Claudia Sheinbaum Pardo ประธานาธิบดีหญิงคนแรกของเม็กซิโก กับความตั้งใจผลักดันเรื่องความเท่าเทียมทางเพศ
นับเป็นหนึ่งในปรากฏการณ์ทางการเมืองที่น่าจับตา เมื่อ คลอเดีย เชนบาม ปาร์โด (Claudia Sheinbaum Pardo) สร้างประวัติศาสตร์ด้วยการคว้าชัยชนะการเลือกตั้งให้เป็นประธานาธิบดีหญิงแห่งเม็กซิโกคนแรก ทั้งยังได้เสียงจากประชาชนสูงที่สุดเป็นประวัติการณ์ตั้งแต่ปี 1982
หนึ่งในเหตุผลที่หลายฝ่ายจับตามองชัยชนะและคะแนนเสียงท่วมท้นของเชนบามอย่างใกล้ชิดนั้น เพราะเธอเป็นหนึ่งในนักการเมืองที่เคลื่อนไหวเพื่อสิทธิสตรีและความหลากหลายทางเพศมาอย่างยาวนาน ขณะเดียวกันก็ปฏิเสธไม่ได้ว่า เม็กซิโกเป็นประเทศที่มีปัญหาการใช้ความรุนแรงทางทางเพศสูง องค์การเพื่อสตรีแห่งสหประชาชาติ (UN WOMEN) ในเม็กซิโก จะมีผู้หญิงตกเป็นเหยื่อการฆาตกรรมเพียงเพราะเป็นผู้หญิง (femicide) เฉลี่ยวันละ 10 คน โดยในปี 2023 มีผู้หญิงถูกสังหารราว 831 รายและมีอีกหลายชีวิตที่ยังหายสาบสูญ ขณะที่ในปีนี้มีผู้หญิงถูกสังหารที่ 246 ราย แน่นอนว่านี่ย่อมเป็นภารกิจและเป็นความท้าทายของเชนบามในฐานะประธานาธิบดีคนใหม่ของประเทศ
สำหรับเชนบาม เธอเคยเป็นนักวิจัยที่มีผลงานด้านการศึกษาประเด็นพลังงานและสิ่งแวดล้อม ตัวเชนบามสนใจด้านการเมืองมาตั้งแต่สมัยเป็นนักศึกษาโดยเธอเป็นสมาชิกของสภานักศึกษา (University Student Council) อันเป็นกลุ่มนักศึกษาที่ในเวลาต่อมาขยับขยายกลายมาเป็นพรรคปฏิวัติประชาธิปไตย (Party of the Democratic Revolution-PRD) ซึ่งถือเป็นพรรคการเมืองฝั่งซ้ายในเม็กซิโก และหลังจากนั้น เชนบามเข้าดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีกระทรวงสิ่งแวดล้อม พร้อมกันนี้ก็ขับเคลื่อนประเด็นสิทธิสตรีและความหลากหลายทางเพศขณะดำรงตำแหน่งเรื่อยมา
ในปี 2019 ช่วงที่เชนบามยังดำรงตำแหน่งเป็นนายกเทศมนตรีเมืองเม็กซิโก ซิตี้ (Mexico City Mayor) ประกาศนโยบายยกเลิกให้นักเรียนต้องใส่เครื่องแบบที่ระบุเพศ "ยุคสมัยที่เด็กผู้หญิงต้องสวมกระโปรงและเด็กผู้ชายต้องสวมกางเกงเป็นเพียงอดีต และฉันว่ามันเป็นอีกหน้าหนึ่งในประวัติศาสตร์ไปแล้ว" เชนบามกล่าว "เด็กผู้ชายสามารถสวมกระโปรงได้หากพวกเขาต้องการ และเด็กผู้หญิงก็สวมกางเกงได้เหมือนกันถ้าพวกเธออยากสวม" เธอยังย้ำว่า นโยบายดังกล่าวนี้จะขยับบรรทัดฐานแห่งความเท่าเทียมให้สูงขึ้นอีก โดยนโยบายของเชนบามนั้นได้รับการตอบรับที่ดีจากนักกิจกรรมที่เคลื่อนไหวเรื่องความเท่าเทียมทางเพศ ซึ่งเชื่อว่ามีนักเรียนหลายคนที่ต้องสวมเครื่องแบบที่ขัดกับอัตลักษณ์ทางเพศของตัวเอง (อย่างไรก็ดี นโยบายนี้ถูกวิพากษ์วิจารณ์อยากหนักจากหลายฝ่าย โดยเฉพาะอย่างยิ่งฝ่ายจารีตและอนุรักษนิยมที่ยังเชื่อว่าจำเป็นต้องให้เด็กนักเรียนแต่งชุดตามเพศกำเนิดต่อไป ทำให้ยังมีโรงเรียนหลายแห่งที่คงระเบียบเดิมไว้อยู่)
