หมอเจด เผยอายุน้อยก็ตับพังได้ 3 สาเหตุที่คนอายุน้อยตับแข็ง ไม่ใช่เรื่องคนแก่-คนดื่มหนัก
หมอเจด เผยอายุน้อยก็ตับพังได้ 3 สาเหตุที่คนอายุน้อยตับแข็ง ไม่ใช่เรื่องคนแก่-คนดื่มหนัก ต่ออายุน้อย ๆ ก็เสี่ยงได้ ทั้งจาก ไวรัสตับอักเสบ แอลกอฮอล์ ไขมันพอกตับ
นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา โพสต์ข้อความผ่านเพจเฟซบุ๊กชื่อ หมอเจด ระบุว่า อายุน้อยก็ตับพังได้! 3 สาเหตุที่คนอายุน้อยตับแข็ง!
ใครๆ ก็คิดว่า "ตับแข็ง" เป็นโรคของคนแก่ หรือพวกที่ดื่มเหล้าจัดมาหลายสิบปี แต่รู้ไหมว่า วัยรุ่นและวัยทำงานก็เป็นตับแข็งได้ โดยที่บางคนไม่รู้ตัวเลยด้วยซ้ำ
เพราะตับมันทำงานหนักทุกวัน ถ้าเราปล่อยให้มันพังไปเรื่อย ๆ แบบไม่มีสัญญาณเตือน พอรู้ตัวอีกที อาจสายเกินไปแล้ว เพราะเมื่อไหร่ที่ตับแข็ง มันไม่สามารถฟื้นตัวกลับมาเป็นปกติได้
วันนี้เรามาคุยกันว่าทำไมตับถึงพังได้ตั้งแต่อายุยังน้อย และเราจะดูแลมันยังไงนะ
1.ไวรัสตับอักเสบ
ไม่ว่าจะเป็นไวรัสตับอักเสบบี (HBV) และซี (HCV) เป็นสาเหตุที่ทำให้ตับอักเสบเรื้อรัง และสุดท้ายก็ทำให้ตับแข็ง แล้วเราติดเชื้อได้ยังไง?
•จากแม่สู่ลูกตั้งแต่แรกเกิด ถ้าแม่ติดเชื้อ ลูกก็มีโอกาสติดด้วย
•มีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน
•ใช้เข็มฉีดยา หรือเข็มสักร่วมกับคนอื่น
•ใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกับผู้ติดเชื้อ เช่น มีดโกน แปรงสีฟัน
สิ่งที่น่ากลัวคือ หลายคนติดเชื้อไวรัสพวกนี้ แต่ไม่มีอาการ มันก็จะทำลายตับเราไปเรื่อยๆ เป็นสิบปี จนมารู้ตัวตอนที่มีอาการรุนแรง เช่น ตัวเหลือง ท้องโต อ่อนเพลีย
วิธีป้องกัน
-ฉีดวัคซีนป้องกันไวรัสตับอักเสบบี
-ตรวจเลือดเป็นระยะ ๆ โดยเฉพาะถ้ามีพฤติกรรมเสี่ยง
-ไม่ใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกันกับผู้อื่น
2.แอลกอฮอล์
อันนี้หลายคนรู้แหละ ว่าแอลกอฮอล์เป็นสาเหตุที่ทำให้ ตับแข็ง แต่หลายคนเข้าใจผิดว่า ต้องดื่มหนัก ดื่มทีขวดสองขวดถึงตับจะพัง แต่ความจริงคือ ถ้าดื่มบ่อย ๆ แม้จะเป็นปริมาณน้อย ตับก็เสี่ยงพังได้
แล้วดื่มแค่ไหนถึงเสี่ยง?
