หนึ่งเดียวในไทย ภาพสลักนูนต่ำ "นารายณ์บรรทมสินธุ์ใต้น้ำ" อุบลฯ
วันนี้ (20 พ.ค.2569) พล.ท.วีรยุทธ รักษ์ศิลป์ แม่ทัพภาคที่ 2 พร้อมคณะ ร่วมสำรวจและเปิดเส้นทางลาดตระเวนศึกษาธรรมชาติ จากฐานพระใหญ่ กรมทหารพรานที่ 23 บริเวณสำนักสงฆ์ภูวังน้ำจั้น อ.น้ำยืน จ.อุบลราชธานี โดยใช้เส้นทางดั้งเดิมที่ชาวบ้านเคยใช้เดินทางขึ้นไปสักการะ “พระนารายณ์บรรทมสินธุ์ใต้น้ำ” โบราณสถานสำคัญที่ได้รับการขนานนามว่าเป็น “ภาพแกะสลักใต้น้ำแห่งเดียวของประเทศไทย”
การเปิดเส้นทางในครั้งนี้ มีเป้าหมายเพื่อผลักดันพื้นที่ดังกล่าว ให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ ควบคู่กับการพัฒนาเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านประวัติศาสตร์ โบราณคดี และธรรมชาติอย่างยั่งยืน
ขณะที่ข้อมูลจากศูนย์ศึกษาธรรมชาติและสัตว์ป่าอุบลราชธานี สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 9 (อุบลราชธานี) ระบุว่า ภาพสลักนูนต่ำพระนารายณ์บรรทมสินธุ์ ตั้งอยู่บริเวณวังมน ลำน้ำลำโดมใหญ่ พื้นที่คาบเกี่ยวระหว่างเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่ายอดโดม และอุทยานแห่งชาติภูจองนายอย จ.อุบลราชธานี
ภาพสลักและรูปแบบทางศิลปะ สลักเป็นภาพพระนารายณ์บรรทมตะแคงขวา บนลำตัวของพระยาอนันตนาคราช 3 เศียร ที่ปลายเท้าสลักเป็นรูปนางลักษมี พระนาภีสลักเป็นสายยกขึ้น พร้อมรูปวงรีที่ยังไม่ได้แกะสลักรายละเอียด มีรูปพระพรหมนั่งอยู่เหนือดอกบัว อายุประมาณปลายพุทธศตวรรษที่ 15-16 คาดว่า คนโบราณใช้พื้นที่แห่งนี้ เป็นพื้นที่ประกอบพิธีกรรม หรือบวงสรวงบูชา หรืออาจเป็นศาสนสถานอีกรูปแบบหนึ่ง โดยมีคติความเชื่อว่า สายน้ำที่ไหลผ่านวรกายพระองค์ จะเป็นสายน้ำที่ศักดิ์สิทธิ์ที่ไหลหล่อเลี้ยงไปยังชุมชน เพื่อให้เกิดความอุดมสมบูรณ์
ปัจจุบันโบราณสถานแห่งนี้ อยู่ภายใต้การดูแลของสำนักศิลปากรที่ 9 ร่วมกับเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่ายอดโดม และอุทยานแห่งชาติภูจองนายอย ในพื้นที่เทือกเขาพนมดงรัก ต.โดมประดิษฐ์ อ.น้ำยืน จ.อุบลราชธานี
ในทุกปีช่วงต้นเดือน มี.ค. ระดับน้ำบริเวณวังมน ลำน้ำลำโดมใหญ่ จะลดลงจนเผยให้เห็นองค์พระ และจะมีการจัดพิธีบวงสรวงใหญ่ "นารายณ์บรรทมสินธุ์" ถือเป็นประเพณีสำคัญที่ดึงดูดผู้มีจิตศรัทธาและนักท่องเที่ยวจากทั่วประเทศให้เดินทางมาเยือนเป็นประจำทุกปี
ทั้งนี้ ภาพสลักนูนต่ำพระนารายณ์บรรทมสินธุ์ ถูกค้นพบเมื่อ พ.ศ.2521 มีชาวบ้านบ้านแข้ด่อน หมู่ 1 ต.โดมประดิษฐ์ ออกหาปลาและอาหารป่า ขณะที่กำลังหาปลาอยู่ ชาวบ้านได้พบภาพสลักอยู่บนแผ่นหินที่อยู่ใต้น้ำด้านขวาของลำโดมใหญ่ บริเวณวังมน
จากข่าวสารและความเชื่อที่ได้พบภาพสลักนารายณ์บรรทมสินธุ์ ทำให้ทราบถึงสำนักพระราชวัง จนในปี 2534 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรภาพสลักนารายณ์บรรทมสินธุ์ ทรงพระดำเนินโดยทางเท้า ระยะทาง 14 กิโลเมตร ใช้เวลาประมาณ 5 ชั่วโมง สร้างความปราบปลื้มให้กับราษฎรในตำบลโดมประดิษฐ์เป็นที่สุด
ภาพสลักนารายณ์บรรทมสินธุ์ ถือเป็นภาพสลักเดียวในประเทศไทย ที่ปรากฏบนลำน้ำธรรมชาติ ซึ่งจะจมอยู่ใต้น้ำในเวลาน้ำหลาก และช่วงหน้าแล้งในระหว่างเดือน มี.ค.-เม.ย. เมื่อน้ำลดจึงจะสามารถมองเห็นภาพแกะสลักได้
อ่านข่าว :
เตือน 14 จังหวัด เสี่ยง "น้ำป่าไหลหลาก-ดินถล่ม" 20-22 พ.ค.นี้
"ปูติน" พบ "สี จิ้นผิง" ยกระดับสัมพันธ์รัสเซีย-จีนในวันโลกป่วน
คุมตัว "ไพศาล" หมอดูชื่อดัง สอบปากคำกองปราบ คดีล่วงละเมิดทางเพศ