เทียบกันชัดๆ คิดดอกเบี้ยรถยนต์แบบ อัตราคงที่ กับ ลดต้นลดดอก

สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ได้ออกประกาศให้การเช่าซื้อรถยนต์ เป็นธุรกิจที่มีการควบคุมสัญญา โดยกำหนดให้คิดดอกเบี้ยแบบ "ลดต้นลดดอก" เริ่มบังคับใช้แล้ว ตั้งแต่วันที่ 1 กค. 61 ที่ผ่านมา

อัตราดอกเบี้ยคงที่ (แบบเก่า)
สาเหตุที่ต้องมีกฎหมายออกมาควบคุมธุรกิจการเช่าซื้อ เพราะว่าที่ผ่านมา การเช่าซื้อรถยนต์ หรือรถจักรยานยนต์ ฝ่ายผู้ปล่อยสินเชื่อ จะมีอำนาจในการต่อรองที่ดีกว่า ต้องจ่ายอัตราดอกเบี้ยแบบ "อัตราคงที่" หรือ Flat Interest Rate ซึ่งเป็นอัตราที่ไม่มีการลดทั้งเงินต้น และดอกเบี้ยให้ เมื่อจำนวนงวดที่ผ่อนจ่าย และเงินต้นจะลดลงไปแล้วก็ตาม ซึ่งคิดดอกเบี้ยรวมไว้แล้ว ตั้งแต่ทำสัญญา
ยกตัวอย่างเช่น สมมุติให้รถราคา 650,000 บาท ใช้เงินดาวน์ไป 150,000 บาท ยอดเช่าซื้อรถยนต์ 500,000 บาท ดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี (5%) ระยะเวลาการผ่อนชำระ 4 ปี (48 เดือน)
ดังนั้น สมการในการคิด คือ
[ อัตราดอกเบี้ย/100 x ยอดเช่าซื้อ x ระยะเวลาการผ่อน(ปี)] = ดอกเบี้ยทั้งหมด
แทนค่าทั้งหมดเป็น (5/100) x 500,000 x 4 = 100,000 บาท
สรุปดอกเบี้ยทั้งหมด เราต้องจ่ายดอกเบี้ยคงเดิมตลอด 4 ปี ไป 100,000  บาท

อัตราดอกเบี้ยลดต้นลดดอก (แบบใหม่)
กฎหมายใหม่ที่ออกมาบังคับใช้กับผู้ประกอบการเช่าซื้อ ที่ต้องคิดอัตราดอกเบี้ยแบบ "แท้จริงต่อปี" หรือ Effective Interest Rate ลักษณะการคิดดอกเบี้ย จะเหมือนกับดอกเบี้ยสินเชื่อซื้อบ้านที่อยู่อาศัย โดยคิดดอกเบี้ยจากเงินต้นที่คงเหลือในแต่ละงวด นั่นหมายความว่า ถ้าเงินต้นลด ดอกเบี้ยก็จะลดลงตามไปด้วย
ยกตัวอย่างเดียวกันกับข้างต้น สมมุติให้รถราคา 650,000 บาท ใช้เงินดาวน์ไป 150,000 บาท ยอดเช่าซื้อรถยนต์ 500,000 บาท ดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี (5%) ระยะเวลาการผ่อนชำระ 4 ปี (48 เดือน)
ดังนั้น สมการในการคิด "ดอกเบี้ยแบบลดต้นลดดอก" คือ
(ดอกเบี้ย/100 x ยอดเช่าซื้อ) = ดอกเบี้ยที่ต้องจ่ายต่อปี
กำหนดให้ดอกเบี้ยในปีแรก ยอดที่ต้องผ่อน คือ 500,000 บาท ดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี(5%) ดังนั้นต้องผ่อนเงินต้นเดือนละ 10,417 บาท/เดือน(ไม่รวมดอกเบี้ย)
แทนสมการด้วย (5/100) x 500,000 = ดอกเบี้ยที่ต้องจ่าย 25,000 บาทในปีแรก(คิดแบบรายปี)
เมื่อเข้าปีที่ 2 ผ่อนเงินต้นไปแล้ว 125,004 ดังนั้นเงินต้นลดลงคงเหลือ = 374,996 บาท (500,000-125,004) ดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี รวมแล้วจะมีดอกเบี้ย (5 /100) x 374,996 ดอกเบี้ย 18,750 บาทในปีที่ 2
ปีที่ 3 ยอดในการผ่อนลดลงเหลือ 374,996-125,004 = 249,992 บาท ดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี รวมแล้วมีดอกเบี้ย (5/100) x 249,992 = ดอกเบี้ย 12,500 บาทในปีที่ 3
และในปีสุดท้าย ยอดในการผ่อนลดลงเหลือ 249,992-125,004 = 124,988 บาท ดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี รวมแล้วมีดอกเบี้ย (5/100) x 124,988 = ดอกเบี้ย 6,250 บาทในปีที่ 4
สรุปยอด 4 ปี ต้องจ่ายดอกเบี้ยแบบลดต้นลดดอกแล้วรวม 25,000+18,750+12,500+6,250 = 62,500 บาท
จะเห็นได้ว่า ดอกเบี้ยแบบอัตราคงที่ (แบบเก่า) จะแพงกว่า ดอกเบี้ยแบบลดต้นลดดอก (แบบใหม่) อยู่ที่ 100,000 - 62,500 = 37,500 บาท

เงื่อนไขอื่นๆ ที่กำหนดเพิ่ม
1. กำหนดดอกเบี้ยปรับ กรณีผิดนัดชำระ ไม่เกิน 15 % (จากเดิม 17 %)
2. บริษัทต้องกำหนด ตารางแสดงค่างวด แยกเงินต้น ดอกเบี้ย ให้ผู้เช่าซื้อได้เห็นอย่างชัดเจน
3. กรณีผู้เช่าซื้อต้องการชำระเงินทั้งหมด (โปะค่างวด) บริษัทต้องให้ส่วนลดดอกเบี้ยไม่น้อยกว่า 50 %
4. ถ้าถูกยึดรถ ผู้เช่าซื้อสามารถซื้อรถคืนได้จากบริษัทเช่าซื้อได้ภายใน 7 วัน
5. บริษัทเช่าซื้อ สามารถเก็บค่าธรรมเนียมการทวงถามได้ตามค่าใช้จ่ายจริง
6. ครอบคลุมเฉพาะการเช่าซื้อรถยนต์และรถจักรยานยนต์ เพื่อนำไปใช้เป็นพาหนะส่วนตัวเท่านั้น
ทั้งนี้ จะเป็นประโยชน์ต่อผู้ซื้อได้ก็ต่อเมื่อ บริษัทเช่าซื้อจะไม่ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ย ที่หลายฝ่ายกังวลอยู่ ต้องติดตามดูกันต่อไป