-ผู้ชาย ดื่มมากกว่า 40 กรัมต่อวัน (ประมาณเบียร์ 2 กระป๋อง)
-ผู้หญิง เสี่ยงง่ายกว่าผู้ชาย เพราะร่างกายกำจัดแอลกอฮอล์ได้น้อยกว่า
ถ้าเราดื่ม แอลกอฮอล์จะถูกส่งไปที่ตับเพราะมันต้องกำจัดพิษออกจากร่างกาย แต่ถ้าดื่มบ่อย ๆ ตับไม่มีเวลาฟื้นฟูตัวเอง มันก็จะอักเสบสะสมจนเกิดพังผืด และสุดท้ายก็นำไปสู่ ตับแข็งและมะเร็งตับ
วิธีป้องกันคือ
-แนะนำให้เลี่ยงเลยจะดีสุด ถ้าจะดื่ม ให้เว้นช่วง ไม่ดื่มต่อเนื่องทุกวัน
-ลดปริมาณลง ดื่มแค่พอสนุก ไม่ใช่เมาหนัก
-ตรวจสุขภาพตับเป็นระยะ
3.ไขมันพอกตับ
หลายคนชอบคิดว่า ไขมันพอกตับเกิดจากการกินแอลกอฮอล์อย่างเดียว จริงๆ ไม่ใช่นะ ถ้าเรากินอาหารที่มีไขมันและน้ำตาลสูง แต่ร่างกายเผาผลาญไม่หมด ไขมันจะไปสะสมที่ตับ ทำให้ตับอักเสบ และถ้าเป็นเรื้อรัง ตับจะค่อย ๆ กลายเป็นพังผืดและกลายเป็นตับแข็ง และเสี่ยงมะเร็งตับ
หลายคนคิดว่า ไขมันพอกตับเกิดแค่ในคนอ้วน แต่จริงๆ แล้ว คนผอมก็เป็นได้ โดยเฉพาะคนที่ชอบกินของหวาน ของมันๆ แป้งเยอะๆ เพราะฉะนั้น ใครที่ชอบกินของทอด น้ำอัดลม หรือขนมหวาน ไม่ค่อยออกกำลังกาย เป็นเบาหวาน หรือไขมันในเลือดสูง อันนี้มีโอกาสที่จะเป็นสูง
ต้องป้องกัน
-ลดของทอด น้ำตาล และแป้งขัดสี
-ออกกำลังกายเป็นประจำ
-ตรวจสุขภาพเพื่อเช็กค่าตับเป็นระยะ
4.ทำไมเราต้องระวังเรื่องตับแข็ง
ตับที่แข็งแล้วมันไม่สามารถย้อนกลับมาได้นะ สิ่งที่เราทำได้คือรีบป้องกันไว้ก่อน ใครที่มีอาการแบบนี้อยากให้ระวังเรื่องตับแข็งนะครับ เช่น
-ตัวเหลือง ตาเหลือง เพราะตับไม่สามารถกำจัดสารพิษได้
-ท้องโต ขาบวม เพราะตับสร้างโปรตีนได้น้อยลง ทำให้มีน้ำคั่งในร่างกาย
-อาเจียนเป็นเลือด เพราะเส้นเลือดในหลอดอาหารแตกจากความดันสูง
นอกจากนี้ แล้วถ้าตับแข็งไปเรื่อย ๆ เซลล์ตับบางส่วนอาจกลายพันธุ์และกลายเป็นมะเร็งตับ ซึ่งความน่ากลัวคือ มะเร็งตับมักไม่แสดงอาการในระยะแรก อาการที่พบในระยะท้ายๆ เช่น น้ำหนักลด เจ็บชายโครงขวา เบื่ออาหาร ตัวเหลือง ท้องโต
เพราะฉะนั้น การตรวจพบเร็ว ยิ่งมีโอกาสเจอเร็ว ก็มีโอกาสรอดนะครับ ควรตรวจเช็ก ทุก 6 เดือนนะ
5.วิธีป้องกันตับแข็ง
หลายคนก็ถามมาเยอะนะครับ ป้องกันตับแข็งและมะเร็งตับได้ยังไง?
-ฉีดวัคซีนป้องกันไวรัสตับอักเสบ โดยเฉพาะ HBV
-งดหรือลดแอลกอฮอล์ ดื่มแต่พอดี ไม่ดื่มทุกวัน
-กินอาหารดี ๆ ลดของทอด น้ำตาล และแป้งขัดสี
-ออกกำลังกายเป็นประจำ อย่างน้อย 150 นาที/สัปดาห์ เพื่อป้องกันไขมันพอกตับ
-ตรวจสุขภาพเป็นระยะ โดยเฉพาะคนที่มีปัจจัยเสี่ยง
-อาหารเสริมตัวที่ช่วยเรื่องตับ ก็จะมี
•Choline Bitartrate อันนี้จะช่วยเผาผลาญไขมันในตับและลดการอักเสบ ป้องกันก่อนตับจะแข็ง
•Vitamin E มีงานวิจัยสนับสนุนว่าสามารถลดการอักเสบของตับในผู้ป่วย NAFLD
•Astaxanthin มีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ลดการอักเสบของตับ
อ่านจบก็จะเข้าใจเลยนะว่า ตับแข็งไม่ใช่เรื่องของคนแก่หรือคนดื่มหนักเท่านั้น แต่อายุน้อย ๆ ก็เสี่ยงได้ ทั้งจาก ไวรัสตับอักเสบ แอลกอฮอล์ ไขมันพอกตับ และถ้าตับพังไปแล้ว มันไม่สามารถซ่อมแซมตัวเองได้
หลายคนอาจจะคิดว่า “ก็ยังไม่มีอาการอะไรนี่ เดี๋ยวค่อยดูแลก็ได้” อยากจะบอกว่าตับแข็งมันเป็นโรคที่ไม่มีสัญญาณเตือนล่วงหน้า รู้ตัวอีกทีอาจจะเข้าสู่ระยะท้ายแล้ว หรือบางคนรู้ตัวอีกทีก็เป็นมะเร็งแล้ว
เพราะฉะนั้นดูแลตัวเองตั้งแต่วันนี้เถอะครับ จะได้ไม่เสี่ยง ใครมีคำถามคอมเมนต์ได้เลยครับ
อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : หมอเจด เผยอายุน้อยก็ตับพังได้ 3 สาเหตุที่คนอายุน้อยตับแข็ง ไม่ใช่เรื่องคนแก่-คนดื่มหนัก
ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
- Website : https://www.khaosod.co.th