รู้จักไหม? Asexuality คนที่มีความรู้สึกรัก แต่ไม่ได้ฝักใฝ่ในเรื่องเพศ
Spoil
- รสนิยมทางเพศ หมายถึง ความรู้สึกทางอารมณ์หรือความสนใจทางเพศต่อบุคคลหนึ่ง
- อัตลักษณ์ทางเพศ หมายถึง ความรู้สึกว่าตนเองเป็นผู้ชายหรือผู้หญิง ซึ่งไม่จำเป็นต้องตรงกับเพศกำเนิดก็ได้
- กลุ่มคนที่ไม่ฝักใฝ่ทางเพศ คือ ผู้ไม่มีความสนใจทางเพศ หรือไม่ชอบในกิจกรรมทางเพศ
- Asexuality เป็นเรื่องของความสนใจ หรือความมีอารมณ์ร่วมในกิจกรรมทางเพศ แต่อาจจะไม่เกี่ยวกับพฤติกรรมทางเพศเลยก็ได้
รู้จักไหม? Asexuality หรือคนที่ไม่ฝักใ่จทางเพศ!
ลองนึกย้อนไปสมัยพี่หมอยังเด็กๆ (มันก็ไม่นานมากนะครับ) เรื่องของเพศ คำเรียกเพศ หรือเพศสภาพในสมัยนั้น เราก็จะรู้จักกันว่ามีอยู่ไม่กี่แบบ แต่ในปัจจุบันเมื่อคนเรารู้จักตัวตน ความต้องการ และรสนิยมทางเพศมากขึ้น เราก็พบว่าโลกที่เปิดกว้างนี้ ยังมีหลายอย่างที่เราไม่รู้ด้วยนะครับ
รู้จักเพศสภาพก่อน
เพศสภาพ (Gender) อาจจะแบ่งได้หลายๆ อย่าง เช่น ลักษณะต่างๆ แบบที่เรามองเห็นและระบุเพศได้ในทันทีว่าเป็นเพศชายหรือเพศหญิง หรือแบ่งแบบง่ายๆ และเถรตรงตามโครโมโซม (XX คือเพศหญิง, XY คือ เพศชาย) ซึ่งมักจะออกมาทางกายภาพภายนอกคือการมีอวัยวะเพศที่ตรงตามลักษณะทางชีวภาพ หรือ DNA ของตนเองนั่นเองครับ
ซึ่งจะต่างกับเพศวิถีหรือรสนิยมทางเพศ และอัตลักษณ์ทางเพศอีกนะครับ
รสนิยมทางเพศ VS อัตลักษณ์ทางเพศ
รสนิยมทางเพศ (sex orientation)
หมายถึง ความรู้สึกทางอารมณ์หรือความสนใจทางเพศต่อบุคคลหนึ่งถ้าบุคคลนั้นเป็นเพศเดียวกัน เรียกว่า homosexuality ถ้าบุคคลนั้นเป็นเพศตรงข้าม เรียกว่า heterosexuality หรือมีความสนใจทั้งสองเพศเรียกว่า bisexuality หรือการชอบกันที่จิตใจเท่านั้นไม่แบ่งแยกเพศ (Non-binary) หรือบางคนไม่มีความสนใจทางเพศเลยก็มี เรียกว่า asexuality (ที่เราจะพูดถึงกันในวันนี้)
อัตลักษณ์ทางเพศ (gender identity)
หมายถึงความรู้สึกว่าตนเองเป็นผู้ชายหรือผู้หญิง ซึ่งไม่จำเป็นต้องตรงกับเพศกำเนิดก็ได้เช่น เด็กผู้ชายแต่มีความรู้สึกว่าตัวเองเป็นผู้หญิง เป็นต้น
สองอย่างนี้เป็นจุดสำคัญที่ทำให้วัยรุ่นหลายคนเริ่มสับสนทางเพศ เพราะไม่เข้าใจว่าตนเองเป็นแบบไหน ซึ่งที่จริงแล้วไม่ถือว่าเป็นเรื่องสำคัญเลยในสมัยนี้เลยครับ ถ้าให้พี่หมอแนะนำก็คือ อยากให้้ใช้ชีวิตให้ตัวเองมีความสุข ลองสังเกตตัวเองไปเรื่อยๆ ว่าชอบหรือสนใจอะไร แล้วก็จะหาตัวเองเจอได้เองครับ ไม่ต้องกังวลว่าเราเป็นอะไร และใครจะมองว่าเราเป็นแบบไหนดีกว่า
กลุ่มคนที่ไม่ฝักใจทางเพศ (Asexuality)
