดงให้เห็นถึงความสามารถของปรากในการจำลองเป็นเมืองอื่น ๆ ในยุโรปได้อย่างสมบูรณ์แบบ

ปรากไม่ได้โดดเด่นเพียงในวงการภาพยนตร์เท่านั้น แต่ยังเป็นสถานที่ถ่ายทำซีรีส์ดังระดับโลกอีกด้วย ตัวอย่างเช่น ซีรีส์แฟนตาซีเรื่อง The Wheel of Time (2021) จาก Amazon Prime ที่เลือกสร้างสตูดิโอขนาดใหญ่ในปรากสำหรับการถ่ายทำซีซั่นที่ 2 และ 3 แทนที่จะใช้สตูดิโอในฮอลลีวูด การตัดสินใจนี้เกิดขึ้นหลังจากทีมผู้สร้างพบว่า สตูดิโอในเมืองยอดนิยมอย่างแอตแลนตา ลอนดอน และบูดาเปสต์ ถูกจองเต็มตลอดทั้งปี พวกเขาจึงหันมาเลือกสาธารณรัฐเช็ก ซึ่งมีประวัติศาสตร์ด้านภาพยนตร์อันยาวนาน มีทีมงานฝีมือดี และมีชื่อเสียงในการให้บริการภาพยนตร์ต่างชาติในราคาที่ถูกกว่าฮอลลีวูดหรืออังกฤษ และแม้ในเวลานั้น สตูดิโอในปรากจะถูกจองเต็มเช่นกัน แต่ทีมงานกลับตัดสินใจสร้างสตูดิโอของตัวเองขึ้นมา ประกอบด้วยโรงถ่าย ฝ่ายโปรดักชัน และสตูดิโอ VFX ทำให้สามารถสร้างฉากต่าง ๆ ของซีรีส์ได้อย่างสมบูรณ์แบบใจกลางสาธารณรัฐเช็ก และ เรฟ จัดคินส์ (Rafe Judkins) ผู้อำนวยการสร้างและโชว์รันเนอร์ของ The Wheel of Time ยังได้กล่าวชื่นชมคนทำงานท้องถิ่นผู้อยู่เบื้องหลังความสำเร็จของซีรีส์นี้ด้วยว่า "ฝีมือช่างที่ปรากน่าทึ่งมาก และเราโชคดีที่ได้ร่วมงานกับบุคลากรที่ดีที่สุดในประเทศ"

จึงเห็นได้ว่าปรากมีข้อได้เปรียบหลายประการ ทั้งทีมงานท้องถิ่นที่มีประสบการณ์สูงและความพร้อมรองรับการผลิตระดับนานาชาติ อย่างการมีสตูดิโอ Barrandov ซึ่งเป็นหนึ่งในสตูดิโอที่ใหญ่และเก่าแก่ที่สุดในยุโรป พร้อมสิ่งอำนวยความสะดวกครบครัน ทำให้การถ่ายทำต่าง ๆ ในปรากเป็นไปได้อย่างราบรื่น

Barrandov สตูดิโอสร้างฝันที่ยืนหยัดมากว่า 85 ปี
เหนือเนินเขา Barrandov ในกรุงปราก มีสตูดิโอภาพยนตร์ที่ใหญ่และเก่าแก่ที่สุดในยุโรป Barrandov Studio ตั้งตระหง่านอยู่ ซึ่งก่อตั้งโดยสองพี่น้องตระกูลฮาเวล (Havel) ในช่วงต้นทศวรรษ 1930 สตูดิโอแห่งนี้ได้กลายเป็น "โรงงานสร้างฝัน" ที่ดึงดูดผู้สร้างภาพยนตร์จากทั่วทุกทวีป ด้วยผลงานการผลิตภาพยนตร์ทั้งในและต่างประเทศกว่า 2,500 เรื่องตลอด 85 ปีที่ผ่านมา Barrandov ไม่เพียงแต่เป็นประจักษ์พยานของประวัติศาสตร์ภาพยนตร์ยุโรป แต่ยังคงรักษาความเป็นหนึ่งในจุดหมายปลายทางยอดนิยมสำหรับการถ่ายทำภาพยนตร์มาจนถึงปัจจุบัน ด้วยการผสมผสานระหว่างมนตร์เสน่ห์แห่งอดีตและเทคโนโลยีล้ำสมัย พร้อมการสนับสนุนจากภาครัฐ สตูดิโอแห่งนี้ยังคงเดินหน้าเป็นผู้สร้างฝันให้นักสร้างภาพยนตร์ต่อไปอย่างแข็งแกร่ง

(BarrandovStudio / Wikipedia Commons)

อนาคตของปรากในฐานะเมืองแห่งภาพยนตร์
เป็นที่แน่ชัดแล้วว่า สาธารณรัฐเช็กกำลังพัฒนาตัวเองให้เป็นศูนย์กลางการผลิตภาพยนตร์ที่สำคัญแห่งหนึ่งของโลก โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วง 20 ปีที่ผ่านมานับตั้งแต่ประเทศได้เข้าร่วมสหภาพยุโรป การเติบโตนี้ได้รับแรงหนุนจากหลายปัจจัย ทั้งการสนับสนุนจากภาครัฐ ความร่วมมือระหว่างประเทศ และการพัฒนาของบุคลากรในวงการ

