ฮานาเอะ โมริ 'มาดาม บัตเตอร์ฟลาย' ที่บินไกลเกินฝัน
ฮานาเอะ โมริ ‘มาดาม บัตเตอร์ฟลาย’ ที่บินไกลเกินฝัน
เมื่อวันที่ 11 สิงหาคม วงการแฟชั่นได้สูญเสียดีไซน์เนอร์ระดับตำนานไปอีกคน‘ฮานาเอะ โมริ’ ดีไซเนอร์ชาวญี่ปุ่นเจ้าของฉายา ‘มาดาม บัตเตอร์ฟลาย’ เสียชีวิตในวัย 96 ปี ที่บ้านพักในกรุงโตเกียว ด้วยโรคชรา
โมริถือเป็น ‘ผู้บุกเบิก’ คนหนึ่งสำหรับผู้หญิงแดนอาทิตย์อุทัย และเป็นดีไซเนอร์ในจำนวนไม่กี่คนที่เป็นผู้นำแบรนด์ระดับโลก ตลอดหลายสิบปี ผลงานแฟชั่นของฮานาเอะ โมริ มีสตรีคนดังระดับโลก มอบความไว้วางใจเลือกใช้ ไม่ว่า แนนซี เรแกน อดีตสตรีหมายเลข 1 แห่งสหรัฐอเมริกา, เกรซ เคลลี อดีตนางเอกดังระดับตำนานฮอลลีวู้ด ซึ่งต่อมาคือ เจ้าหญิงเกรซแห่งโมนาโก พระชายาของเจ้าชายเรนีเยร์ที่ 3 แห่งโมนาโก รวมถึงชุดเจ้าสาวที่ เจ้าหญิงมาซาโกะ ปัจจุบันคือ สมเด็จพระจักรพรรดินีมาซาโกะแห่งญี่ปุ่น ทรงสวมในวันเข้าพิธีเสกสมรสกับเจ้าชายนารุฮิโตะ มกุฎราชกุมารแห่งญี่ปุ่นเมื่อปี 2536 ก็เป็นฝีมือของดีไซเนอร์ผู้นี้ ที่ยังออกแบบชุดยูนิฟอร์มพนักงานต้อนรับบนเครื่องบิน สายการบินเจแปน แอร์ไลน์ และเครื่องแต่งกายให้กับอุปรากรเรื่องดัง มาดาม บัตเตอร์ฟลาย แสดงที่โรงละครโอเปร่า ลา สกาลา ในเมืองมิลาน อิตาลี เมื่อปี 2528
โมริเริ่มต้นอาชีพด้วยการเปิดห้องเสื้อร้านแรก ในกรุงโตเกียว กระทั่งต่อมามีโอกาสทำเสื้อผ้าให้กับภาพยนตร์ แต่หลังจากเจอพิษเศรษฐกิจหลังสงครามโลก และอุตสาหกรรมภาพยนตร์เริ่มเห็นกำไรลดน้อยลง เนื่องจากมีละครโทรทัศน์เข้ามา ทำให้สามีของโนริ ซึ่งทำงานในวงการสิ่งทอ และมีตำแหน่งเป็นระดับผู้บริหาร จึงสนับสนุนให้ภรรยาลองเดินทางไปหาประสบการณ์ที่นครแห่งแฟชั่น อย่างกรุงปารีส ฝรั่งเศส และมหานครนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา
“นั่นคือจุดเปลี่ยนสำหรับฉัน” โมริเคยให้สัมภาษณ์ถึงการเดินทางไปยุโรปช่วงต้นทศวรรษ 1960s ซึ่งทำให้เธอมีโอกาสพบกับ โคโค่ ชาแนล ที่กรุงปารีส ที่ยังกลายเป็นแรงบันดาลใจให้เธอ
ดีไซเนอร์ เจ้าของแบรนด์ ฮานาเอะ โมริ ห้องเสื้อจากเอเชียเจ้าแรกที่สามารถเข้าไปเป็นหนึ่งในแฟชั่นโอต์ กูตูร์ ที่มีอยู่เพียงไม่กี่เจ้าเมื่อปี 2520 เล่าว่า วันที่ได้พบกับ โคโค่ ชาแนล ในสตูดิโอของชาแนล ดีไซเนอร์ระดับตำนานโลกแนะนำโมริให้สวมชุดสีส้มสดใส ตัดกับเส้นผมสีดำของเธอ
แค่นั้นเองที่ ‘จุดประกาย’ ให้โมริฉุกคิดขึ้นมาว่า “แนวคิดเรื่องความงามทั้งหมดของคนญี่ปุ่นมีพื้นฐานบนการปกปิด มันทำให้ฉันคิดขึ้นมาได้ว่า ฉันจะเปลี่ยนแนวทางของฉันและทำชุดแฟชั่นของฉันเพื่อช่วยให้ผู้หญิงดูโดดเด่น ”
โมริเกิดในชนบททางตะวันตกของญี่ปุ่น เข้าศึกษาด้านวรรณคดีที่มหาวิทยาลัยคริสเตียนสตรีแห่งโตเกียว ก่อนจะหันมาทำงานด้านดีไซน์เสื้อผ้า มีผลงานแฟชั่นคอลเล็กชั่นแรกในต่างประเทศภายใต้ชื่อ อีสต์ มีทส์ เวสต์ (East Meets West) ที่นิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา เมื่อปี 2508 ด้วยดีไซน์ผสมผสานแพตเทิร์นดั้งเดิมของญี่ปุ่นลายนกกระเรียนกับดอกซากุระและผีเสื้อ ซึ่งเป็น ‘เครื่องหมายการค้า’ ของเธอ กับสไตล์ตะวันตก
ห้องเสื้อฮานาเอะ โมริ ย้ายจากกรุงโตเกียว ไปยังกรุงปารีส ช่วงปลายทศวรรษ 1970 และได้รับการต้อนรับจากคนวงในวงการแฟชั่นอย่างรวดเร็ว
โมริเคยให้สัมภาษณ์หนังสือพิมพ์วอชิงตัน โพสต์ว่า เธอเห็นความแตกต่างระหว่างเธอกับเพื่อนดีไซเนอร์ร่วมชาติที่มีชื่อเสียงระดับโลก อย่าง อิซเซ มิยาเกะ, โยจิ ยามาโมโตะ และเร คาวะคุโบะ จาก กอมม์ เดส์ การ์ซงส์ (Comme des Garcons) ว่า “ดีไซเนอร์หนุ่มที่ใช้ชีวิตในปารีส ชอบลองอะไรใหม่ๆ แต่ฉันไม่ ฉันรักที่จะเดินตามวิถีดั้งเดิม”
แต่ในเรื่องการใช้ชีวิต โมริแอบมีความเป็นกบฏ โดยเคยเล่าถึงชีวิตแต่งงานช่วงแรกๆ ของเธอว่า เธอไม่เคยได้รับเชิญออกไปพบปะกับเพื่อนๆ ของสามีเลยสักครั้ง “ตอนนั้นญี่ปุ่นคือประเทศของบุรุษ แต่ฉันต้องการที่จะแตกต่าง”