เทคนิคการเพาะเมล็ดไผ่ทุกชนิดให้โตเร็ว
การขยายพันธุ์ไผ่มีหลากหลายวิธีแล้วแต่ความเหมาะสมของชนิดไผ่ ไผ่บางชนิดก็มีข้อจำกัดแตกต่างกันออกไป ส่วนใหญ่นิยมขยายพันธุ์ด้วยวิธีการปักชำและการตอนกิ่ง แต่สำหรับ นายวีรยุทธ ศรีเลอจันทร์ หรือ อาจารย์ทอง ธรรมดา ปราชญ์เกษตรกรสำนึกรักบ้านเกิดปี 2553 จ.นครราชสีมา ได้แนะนำเทคนิคการขยายพันธุ์ไผ่ด้วยการเพาะเมล็ดแบบที่ทำให้ต้นกล้าโตเร็ว จากปกติแล้วการเพาะไผ่จากเมล็ดทั่วไปนั้นมักเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ โดยเมล็ดไผ่จะร่วงและงอกเอง แต่การงอกจะใช้ระยะเวลานานมากหรืออาจจะไม่งอกเลยก็ได้ ซึ่งไผ่ต้นที่ได้จากการเมล็ดจะมีอายุยืนยาวและแข็งแรงกว่าไผ่ที่ได้จากกิ่งตอนหรือชำ ดังนั้น ในการขยายพันธุ์ไผ่ด้วยเมล็ด ต้องอาศัยเทคนิคช่วยเพาะจึงจะได้ต้นกล้าไผ่ที่โตเร็วและแข็งแรง
การฝัดและขัดเปลือกเมล็ดพันธุ์ไผ่ออก
การเตรียมเมล็ดพันธุ์ไผ่ก่อนนำไปเพาะ : ปกติเมล็ดไผ่จะเริ่มแก่และร่วงหล่นประมาณเดือนมีนาคม-เมษายน เกษตรกรจึงสามารถเก็บเมล็ดไผ่ที่ได้ในช่วงนี้ไปเพาะขยายพันธุ์ได้ โดยเริ่มจากการฝัดเมล็ดไผ่ด้วยกระด้ง เพื่อคัดเอาเมล็ดที่สมบูรณ์ไว้ จากนั้นจึงนำเมล็ดสมบูรณ์ที่ผ่านการฝัดมาขัดนวดเอาเปลือกออก ด้วยการใช้พื้นรองเท้าแตะฟองน้ำ ขัด-ถูนวดเมล็ดไผ่บนกระด้งและฝัดเอาเปลือกออกอีกครั้งหนึ่งก่อนจะนำไปผึ่งแดด 1 แดด ก็จะได้เมล็ดที่พร้อมนำไปเพาะได้
การขัดนวดเมล็ดไผ่เพื่อเอาเปลือกออกด้วยรองเท้าฟองน้ำ
การเพาะเมล็ดพันธุ์ไผ่ : นำเมล็ดไผ่ที่ได้มาเพาะในแปลงปลูกด้วยกระบะเพาะกล้า โดยใช้ดินรองพื้น แล้วนำเมล็ดไผ่มาโรยให้ทั่วแปลง ปิดทับด้วยแกลบดำ แล้วรดน้ำให้ชุ่ม หลังจากนั้น 7 - 10 วัน เมล็ดไผ่จะเริ่มงอกออกมาให้เห็น หลังเมล็ดงอกเป็นต้นกล้าประมาณ 3 - 4 สัปดาห์ จึงจะย้ายกล้าลงในถุงเพาะชำ จากนั้นให้รดน้ำอย่างสม่ำเสมอ เมื่อต้นแข็งแรงแล้วจึงย้ายลงปลูกได้
กล้าไผ่ที่ได้จากการเพาะเมล็ด
ลักษณะเด่นของกล้าไผ่ที่ได้จากการเพาะเมล็ด :
- ได้ต้นไผ่ที่เจริญเติบโตแตกกิ่งก้านสาขาทางด้านข้างดีกว่ากิ่งชำหรือตอน
- ต้นกล้าที่ได้มีรากฐานแข็งแรง
- ไผ่ที่ได้จาการเพาะเมล็ดจะมีลำต้นแข็งแรง
- ไม่ค่อยพบว่ามีปัญหาเรื่องกิ่งฉีกขาดและไม่ต้องใช้ไม้ค้ำยันกิ่ง
วีรยุทธ ศรีเลอจันทร์ หรือ อาจารย์ทอง ธรรมดา
ปราชญ์เกษตรกรสำนึกรักบ้านเกิดปี 2553 จ.นครราชสีมา