อดีตผู้นำฟิลิปปินส์ทำสงครามต่อต้านยาเสพติด จนถูกจับข้อหาก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาติ

วันนี้ โรดริโก ดูเตอร์เต อดีตประธานาธิบดีฟิลิปปินส์ ถูกจับกุมโดยตำรวจในกรุงมะนิลา โดยตำรวจได้ดำเนินการตามหมายจับของศาลอาญาระหว่างประเทศ (ICC) โดยกล่าวหาว่าอดีตประธานาธิบดีรายนี้ก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาติที่เกี่ยวข้องกับสงครามต่อต้านยาเสพติด

ดูเตอร์เต วัย 79 ปี เผชิญข้อกล่าวหา "ก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาติประเภทฆาตกรรม" ตามคำกล่าวของ ICC จากการปราบปรามกลุ่มสิทธิมนุษยชนประเมินว่า มีชายจำนวนมากที่ถูกเจ้าหน้าที่และกลุ่มอาสาสมัครสังหาร ซึ่งส่วนใหญ่เป็นคนจน โดยมักไม่มีหลักฐานว่าชายเหล่านี้มีความเกี่ยวข้องกับยาเสพติด

"ในช่วงเช้า อินเตอร์โพล มะนิลา ได้รับสำเนาหมายจับอย่างเป็นทางการจาก ICC" ทำเนียบประธานาธิบดีระบุในแถลงการณ์

"ขณะนี้ เขาอยู่ภายใต้การควบคุมตัวของเจ้าหน้าที่"

แถลงการณ์ยังระบุอีกว่า "อดีตประธานาธิบดีและกลุ่มของเขามีสุขภาพแข็งแรงดี และกำลังได้รับการตรวจจากแพทย์ของรัฐบาล"

ดูเตอร์เตถูกจับกุมหลังจากลงจอดที่สนามบินนานาชาติมะนิลาหลังจากเดินทางไปฮ่องกงเพียงระยะสั้นๆ

เมื่อวันอาทิตย์ อดีตประธานาธิบดีได้กล่าวประณามการสอบสวนดังกล่าวต่อคนงานชาวฟิลิปปินส์ที่อาศัยอยู่ในต่างประเทศหลายพันคน โดยกล่าวหาว่าเจ้าหน้าที่สอบสวนของศาลอาญาระหว่างประเทศเป็น "ลูกโสเภณี" และกล่าวว่าเขาจะ "ยอมรับ" หากการจับกุมจะกลายเป็นชะตากรรมของเขา

ฟิลิปปินส์ได้ลาออกจากศาลอาญาระหว่างประเทศในปี 2019 ตามคำสั่งของดูเตอร์เต แต่ศาลยังคงยืนกรานว่าศาลมีเขตอำนาจศาลเหนือคดีฆาตกรรมก่อนการถอนตัว รวมถึงการฆาตกรรมในเมืองดาเวาทางตอนใต้เมื่อดูเตอร์เตดำรงตำแหน่งนายกเทศมนตรีที่นั่น หลายปีก่อนที่เขาจะดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี

ศาลได้เริ่มการสอบสวนอย่างเป็นทางการในเดือนกันยายน 2021 แต่ได้ระงับการสอบสวนสองเดือนต่อมา หลังจากที่มะนิลากล่าวว่ากำลังตรวจสอบคดีค้ายาหลายร้อยคดีอีกครั้ง ซึ่งนำไปสู่การเสียชีวิตจากน้ำมือของตำรวจ มือปืน และกลุ่มพิทักษ์สันติราษฎร์

คดีนี้เริ่มขึ้นอีกครั้งในเดือนกรกฎาคม 2023 หลังจากคณะผู้พิพากษา 5 คนปฏิเสธข้อโต้แย้งของฟิลิปปินส์ที่ว่าศาลไม่มีเขตอำนาจศาล

ตั้งแต่นั้นมา รัฐบาลของประธานาธิบดีเฟอร์ดินานด์ มาร์กอส จูเนียร์ ได้กล่าวหลายครั้งว่าจะไม่ให้ความร่วมมือกับการตรวจสอบ

แต่เมื่อวันอาทิตย์ แคลร์ คาสโตร ปลัดกระทรวงสื่อสารของประธานาธิบดีกล่าวว่า หากอินเตอร์โพล "ขอความช่วยเหลือที่จำเป็นจากรัฐบาล ก็ต้องปฏิบัติตาม"

ดูเตอร์เตยังคงได้รับความนิยมอย่างมากในหมู่คนจำนวนมากในฟิลิปปินส์ที่สนับสนุนวิธีแก้ปัญหาอาชญากรรมแบบเร่งด่วนของเขา และเขายังคงเป็นพลังทางการเมืองที่มีอิทธิพล เขากำลังลงสมัครเพื่อเรียกร้องตำแหน่งนายกเทศมนตรีเมืองดาเวาซึ่งเป็นฐานที่มั่นของเขาในการเลือกตั้งกลางเทอมในเดือนพฤษภาคม

มีการยื่นฟ้องในพื้นที่ในคดีไม่กี่คดีที่เกี่ยวข้องกับการค้ายาที่ทำให้มีผู้เสียชีวิต มีเพียงตำรวจ 9 นายเท่านั้นที่ถูกตัดสินว่ามีความผิดฐานสังหารผู้ต้องสงสัยในคดียาเสพติด

ดูเตอร์เตซึ่งเคยอ้างตัวว่าตัวเขาคือนักฆ่ามืออาชีพ ได้บอกเจ้าหน้าที่ตำรวจว่า หากพวกเขาต้องตกอยู่ในความเสี่ยง ให้ยิงผู้ต้องสงสัยคดียาเสพย์ติดให้ตาย และยืนกรานว่าการปราบปรามครั้งนี้ช่วยชีวิตครอบครัวไว้ได้ และป้องกันไม่ให้ฟิลิปปินส์กลายเป็น "รัฐการเมืองยาเสพติด"

ในการเปิดการสอบสวนของวุฒิสภาฟิลิปปินส์เกี่ยวกับสงครามยาเสพติดเมื่อเดือนตุลาคม ดูเตอร์เตกล่าวว่าเขา "ไม่ขอโทษ ไม่แก้ตัว" สำหรับการกระทำของเขา

"ผมทำในสิ่งที่ต้องทำ และไม่ว่าคุณจะเชื่อหรือไม่ก็ตาม ผมทำเพื่อประเทศของผม" เขากล่าว

Agence France-Presse

Photo by JAM STA ROSA / AFP