เชนบามเคลื่อนไหวเรื่องความเท่าเทียมทางเพศมาตั้งแต่เธอได้รับเลือกเป็นนายกเทศมนตรีเมืองเม็กซิโก ซิตี้ โดยเธอกล่าวว่า "การต่อต้านความเกลียดชังต่อผู้หญิง (misogyny) และการใช้ความรุนแรงต่อทุกเพศถือเป็นพันธกิจใหญ่ของเรา การสร้างเมืองที่ทุกคนอยู่ร่วมด้วยกันได้และลดความเหลื่อมล้ำ เพิ่มโอกาสให้ทุกคนนั้นถือเป็นเรื่องจำเป็นอย่างยิ่ง ทั้งนี้ หากพิจารณาถึงคดีฆาตกรรมและการใช้ความรุนแรงต่อผู้หญิง ภารกิจเหล่านี้ก็ถือเป็นเรื่องที่เราจำเป็นต้องเร่งบรรลุให้ได้โดยด่วน"
โดยหลังการเลือกตั้งประธานาธิบดีผ่านพ้น เชนบามกล่าวว่า "กว่าสองร้อยปีของการมีสาธารณรัฐแห่งนี้ ฉันก็ได้เป็นประธานาธิบดีหญิงคนแรกของเม็กซิโก และฉันไม่ได้มาตัวคนเดียว แต่เรายังออกเดินไปพร้อมกันกับเหล่าวีรสตรีผู้สร้างถิ่นฐานบ้านเกิดของเรา เดินไปพร้อมกันกับเหล่าบรรพบุรุษของเรา แม่ของเรา ลูกสาวของเราและหลานสาวของเรา"
อย่างไรก็ตาม แม้ชัยชนะของเชนบามจะเป็นเรื่องน่ายินดีและเป็นหมุดหมายใหม่ของหน้าประวัติศาสตร์การเมืองเม็กซิโก ทั้งยังดูจะเป็นความหวังอันสว่างไสวแก่สิทธิสตรีและความหลากหลายทางเพศ แต่ก็มีอีกหลายฝ่ายที่เห็นว่าการเฉลิมฉลองความสำเร็จต่อประเด็นดังกล่าวในเวลานี้นั้นยังเร็วเกินไป เอริกา โลเปซ ซานเชส (Ericka López Sánchez) ศาสตราจารย์ด้านสถานะเพศ (gender) และประชาธิปไตยจากมหาวิทยาลัยกัวนาฮัวโต (Guanajuato University) แสดงความเห็นว่า "ในการเลือกตั้งประธานาธิบดีปีนี้ ไม่มีแคนดิเดตคนไหนเลยที่กล่าวถึงประเด็นสิทธิของผู้หญิงข้ามเพศ หรือเลสเบี้ยน หรือผู้หญิงที่เป็นคนกลุ่มน้อย รวมทั้งผู้หญิงที่เป็นผู้พิการด้วย" ซานเชสกล่าว "ส่วนใหญ่แล้วพวกเขามุ่งสื่อสารแค่ประเด็นที่สำคัญกับผู้ชายมากกว่า"
หากแต่ชัยชนะของเธอนั้น ถึงที่สุดแล้วก็ยังเป็นเรื่องน่ายินดีและเป็นอีกหลักชัยสำคัญที่ประวัติศาสตร์การเมืองเม็กซิโกต้องจารึก กระนั้นก็ปฏิเสธไม่ได้ว่า ภารกิจการบริหารประเทศทั้งด้านสังคม เศรษฐกิจ -ซึ่งเป็นประเด็นหนาหนักของเม็กซิโกมาทุกยุคสมัย- สิ่งแวดล้อม ตลอดจนเรื่องความเท่าเทียมทางเพศซึ่งเธอร่วมต่อสู้มายาวนานนั้น ก็ดูจะยังเป็นเรื่องท้าทายที่เชนบามต้องเผชิญหน้าตลอดสี่ปีนับจากนี้
อ้างอิง
https://foreignpolicy.com/2024/05/17/mexico-presidential-election-sheinbaum-galvez-women-feminism/
https://www.bbc.com/news/world-latin-america-48511416
https://abc7.com/post/mexicos-female-president-scientist-leftist-former-mexico-city/14907956/
อ่านบทความที่เกี่ยวข้อง
- Claudia Sheinbaum Pardo ประธานาธิบดีหญิงคนแรกของเม็กซิโก กับความตั้งใจผลักดันเรื่องความเท่าเทียมทางเพศ
- “หญิงไทย” “ชายไทย” “เด็กแว้น” “ทรงซ้อ” “คนอีฯ” “คนเขมร” ฯลฯ ก็ล้วนแต่เป็นอย่างที่ว่า? ชวนอ่านเรื่องการ Stereotype ในแง่มุมจิตวิทยา เมื่อเรายังคงเหมารวมกันเพียงเพราะมัน ‘ง่ายดี’ ความเท่าเทียมจริงๆ จึงอาจยังมาไม่ถึง
- MARLENE MOLERO SUÁREZ ผู้ก่อตั้ง ELSA แพลตฟอร์มรายงานเคส Sexual Harassment ในที่ทำงานแบบไม่เปิดเผยตัวตน เพื่อให้บริษัทนำข้อมูลไปออกแบบนโยบายป้องกันอย่างตรงจุด
ตามบทความก่อนใครได้ที่
- Website : Mirror Thailand.com