เผยผลสำรวจ! นักเรียนญี่ปุ่นต้องการให้ครูเรียกด้วยสรรพนามแบบไหน? 2 โหวตยอดฮิตคือ?

นึกย้อนกลับไปตอนช่วงวัยเรียน ผู้เขียนจำได้ว่าทั้งครูและอาจารย์แต่ละคนก็มีวิธีการเรียกนักเรียนนักศึกษาแตกต่างกันไป มีทั้ง เธอ คุณ เบสิคสุดก็คือเรียกชื่อจริงหรือไม่ก็ชื่อเล่น ส่วนทางฝั่งคุณครูชาวญี่ปุ่นก็มีวิธีการเรียกนักเรียนที่หลากหลายเช่นกัน

สรรพนามเรียกนักเรียนที่ญี่ปุ่น

โดยพื้นฐานของวัฒนธรรมญี่ปุ่นนั้นจะเรียกคนที่ยังไม่สนิทด้วยนามสกุลก่อน อาจเติม “ซัง” เข้าไปด้วยเพื่อเป็นการให้เกียรติอีกฝ่าย ซึ่งนอกจากจะใช้ในการทำงานแล้วในโรงเรียนเองก็ใช้แพทเทิร์นนี้ได้เช่นกัน จากการสำรวจโดย National Institute for Japanese Language and Linguistics ที่ได้ไปทำการสำรวจนักเรียนในกรุงโตเกียวจำนวน 2,217 คน (ชาย 1,157 คน หญิง 1,060 คน) เรามาดูกันว่าคุณครูใช้สรรพนามเรียกนักเรียนว่าอะไรและนักเรียนรู้สึกอย่างไรกันบ้าง

ตารางที่ 1 แสดงอัตราส่วนของคำสรรพนามที่ครูใช้ (ในที่นี้ไม่ได้ระบุระดับชั้นของนักเรียนและเพศของคุณครู)

วิธีเรียก นักเรียนชาย (%) นักเรียนหญิง (%) นามสกุล + คุง 38.7 3.1 นามสกุล + ซัง 3.0 60.8 นามสกุลอย่างเดียว 73.5 58.6 ชื่ออย่างเดียว 8.6 4.3 อานาตะ 7.7 15.6 คิมิ 18.6 12.5 โอมาเอะ 15.0 9.0

จากข้อมูลนี้ จะเห็นได้ว่าในฝั่งนักเรียนชายจะถูกครูเรียกด้วย “นามสกุล” ห้วน ๆ อย่างเดียวมากที่สุดถึง 73.5% รองลงมาคือ “นามสกุล + คุง“ 38.7% ฝั่งนักเรียนหญิงจะถูกครูเรียกด้วย “นามสกุล + ซัง” มากที่สุดคือ 60.8% รองลงมาใกล้เคียงกันคือ “นามสกุล” ห้วน ๆ อย่างเดียว 58.6% แต่คำว่า “โอมาเอะ” ซึ่งเป็นคำที่ไม่ค่อยสุภาพ ใช้เรียกนักเรียนชายเพียง 15% และนักเรียนหญิงเพียง 9%

แล้วเหล่านักเรียนมีความเห็นอย่างไรบ้างต่อคำสรรพนามที่ครูใช้เรียก ลองดูในตารางที่ 2.1 และ 2.2 กันค่ะ

นักเรียนชาย ชอบ เฉย ๆ ไม่ชอบ ไม่มีคำตอบ นามสกุล + คุง 68.3 19.8 10.7 1.1 นามสกุลอย่างเดียว 63.2 25.4 10.3 0.9 ชื่ออย่างเดียว 50.5 22.2 22.2 5.0 อานาตะ 37.0 35.9 24.7 2.2 คิมิ 32.5 40.4 23.2 3.7 โอมาเอะ 23.1 41.6 32.9 2.3 นักเรียนหญิง ชอบ เฉย ๆ ไม่ชอบ ไม่มีคำตอบ นามสกุล + ซัง 82.4 13.6 3.2 0.6 นามสกุลอย่างเดียว 63.1 21.2 14.6 0.9 ชื่ออย่างเดียว 34.7 28.2 34.7 2.1 อานาตะ 33.9 43.0 21.8 1.2 คิมิ 26.5 46.2 27.2 0.0 โอมาเอะ 20.0 31.5 47.3 1.0

ฝั่งนักเรียนชาย สรรพนามที่เด็ก ๆ พอใจที่สุดคือ “นามสกุล + คุง” 68.3% รองลงมาไม่ต่างกันมากคือ “นามสกุล” ห้วน ๆ อย่างเดียว 63.2% ฝั่งนักเรียนหญิง สรรพนามที่เด็ก ๆ พอใจที่สุดคือ “นามสกุล + ซัง” สูงถึง 82.4% รองลงมาคือ “นามสกุล” ห้วน ๆ อย่างเดียว 63.1% แต่สรรพนามที่ทั้งสองกลุ่มไม่ชอบให้ครูเรียกที่สุดคือ “โอมาเอะ” โดยนักเรียนชายไม่ชอบ 32.9% และนักเรียนหญิงไม่ชอบ 47.3%

จากผลสำรวจนี้จะเห็นว่าการเรียกด้วย “นามสกุล + คุง” และ “นามสกุล + ซัง” จะได้รับการตอบรับที่ดีกว่า ส่วนคำว่า “โอมาเอะ” จะเป็นวิธีเรียกอีกฝ่ายที่มีความสนิทสนมใกล้ชิดกัน โดยเฉพาะในหมู่เพื่อนผู้ชายที่สนิทกันมักจะเรียกกันด้วยคำนี้

แต่ในทางกลับกันคำนี้ก็เป็นวิธีเรียกที่ไม่สุภาพ บางครั้งอาจแฝงความรู้สึกเหมือนว่าเราอยู่เหนือกว่าอีกฝ่าย การที่คุณครูเรียกด้วยคำว่า “โอมาเอะ” อาจเป็นเพราะต้องการพยายามสร้างความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับลูกศิษย์ แต่ก็กลายเป็นว่าใช้คำที่ไม่สุภาพจนทำให้นักเรียนรู้สึกไม่ยินดีที่ถูกเรียกแบบนั้น ถ้าหากว่าคุณครูต้องการสนิทสนมกับเด็ก ๆ ก็อาจจะต้องค่อย ๆ ใช้วิธีอื่นหรือเลือกคำเรียกให้เหมาะสมสักหน่อย

บางครั้งการเลือกคำสรรพนามให้เหมาะสมก็เป็นเรื่องยาก เนื่องจากต้องคำนึงถึงในหลายมิติ ทั้งความสัมพันธ์ ช่วงวัย ความสนิทสนม บางครั้งเรียกไปก็ไม่รู้ว่าจะขัดหูอีกฝ่ายหรือเปล่า เหมือนกับเป็นดาบสองคมที่สามารถพาให้อีกฝ่ายเข้าใจเราผิดได้ สิ่งสำคัญคือการสังเกตปฏิกิริยาและการแสดงออกจากฝั่งตรงข้ามเพื่อเป็นการรักษาความสัมพันธ์ระหว่างกันเอาไว้ แล้วช่วงวัยเรียนทุกคนเคยถูกคุณครูเรียกว่าอะไรกันบ้างคะ?

สรุปเนื้อหาจาก: kotobaken