ชัวร์ก่อนแชร์ :น้ำใบโหระพาลดความดัน เบาหวาน จริงหรือ ?

บนสื่อสังคมออนไลน์แชร์คลิป พร้อมข้อความว่า เหลือเชื่อน้ำใบโหระพาช่วยลดความดัน เบาหวาน ได้เชิงประจักษ์ ช่วยให้ผู้ป่วยสุขภาพดีขึ้น จริงหรือ ?

🎯 ตรวจสอบข้อเท็จจริงและคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ ดร.ภกญ.ผกากรอง ขวัญข้าว หัวหน้าศูนย์หลักฐานเชิงประจักษ์ โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร จังหวัดปราจีนบุรี

การใช้ “ใบโหระพา” ลดน้ำตาล ยังมีคำถามอีกหลายอย่าง เช่น ผู้ป่วยมีระดับน้ำตาลเท่าไหร่ กินยาแผนปัจจุบันด้วยหรือไม่ การควบคุมอาหารเป็นอย่างไร เพราะโรคเบาหวานมีปัจจัยหลายอย่างเกี่ยวข้องกับระดับน้ำตาลในเลือด

องค์ความรู้พื้นบ้านมีบันทึกเรื่องโหระพาไว้ด้วย แต่ส่วนใหญ่จะไม่ใช้ในผู้ป่วยที่มีระดับน้ำตาลในเลือดสูงมาก ๆ

มีการศึกษาวิจัยนำใบโหระพามาต้ม น่าจะช่วยลดน้ำตาลในเลือดได้ ซึ่งเป็นการศึกษาในสัตว์ทดลอง แต่ปัจจัยการเกิดน้ำตาลในเลือดสูงของคนมีความแตกต่างจากในสัตว์ทดลอง

ใครที่คิดจะใช้น้ำใบโหระพาเพื่อลดน้ำตาลในเลือดก็ต้องสังเกตอาการตัวเองว่า หน้ามืด วิงเวียนศีรษะ ด้วยหรือไม่ เพราะจะมีผลเสียมากกว่าผลดี

แพทย์แผนไทย ใช้สมุนไพรอะไร รักษาโรคเบาหวาน ?

“เบาหวาน” รักษาไม่หาย แต่ผู้ป่วยเบาหวานมีโอกาส “หยุดใช้ยาได้ ถ้าน้ำตาลในเลือดอยู่ในเกณฑ์ปกติ”

ผู้ป่วยเบาหวาน มีความดันเลือดสูง ไขมันในเลือดสูง ถ้าสามารถควบคุมได้ด้วยการใช้ยาแผนปัจจุบันอยู่แล้ว ก็ไม่จำเป็นต้องกินยาสมุนไพร

ในผู้ป่วยเบาหวานที่คิดว่าจะใช้ยาสมุนไพร ควรพิจารณาข้อจำกัด ผลที่อาจเกิดจากการใช้สมุนไพร ดังต่อไปนี้

1. การใช้สมุนไพรยังมีข้อจำกัดเรื่องความปลอดภัย ซึ่งบางครั้งไปเสริมฤทธิ์ยาแผนปัจจุบันจะยิ่งทำให้น้ำตาลในเลือดลดต่ำลงมากกว่าปกติ อาจจะทำให้ผู้ป่วยเบาหวานช็อก น็อก วิงเวียน หน้ามืด และเป็นลมได้

2. สมุนไพรที่กินเข้าไปอาจจะส่งผลต่อตับ ไต หรืออวัยวะต่าง ๆ ในร่างกาย

3. ผู้ป่วยเบาหวานที่คุมน้ำตาลไม่ได้ แต่ต้องการใช้สมุนไพรเสริมการรักษา จะต้องหาข้อมูลสมุนไพรที่มีความปลอดภัย และน่าจะมีประสิทธิผลลดน้ำตาลในเลือดได้

4. ยังไม่มีการศึกษาวิจัย “โหระพา” ที่มากเพียงพอสำหรับการนำมาใช้เสริมเพื่อการรักษาผู้ป่วยเบาหวาน

5. สมุนไพรที่มีการศึกษาวิจัยอย่างต่อเนื่องเพื่อใช้กับผู้ป่วยเบาหวานก็คือ มะระขี้นก แต่ยังต้องทำการศึกษาวิจัยอีกระยะหนึ่ง

คำแนะนำสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

“โหระพา” อาจจะไม่มีผลช่วยลดน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยเบาหวานทุกราย แต่วิธีการที่น่าจะได้ผลมากกว่าในการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดนอกเหนือจากการใช้ยา ก็คือ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม

สมาคมโรคเบาหวานแห่งสหรัฐอเมริกา (ADA) ใช้เวลาศึกษาวิจัย 2 ปี พบว่า สิ่งที่ดีที่สุดที่ทำให้ผู้ป่วยห่างไกลจากการพัฒนาไปเป็นเบาหวานได้ คือ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ ได้แก่

1. ออกกำลังกายที่สอดคล้องกับสภาพร่างกาย อย่างน้อยสัปดาห์ละ 150 นาที

2. กินอาหารที่มีกากใยสูง (ข้าวกล้อง ผักและผลไม้)

3. กินผักและผลไม้ปริมาณมาก (อย่างน้อย 400 กรัมต่อวัน)

สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ต่างหากที่ทำให้คนเราห่างไกลจากโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs : non-communicable diseases)

ดังนั้น “การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม” อยู่ที่ว่าจะปรับเปลี่ยนพฤติกรรมก่อนเป็นผู้ป่วยเบาหวาน หรือปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหลังจากป่วยเป็นโรคเบาหวานแล้ว

สัมภาษณ์โดย พีรพล อนุตรโสตถิ์

เขียนและเรียบเรียงโดย คมส์ธนนท์ ศุขอัจจะสกุล

ดูเพิ่มเติมรายการ ชัวร์ก่อนแชร์ : น้ำใบโหระพาลดความดัน เบาหวาน จริงหรือ ?