ตามที่มาร์เกตา แซนโตรโชวา (Markéta Šantrochová) หัวหน้าศูนย์ภาพยนตร์เช็กกล่าวไว้ "มีคนรุ่นใหม่ทั้งผู้กำกับและโปรดิวเซอร์ที่กำลังปรับเปลี่ยนวิธีการเล่าเรื่องและการผลิตภาพยนตร์ของเรา" ความเปลี่ยนแปลงนี้ส่งผลให้ภาพยนตร์เช็กมีตัวตนในเวทีนานาชาติมากขึ้น แม้จะยังไม่ได้รับรางวัลใหญ่ ๆ ทุกปี แต่การได้เข้าร่วมในเทศกาลภาพยนตร์ชั้นนำ ก็ถือเป็นสัญญาณของความสำเร็จที่น่าติดตาม

การสนับสนุนจากภาครัฐเองก็มีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนอุตสาหกรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งองค์กรอย่าง Czech Film Fund ที่จัดสรรงบประมาณกว่า 70 ล้านเหรียญสหรัฐต่อปีเพื่อสนับสนุนโครงการส่งเสริมการลงทุนและการผลิตภาพยนตร์ในประเทศ ผลลัพธ์ที่เห็นได้ชัดคือจำนวนภาพยนตร์ที่ผลิตในปี 2022 ซึ่งมีถึง 101 เรื่อง ครอบคลุมทั้งภาพยนตร์เรื่อง สารคดี และแอนิเมชัน

แด็กมา เซดลาชโกวา (Dagmar Sedláčková) จากบริษัทผลิตภาพยนตร์ MasterFilm มองว่า "อุตสาหกรรมภาพยนตร์เช็กกำลังเติบโตอย่างแข็งแกร่ง ด้วยการส่งเสริมคนรุ่นใหม่และเปิดรับโอกาสบนเวทีโลก ทำให้เกิดผลงานภาพยนตร์ที่น่าสนใจและหลากหลายมากขึ้น" นอกจากนี้ การสนับสนุนการร่วมผลิตระหว่างประเทศยังช่วยเปิดโอกาสให้บริษัทผลิตภาพยนตร์เช็กได้พัฒนาและสร้างสรรค์โครงการที่ท้าทาย

ปัจจุบัน วงการภาพยนตร์กำลังจับตามองกฎหมายด้านโสตทัศน์ฉบับใหม่ที่กำลังรอการอนุมัติจากรัฐสภา ซึ่งคาดว่าจะปรับปรุงกฎระเบียบด้านภาพยนตร์และโทรทัศน์ให้สอดคล้องกับยุคของแพลตฟอร์มสตรีมมิงระดับโลก โดยจะมีการเก็บภาษีจากผู้ให้บริการสตรีมมิงและจัดสรรเงินทุนสนับสนุนเนื้อหาสำหรับโทรทัศน์และสตรีมมิงโดยเฉพาะ ซึ่งถือเป็นครั้งแรกสำหรับอุตสาหกรรมภาพยนตร์ของเช็ก

ด้วยพื้นฐานที่แข็งแกร่งและการสนับสนุนที่ต่อเนื่อง อุตสาหกรรมภาพยนตร์เช็กจึงพร้อมที่จะก้าวไปข้างหน้าและสร้างชื่อเสียงในเวทีโลก ไม่ว่าจะเป็นการผลิตภาพยนตร์คุณภาพสูง การพัฒนาบุคลากรรุ่นใหม่ หรือการสร้างความร่วมมือระหว่างประเทศ สาธารณรัฐเช็กกำลังเขียนบทใหม่ในประวัติศาสตร์ภาพยนตร์ของตนเอง และพร้อมที่จะเป็นจุดหมายปลายทางสำคัญสำหรับผู้สร้างภาพยนตร์จากทั่วโลก

(Jakob Owens / Unsplash)

รู้หรือไม่?
รัฐบาลเช็กกำลังพิจารณาเพิ่มการคืนเงินสูงสุดถึง 15 ล้านเหรียญสหรัฐต่อโครงการ เพื่อดึงดูดการถ่ายทำภาพยนตร์ฟอร์มยักษ์เข้ามาในประเทศ นอกจากนี้ ยังมีโปรแกรมลดค่าใช้จ่ายการผลิตถึง 20% ซึ่งเป็นแรงจูงใจสำคัญที่ทำให้ปรากกลายเป็นหนึ่งในจุดหมายปลายทางการถ่ายทำที่น่าสนใจในยุโรป อย่างไรก็ตามหลายคนมองว่า การเพิ่มอัตราส่วนลดให้มากกว่านี้จะช่วยให้เช็กแข่งขันกับประเทศเพื่อนบ้านที่มีส่วนลดมากกว่าอย่างฮังการี (30%) โปแลนด์ (30%) และสโลวาเกีย (33%) ได้ดียิ่งขึ้น

ที่มา : บทความ “Czech Filmmakers Forge Ties, Ramp Up Foreign Co-Productions to Boost Growing Industry” โดย Christopher Vourlias
บทความ “Production Hub Czech Republic Looks to Lure More Blockbusters With New Film and TV Law” โดย Christopher Vourlias
บทความ “These Movies Shot In Prague Will Amaze You” โดย Otto Beck

เรื่อง : วรรณเพ็ญ บุญเพ็ญ