น้ำทะเลอุ่นไหลเข้าใต้น้ำแข็ง อาจเร่งการละลายให้เร็วขึ้น

น้ำอุ่นจากทะเลลึกกำลังไหลเข้าสู่หนึ่งในชั้นน้ำแข็งที่ใหญ่ที่สุดของทวีปแอนตาร์กติกา หิ้งน้ำแข็งที่ชื่อ ‘ฟิลช์เนอร์-รอนเน’ อาจตกอยู่ในอันตรายจากกระแสน้ำที่ค่อนข้างอุ่นที่ไหลเข้าไป ซึ่งอาจช่วยเร่งการละลายได้อย่างมาก

ชั้นน้ำแข็งฟิลช์เนอร์-รอนเน (Filchner-Ronne Ice Shelf; FRIS) ทอดตัวอยู่เหนือทะเลเวดเดลล์อย่างสงบในแอนตาร์กติกา มันต่างจากชั้นน้ำแข็งอื่น ๆ ในภูมิภาคเดียวกันตรงที่ FRIS ดูจะมีเสถียรภาพในโลกที่ร้อนขึ้นของเราและนั่นทำให้นักวิทยาศาสตร์ค่อนข้างสบายใจกับมันในระดับหนึ่ง

แต่อย่างไรก็ดีตามการจำลองสภาพอากาศในรายงานที่เพิ่งเผยแพร่บนวารสาร Journal of Geophysical Research: Oceans เริ่มแสดงให้เห็นว่าน้ำที่มีอุณหภูมิสูงหรือที่เรียกง่าย ๆ ว่า ‘น้ำอุ่น’ อาจกกำลังคุกคามความมั่นคงของชั้นน้ำแข็งแห่งนี้ และยิ่งไหลเร็วขึ้นโดยเฉพาะในช่วงปีที่มีอากาศอบอุ่น

“หากน้ำอุ่นไหลลงไปใต้แผ่นน้ำแข็ง ฐานของแผ่นน้ำแข็งก็จะละลาย” Nadine Steiger นักสมุทรศาสตร์กายภาพจากมหาวิทยาลัยซอร์บอนน์ในฝรั่งเศส กล่าว

โดยทั่วไปแล้วชั้นน้ำแข็ง FRIS นั้นได้รับการปกป้องด้วยน้ำแข็งที่หนาและน้ำทะเลที่มีอุณหภูมิต่ำแทบจะเกือบแข็งตัวซึ่งไหลผ่านหิ้งทวีปใต้น้ำที่ล้อมรอบชายฝั่งแอนตาร์กติกาในทะเลเวดเดลล์ อย่างไรก็ตามน้ำที่อุ่นกว่าจะไหลขึ้นมาบนหิ้งทวีปแล้วไหลผ่านร่องฟิลช์เนอร์ เข้าไปยังชั้นน้ำแข็งได้

ทาง Kaitlin Naughten ผู้สร้างแบบจำลองน้ำแข็งในมหาสมุทรจากหน่วยงานสำรวจแอนตาร์กติกาบริติช ซึ่งไม่ได้เกี่ยวข้องกับงานวิจัยใหม่ ให้ข้อมูลเพิ่มเติมไว้ว่า น้ำทะเลลึกรอบแอนตาร์กติกาตอนนี้น่าจะมีอุณหภูมิอยู่ที่ประมาณ 1°C ซึ่งอาจดู ‘เย็นมาก’ สำหรับมนุษย์

แต่ในความเป็นจริง อุณหภูมิที่สูงกว่าจุดเยือกแข็งนี้ก็เพียงพอแล้วที่จะละลายน้ำแข็งได้ และตามแบบจำลองดังกล่าวระบุว่าหากชั้นน้ำแข็งขนาดใหญ่เช่น FRIS ละลาย มันจะทำให้ระดับน้ำทะเลสูงขึ้นอย่างมาก ทั้งนี้ทีมวิจัยได้เน้นย้ำว่าจำเป็นต้องมีการสังเกตการณ์ในระยะยาวเพื่อทำความเข้าใจสิ่งที่เกิดขึ้น

“คุณคงไม่อยากว่ายน้ำไปที่นั่นหรอก แต่ที่นั่นก็สามารถละลายน้ำแข็งได้อย่างรวดเร็ว” Naughten กล่าว จากข้อมูลทั้งหมดนักวิทยาศาสตร์เห็นพ้องต้องกันว่าน้ำอุ่นที่ไหลเข้าท่วมทวีป อาจส่งผลให้ FRIS ล่มสลายได้ แต่ผลการศึกษาบางส่วนชี้ให้เห็นว่าจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อสถานการณ์รุนแรงเท่านั้น

แต่โดยสรุปแล้วน้ำแข็งทั้งหมดในแอนตาร์กติกาต่างตกอยู่ในความเสี่ยงอย่างไม่ต้องสงสัย “เราจำเป็นต้องติดตาม FRIS เพื่อดูสัญญาณการเปลี่ยนแปลง แต่ภูมิภาคอื่น ๆ ของแอนตาร์กติกาจะละลายไปก่อนที่น้ำแข็งจะละลาย” Naughten กล่าว

“ตอนนี้เรากำลังสังเกตเห็นการสูญเสียน้ำแข็งอย่างรวดเร็วในแอนตาร์กติกาตะวันตก ซึ่งเป็นปัจจัยที่ทำให้ระดับน้ำทะเลสูงขึ้นเร็วที่สุด”

ที่มา

https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/…/2023JC020700

https://www.livescience.com/…/warm-water-from-deep-sea…

https://phys.org/…/2025-01-seawater-encroaches-major…

Photo: ESA