กรมศิลป์ขุดเจอหลักฐานเพิ่ม หลังพบ "กลองมโหระทึก" ครั้งแรกที่เพชรบุรี

วันนี้ (18 ก.พ.2569) นายพนมบุตร จันทรโชติ อธิบดีกรมศิลปากร เปิดเผยว่า ตามที่ได้มีการค้นพบกลองมโหระทึกกลางที่นาของชาวบ้านหมู่ 6 บ้านดอนพลับ ต.สมอพลือ อ.บ้านลาด จ.เพชรบุรี ซึ่งเป็นครั้งแรกที่พบกลองมโหระทึกในพื้นที่เพชรบุรี จึงมอบหมายให้สำนักศิลปากรที่ 1 ราชบุรี โดยกลุ่มโบราณคดีดำเนินการขุดค้นเพิ่มเติม เพื่อศึกษาเส้นทางวัฒนธรรมและอารยธรรมโบราณในภูมิภาคตะวันตกและภาคใต้ของประเทศไทย ก่อนส่งให้กลุ่มวิทยาศาสตร์เพื่อการอนุรักษ์ สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อนุรักษ์ตามกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ต่อไป

นายพนมบุตร กล่าวว่า กลองมโหระทึกที่พบมี 2 ใบ หล่อด้วยสำริด โดยกรรมวิธีแทนที่โลหะด้วยขี้ผึ้ง รูปทรงของกลองช่วงบนลักษณะคล้ายกลองรำมะนา ตอนกลางตัวกลองเป็นทรงกระบอก ต่อกับส่วนล่างของกลองที่โค้งบานออก

กลองใบที่ 1 อยู่ในสภาพค่อนข้างสมบูรณ์ มีเพียงส่วนบนกลองอยู่ในสภาพชำรุด หน้ากลองแตกออกจากกัน ช่วงบนมีหูกลองหล่อติดตัวกลองเป็น 4 ช่วง ช่วงละ 2 หู หูหักไป 1 หู ลักษณะทำเป็นลายคล้ายเชือกถัก ตัวกลองช่วงล่างตกแต่งลวดลายเส้นขนานในแนวนอน มีเส้นตั้งเรียงตัวคล้ายลายซี่หวี ด้านข้างทั้ง 2 ด้านพบรอยตะเข็บต่อที่เกิดจากแม่พิมพ์ในการหล่อค่อนข้างชัดเจน วัดขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางส่วนฐานกลองได้ประมาณ 40 เซนติเมตร ส่วนสูงจากฐานถึงบ่าที่หูกลองติดอยู่ ประมาณ 23 เซนติเมตร

ส่วนใบที่ 2 อยู่ในสภาพชำรุดมาก แตกออกเป็นชิ้น ๆ มีคราบดินและสนิมติดอยู่บนผิวเนื้อกลองค่อนข้างมาก เมื่อทำความสะอาดและนำมาประกอบต่อกันได้บางส่วน พบว่าหน้ากลองทำลวดลายเป็นลายดาวหรือดวงอาทิตย์ 11 แฉก ล้อมรอบด้วยวงกลม ถัดมามีลายซี่หวีล้อมรอบด้วยวงกลมคู่ขนาน 2 วง ชิ้นส่วนลำตัวกลองสามารถนำมาประกอบต่อกันได้เพียงเล็กน้อย พบว่าทำลวดลายบริเวณลำตัวกลองเช่นเดียวกัน จากปริมาณของชิ้นส่วนกลองมโหระทึกใบที่ 2 พบในปริมาณน้อย คาดว่าส่วนลำตัวและส่วนฐานยังอยู่ในดินที่ยังไม่ได้นำขึ้นมาได้

นอกจากนี้ ยังได้รับรายงานว่ากลองมโหระทึกที่พบมีขนาดและรูปทรงใกล้เคียงกับกลองมโหระทึกที่พบในแหล่งโบราณคดีคูบัว ต.คูบัว อ.เมืองราชบุรี จ.ราชบุรี จากการขุดกู้แหล่งโบราณคดีขณะนี้พบภาชนะดินเผาอย่างน้อย 3 ใบ ฝังร่วมกับกลองมโหระทึก และลูกปัดแก้ว 2 เม็ด ใกล้กับตำแหน่งที่พบกลอง

ทั้งนี้ ข้อสันนิษฐานของนักโบราณคดี อาจกล่าวได้ว่าแหล่งโบราณคดีมีอายุอยู่ในช่วงสมัยก่อนประวัติศาสตร์ตอนปลายถึงสมัยทวารวดี หรืออยู่ในช่วงประมาณ 2,000 – 1,500 มาแล้ว

การพบกลองมโหระทึกครั้งนี้ ถือเป็นหลักฐานชิ้นสำคัญ เพราะเป็นครั้งแรกที่มีการพบกลองมโหระทึกในเพชรบุรี

สำหรับพื้นที่ใกล้เคียงเพชรบุรีที่เคยพบกลองมโหระทึก ได้แก่ พื้นที่ อ.เมือง แล อ.ปากท่อ จ.ราชบุรี และพื้นที่ จ.ชุมพรลงไป หากได้รับการศึกษาอย่างละเอียดทั้งในบริบทของตัวกลอง ตำแหน่งที่พบ และพื้นที่ใกล้เคียง จะทำให้ทราบข้อมูลทางประวัติศาสตร์ในพื้นที่บ้านดอนพลับชัดเจนยิ่งขึ้น

อ่านข่าว :

สพฐ.สั่งปิดเพิ่ม 20 รร.ในพื้นที่ จ.ปทุมธานี เฝ้าระวังเหตุชายมีปืนหลบหนีในพื้นที่

อช.ภูผาม่านขอ "งด" วางอาหารให้ช้างป่า หวั่นเปลี่ยนพฤติกรรม-เสี่ยงเผชิญหน้าคน

งานวิจัยชี้อีก 25 ปี "โอลิมปิกฤดูหนาว" อาจ "ร้อนเกินไป" จนจัดการแข่งขันไม่ได้