‘ยิ่งชีพ’ เผย รัฐธรรมนูญถูกออกแบบเพื่อสกัดพรรคจากการเลือกตั้ง

‘ยิ่งชีพ’ เผย รัฐธรรมนูญถูกออกแบบเพื่อสกัดพรรคจากการเลือกตั้ง ด้าน ‘สุมิตรชัย’ เตือน ประเทศติดกับดักตุลาการภิวัฒน์ เสนอตัดอำนาจศาลพ้นเวทีการเมือง ขณะที่ ‘ภัสราวลี’ ชี้ กระบวนการแก้รัฐธรรมนูญติดล็อก วนลูปซ้ำจากบทบาทศาลรัฐธรรมนูญ

วันที่ 10 ก.ค.68 ที่โรงแรมอลิซาเบธ กรุงเทพฯ กลุ่มนักกิจกรรมเพื่อประชาธิปไตย นำโดย นายยิ่งชีพ อัชฌานนท์ ผู้อำนวยการโครงการ iLaw, นายสุมิตรชัย หัตถสาร ผู้อำนวยการศูนย์พิทักษ์และฟื้นฟูสิทธิชุมชนท้องถิ่น และนางสาวภัสราวลี ธนกิจวิบูลย์ผล ตัวแทนเครือข่าย CALL ร่วมแสดงความเห็นต่อสถานการณ์การเมืองไทย โดยชี้ว่ารัฐธรรมนูญฉบับปี 2560 กลายเป็นอุปสรรคสำคัญในการพัฒนาระบอบประชาธิปไตย ขัดขวางการปฏิรูปการเมือง และเป็นเครื่องมือของกลุ่มอำนาจเดิมในการจำกัดรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้ง

นายยิ่งชีพ เปิดเผยว่า รัฐธรรมนูญปี 2560 ถูกออกแบบมาเพื่อปิดกั้นอำนาจของรัฐบาลจากประชาชน และสร้างความได้เปรียบให้กับฝ่ายอำนาจเก่า โดยกลไกต่าง ๆ เช่น มาตรฐานจริยธรรม มาตรา 144 ว่าด้วยการห้ามแก้ไขงบประมาณในชั้นกรรมาธิการ รวมถึงยุทธศาสตร์ชาติ ล้วนกลายเป็นเครื่องมือในการตรวจสอบหรือเล่นงานรัฐบาลที่ไม่ได้อยู่ภายใต้การควบคุมของกลุ่มเดิม

“ รัฐธรรมนูญฉบับนี้ไม่ได้เขียนขึ้นเพื่อป้องกันการทุจริต แต่เขียนเพื่อจำกัดการใช้อำนาจของนักการเมืองที่มาจากการเลือกตั้ง และเปิดทางให้ศาลรัฐธรรมนูญและองค์กรอิสระที่มีที่มาจากวุฒิสภาควบคุมทิศทางการเมือง ” นายยิ่งชีพ กล่าว พร้อมตั้งข้อสังเกตว่า ตำแหน่งนายกรัฐมนตรีในปัจจุบันไม่สามารถบริหารได้เต็มที่ เนื่องจากถูกตรวจสอบและโจมตีจากหลายทิศ ทั้งยังถูกจำกัดสิทธิโดยการออกแบบรัฐธรรมนูญที่ให้สภาสูงมีอำนาจเหนือกว่า

ด้านนายสุมิตรชัย กล่าวเสริมว่า ประเทศไทยกำลังเผชิญกับปรากฏการณ์ “นิติสงคราม” หรือการใช้อำนาจทางกฎหมายเป็นเครื่องมือในการต่อสู้แย่งชิงอำนาจ แทนที่จะอาศัยกลไกประชาธิปไตย ซึ่งถือเป็นพัฒนาการต่อเนื่องจาก “ตุลาการภิวัฒน์” ที่เริ่มตั้งแต่ปี 2549 โดยเฉพาะคำวินิจฉัยให้การเลือกตั้งในปีนั้นเป็นโมฆะ ซึ่งเปิดช่องให้อำนาจตุลาการแทรกแซงการเมืองได้อย่างถาวร

“ เราจำเป็นต้องถอดรหัสความขัดแย้งนี้ โดยการรื้อบทบาทของศาลรัฐธรรมนูญให้กลับไปทำหน้าที่คุ้มครองสิทธิประชาชน ไม่ใช่เป็นเครื่องมือของฝ่ายการเมือง ขณะเดียวกันต้องผลักดันรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่ยึดโยงกับเจตนารมณ์ของประชาชน ” นายสุมิตรชัย กล่าว พร้อมเน้นย้ำว่าการปฏิรูปการเมืองต้องเดินคู่กับการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน และลดบทบาทขององค์กรที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง

ในประเด็นเดียวกัน นางสาวภัสราวลี ธนกิจวิบูลย์ผล ตัวแทนจากเครือข่าย CALL กล่าวถึงปัญหาเชิงโครงสร้างของกระบวนการแก้ไขรัฐธรรมนูญ โดยเฉพาะการที่รัฐสภาไม่สามารถดำเนินการยกร่างฉบับใหม่ได้อย่างอิสระ เนื่องจากต้องรอการวินิจฉัยจากศาลรัฐธรรมนูญ ซึ่งกลายเป็นอุปสรรคสำคัญ

กรณีล่าสุด เกิดขึ้นจากการที่รัฐสภาล่มกลางคันระหว่างการพิจารณาแก้ไขมาตรา 256 เพื่อเปิดทางจัดตั้งสภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) ก่อนมีการยื่นคำร้องต่อศาลรัฐธรรมนูญให้วินิจฉัยว่ารัฐสภามีอำนาจดำเนินการดังกล่าวหรือไม่ และจำเป็นต้องทำประชามติกี่ครั้ง ส่งผลให้กระบวนการทั้งหมดยังชะงักอยู่

สิ่งที่เกิดขึ้นสะท้อนว่า แม้แต่รัฐสภาเองยังไม่มั่นใจในอำนาจของตน และต้องรอคำตัดสินจากศาล ทั้งที่การแก้รัฐธรรมนูญควรเป็นอำนาจโดยตรงของผู้แทนประชาชน นางสาวภัสราวลี กล่าวย้ำว่า หากปล่อยให้สถานการณ์เช่นนี้ดำเนินต่อไป ประเทศจะติดอยู่ในวังวนเดิมที่ไม่สามารถเดินหน้าได้

อย่างไรก็ตาม ทั้ง 3 คน เห็นร่วมกันว่า ทางออกของวิกฤตทางการเมืองในขณะนี้ คือการรื้อสร้างรัฐธรรมนูญใหม่ที่ยึดโยงกับประชาชนอย่างแท้จริง เพื่อยุติการครอบงำของกลุ่มอำนาจที่ไม่ได้ผ่านการเลือกตั้ง และเปิดทางให้ระบบการเมืองไทยกลับมาอยู่บนพื้นฐานของความชอบธรรมและประชาธิปไตย