เปิดปริศนา “เจ้าคำก่ายน้อย” ซีรีส์หงสาวดีปลุกกระแสตามรอยประวัติศาสตร์ เปิดปมเจ้าฟ้าไทใหญ่ผู้ถูกเล่าว่าเป็นสหายพระนเรศ ที่พงศาวดารไม่เคยบันทึก เรื่องเล่ามิตรภาพหรือยุทธศาสตร์สร้างแรงเกรงขามต่อพม่า
เอย่าต้องยอมรับว่าซีรีส์เรื่องหงสาวดี ปลุกให้การท่องเที่ยวเมียนมากลับมาคึกคักอีกครั้ง โดยเฉพาะการตามรอยสถานที่ในซีรีส์ แต่พอกลับมาดูในความเป็นจริงตามพงศาวดารแล้ว การระบุถึงความสัมพันธุ์ระหว่าง พระนเรศ กับ Min Gyi Swa หรือคนไทยเรียกว่า มังกะยอชวา กลับไม่มีระบุถึงความสัมพันธุ์ของทั้ง2 มากนัก แต่วันนี้เอย่าจะไม่พูดถึงความสัมพันธุ์ดังกล่าวเพราะหลายคนน่าจะหาอ่านหาฟังได้จากสื่อออนไลน์หลายช่องทางแล้ว วันนี้เอย่าจึงขอนำเสนอเรื่องของเจ้าฟ้าไทใหญ่ที่ว่าเป็นเพื่อนสนิทและพี่น้องร่วมสาบานกับพระนเรศ นั่นคือเจ้าคำก่ายน้อย
เจ้าคำก่ายน้อย หรือบางพงศาวดารเรียกว่าเจ้าคำแก้วน้อยมีระบุว่ามีตัวตนจริงในพงศาวดารฝั่งไทใหญ่ว่าเป็นองค์ประกันเช่นเดียวกับพระนเรศ ท่านเป็นจ้าชายจากเมืองแสนหวี แม้ไม่มีบันทึกในพงศาวดารทั้งฝั่งกรุงศรีและไทใหญ่ แต่กลับมีเรื่องราวเล่าขานว่าเจ้าคำก่ายน้อยคือพระสหายคนสนิทที่เป็นหนึ่งในคนที่รบเคียงบ่าเคียงไหล่กับพระนเรศและเป็นคนที่เป็นเหตุให้พระนเรศยกพลไปช่วยเนื่องจากเจ้าคำก่ายน้อยติดศึกกังอังวะจนได้ไข้และสวรรคตที่เมืองหาง
ประเด็นที่น่าแปลกคือในพงศาวดารทั้งฝั่งกรุงศรีและพม่าไม่เคยมีระบุชื่อของเจ้าฟ้าไทใหญ่องค์นี้ มีเพียงตำนานเล่าขานในฝั่งไทใหญ่เท่านั้นที่อ้างว่าเป็นพระสหายคนสนิท
นักวิเคราะห์ประวัติศาสตร์มองว่าการที่พระนเรศยกทัพปราบอังวะ ก็เพราะว่าหลังการล่มสลายของหงสาวดีด้วยเหตุว่าถ้าปล่อยให้อังวะฟื้นตัวฟากพม่าจะกลับมาเป็นภัยต่ออยุธยาอีกก็เป็นได้
แต่ทำไมตำนานฝั่งฉานกลับกลายเป็นอีกเรื่องนั่นเป็นเพราะว่าในช่วงเวลานั้นเมืองไทใหญ่ส่วนใหญ่ รวมถึงล้างช้างก็เข้ามาสวามิภักดิ์ฝั่งกรุงศรี เป็นไปได้ที่ตำนานการอ้างความสนิทสนมกับกษัตริย์กรุงศรีที่เพิ่งรบชนะพระมหาอุปราชแห่งหงสาวดีจะสร้างความเกรงกลัวและ77ป้องกันการขยายอิทธิพลของฝั่งพม่ามายังรัฐฉานก็เป็นได้
สุดท้ายเรื่องราวของเจ้าคำก่ายน้อยจะเป็นจริงหรือแค่ตำนาน อาจจะไม่สำคัญเท่ากับเรื่องราวที่สร้างเสริมเติมแต่งจนสร้างความใกล้ชิดระหว่างชาวสยามกับชาวไทใหญ่ในเวลาต่อมา
ปัจจุบันมีอนุสาวรีย์พระนเรศวรในเมืองตุนหรือ Mong Ton บริเวณดอยไตแลง โดยดอยนี้อยู่ภายใต้การดูแลของกองกำลัง RCSS ของเจ้ายอดศึกนั่นเอง
ที่มา : AYA