แม้ว่าเราจะมีความหลากหลายทางเพศมากในปัจจุบัน แต่ก็ยังมีบางคนเช่นกัน ที่ไม่ได้มีรสนิยมทางเพศเลย หรือเรียกว่าเป็นกลุ่มคนที่ไม่ฝักใจทางเพศ (Asexuality) ไม่มีความสนใจทางเพศ หรือไม่ชอบในกิจกรรมทางเพศ เพราะอาจจะไม่ได้กระตุ้นความสุข หรือความรู้สึกเหมือนกับคนอื่น ซึ่งถ้าถามหาคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์แล้ว อาจจะบอกได้คร่าว ๆ ว่าเกิดจากฮอร์โมนเพศที่ไม่ได้ถูกกระตุ้นให้เกิดการสำเร็จความใคร่ แต่ก็ค่อนข้างซับซ้อน และอธิบายได้ยากครับ
Asexuality นั้น เป็นเรื่องของความสนใจ หรือความมีอารมณ์ร่วมในกิจกรรมทางเพศ แต่อาจจะไม่เกี่ยวกับพฤติกรรมทางเพศของคนนั้นๆ เลยก็เป็นได้เช่น บางคนอาจจะมีกิจวัตรประจำวันในการช่วยตัวเอง หรือมีเพศสัมพันธ์กับคู่นอนได้ปกติ แต่ไม่ได้รู้สึกมีความอยาก หรือสนใจในการที่ต้องการจะทำกิจกรรมนั้นๆ
ดังนั้นอธิบายได้ว่า พฤติกรรมที่แสดงออกมาทางเพศ (Sexual activity) ไม่ได้บอกว่า เราหรือคนๆ นั้นมีความต้องการทางเพศหรือไม่ เพราะมันไม่ได้ขึ้นกับพฤติกรรมที่แสดงออกมาเลย เพราะในกลุ่มคนที่ไม่ได้ฝักใฝ่ทางเพศบางคนก็มีเพศสัมพันธ์ บางคนก็ไม่มี หรือบางคนก็ได้ช่วยตัวเอง หรือไม่ได้ช่วยตัวเองก็ได้เช่นกัน
เราเป็นกลุ่ม Asexuality ไหม?
แล้วเราจะรู้ได้อย่างไรว่าเราเป็นคนที่ไม่ฝักใจทางเพศหรือไม่? ใครที่สงสัยอยากรู้ อาจจะลองตั้งคำถามกับตัวเองดูได้ครับ เช่น
- เราอยากมีเพศสัมพันธ์หรือไม่?
- เวลามีคนพูดคุยเรื่องการมีเพศสัมพันธ์ เราเองรู้สึกไม่เข้าใจ หรืออยู่นอกวงหรือไม่?
- ในบางครั้ง เราจำเป็นที่จะต้องแกล้งว่าตัวเองสนใจในบุคคลอื่น แค่เพื่อให้เข้ากับเขาได้หรือไม่?
- เคยรู้สึกว่า ตัวเองต้องมีความรู้สึกทางเพศให้ตรงกับเพศสภาพ เพียงเพราะเราไม่ได้ชอบเพศไหนเป็นพิเศษหรือเปล่า?
- เคยมีเพศสัมพันธ์ เพียงแต่เพราะว่ามันเป็นสิ่งที่น่าจะต้องทำในจังหวะนั้นๆ หรือเปล่า?
ดูเหมือนจะยิ่งเข้าใจได้ยากขึ้นว่าไหม ที่จริงแล้ว เราไม่จำเป็นต้องตั้งคำถามว่าใครเป็นเพศอะไรเลย หรือแม้แต่การสงสัยในเพศตนเองก็เช่นกันอย่างที่พี่หมอบอกไปครับว่า ใช้ชีวิตให้มีความสุข หากการใช้ชีวิตของเรานั้นไม่ได้ทำความเดือดร้อนให้ใคร และไม่ได้ทำให้ชีวิตตนเองลำบาก ก็ไม่จำเป็นต้องไปเคร่งเครียดมากนักครับ โดยเฉพาะน้องๆ วัยรุ่น เรายังมีโอกาสได้เรียนรู้อะไรอีกมากในชีวิตนี้
ปัจจุบันสังคมเรามีแนวโน้มที่จะไม่ระบุเจาะจงเรื่องใดๆ ไม่ว่าจะเป็นการมีความรัก ความชอบหรือไม่ชอบในสิ่งใดสิ่งหนึ่ง รวมถึงการที่เราไม่มีกิจกรรมทางเพศ หรือไม่ได้สนใจเรื่องเพศ ก็ไม่ใช่เรื่องที่สมควรจะถูกนำมาตั้งคำถามหรือวิพากษ์วิจารณ์กันและกันด้วยครับ
ดังนั้น หากน้องๆ คนไหนที่คิดว่า "ยังไม่พร้อมที่จะระบุรสนิยมทางเพศของตนเอง" ก็อย่าไปเร่งรีบกับมัน ใช้การยอมรับตัวเอง และเปิดกว้างเข้าใจผู้อื่นให้มากขึ้น จะทำให้เรามีความสุขมากขึ้นได้เองครับ