ย้อนศึกอภิปรายไม่ไว้วางใจ ตำนาน 4 นายกฯ ถูกล็อกเป้าเดี่ยว ส่องผลลัพธ์แบบไทยๆ เขย่าการเมือง

อภิปรายไม่ไว้วางใจ – ฝ่ายค้าน นำโดย พรรคประชาชน มุ่งล็อกเป้าซักฟอกเดี่ยว นายกฯแพทองธาร ชินวัตร เพียงคนเดียว

ย้อนกลับไปในประวัติศาสตร์ การอภิปรายไม่ไว้วางใจ รวมรอบ ล่าสุด 47 ครั้ง นายกฯแพทองธาร ถือเป็น คนที่ 5 บนทำเนียบนายกฯ ที่ถูกฝ่ายค้านยื่นอภิปรายเพียงคนเดียว

แน่นอน นายกฯแพทองธาร เพิ่งรับตำแหน่ง 6 เดือน ถูกฝ่ายค้านล็อกเป้าเดี่ยวซักฟอก จึงทำให้เริ่มต้นรอบนี้ มีวุ่นตั้งแต่เริ่ม

โดยเฉพาะ เรื่องเวลาในการอภิปราย ที่ “วิปฝ่ายค้าน” ขอเวลาเผื่อต่อรองถึง 5 วัน ขณะที่ “วิปรัฐบาล” ก็ใช้เหตุผล ที่ นายกฯแพทองธาร ยังทำงานเพียงแค่ 6 เดือน จะให้เวลาฝ่ายค้าน เพียงแค่ 1 วันพอแล้ว

ระหว่างรอข้อยุติในเรื่องนี้ “มติชนออนไลน์” พาย้อนกลับไป 4 ครั้งก่อนหน้านี้ที่นายกฯถูกล็อกเป้าเดี่ยวนั้น

สภาใช้เวลากันไปกี่วัน ? แล้วสถานการณ์รัฐบาลหลังจบศึกซักฟอกมีผลลัพธ์อย่างไร ?

เริ่มตั้งแต่ ครั้งแรก ปี 2523 สมัย พล.อ.เกรียงศักดิ์ ชมะนันทน์ เป็นนายกฯ

โดย ม.ร.ว.ศึกฤทธิ์ ปราโมช กับคณะเป็นผู้เสมอ เพื่ออภิปรายไม่ไว้วางใจนายกฯ เกี่ยวกับปัญหาด้านเศรษฐกิจ ทั้งน้ำมัน เงินเฟ้อ เงินตึง ราคาสินค้าแพง เป็นต้น ปัญหาความปลอดภัยในชีวิต และทรัพย์สินของประชาชน ปัญหานโยบายทางการเมืองภายในปัญหานโยบาย และการดำเนินการเกี่ยวกับผู้อพยพเข้าเมืองโดยผิดกฎหมายและปัญหาการบริหารงานของนายกฯ

แต่ญัตติดังกล่าวมีอันตกไป เนื่องจาก พล.อ.เกรียงศักดิ์ ชิงลาออกจากตำแหน่งนายกฯ ในวันที่ 29 กุมภาพันธ์ 2523 ทำให้วาระการอภิปราย ในวันจันทร์ที่ 3 มีนาคม 2523 จึงไม่เกิดขึ้น

ครั้งที่สอง ปี 2528 สมัย พล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ เป็นนายกรัฐมนตรี โดย พล.ต.ประมาณ อดิเรกสาร กับคณะ เป็นผู้เสนอ เพื่อยื่นญัตติอภิปรายไม่ไว้วางใจนายกฯและรัฐมตรี 6 กระทรวง ท่ามกลางคำวิจารณ์ของรัฐมนตรีและเทคโนแครตที่ปรึกษาทางกฎหมายของนายกรัฐมนตรีว่า ญัตติดังกล่าวไม่ถูกต้อง

โดย นายมีชัย ฤชุพันธุ์ รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรีขณะนั้น ระบุว่า “มาตรา 137 ของรัฐธรรมนูญ พ.ศ.2521 ให้เลือกอย่างใดอย่างหนึ่งระหว่างไม่ไว้วางใจทั้งคณะหรือรายบุคคล”

กระทั่งถึงวันอภิปราย นายเกษม ศิริสัมพันธ์ ส.ส.พรรคกิจสังคม ส.ส.รัฐบาลชิงเสนอให้ตีความญัตติขัดต่อรัฐธรรมนูญ

ที่สุดฝ่ายรัฐบาลชนะ ทำให้พรรคชาติไทย นำโดย พล.ต.ประมาณ ไม่พอใจวอล์กเอ้าต์ออกจากห้องประชุม

จากนั้น นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ ส.ส.ศรีสะเกษ ได้เสนแก้ไขเพิ่มเติมถ้อยคำในญัตติใหม่ โดยมุ่งอภิปรายไม่ไว้วางใจพล.อ.เปรม นายกฯในฐานะรัฐมนตรีผู้บังคับบัญชาสำนักนายกรัฐมนตรี

แต่สุดท้ายฝ่ายค้านแพ้มติเสียงส่วนใหญ่ที่ไม่เห็นชอบให้แก้ไขเพิ่มเติมถ้อยคำตามที่ นายปิยะณัฐ เสนอทำให้ญัตติดังกล่าวตกไป ไม่ได้อภิปราย ท่ามกลางสถานการณ์การเมืองที่เข้มข้น ทั้งทางเศรษฐกิจ และกองทัพ โดยเฉพาะเรื่องการต่ออายุ พล.อ.อาทิตย์ กำลังเอก กระทั่งในปีเดียวกัน มีความพยายามที่จะยึดอำนาจ พล.อ.เปรม เป็นครั้งที่ 2 แต่ก็ไม่สำเร็จ

แม้ พล.อ.เปรม จะรอดจากการรัฐประหารถึง 2 ครั้ง และรอดจากการลอบสังหารมานับครั้งไม่ถ้วน แต่กลับโดนนายขวัญชัย วรสูตร นักศึกษามหาวิทยาลัยรามคำแหง ชกจนดั้งจมูกหัก ในวันเปิดกีฬามหาวิทยาลัย 11 พฤศจิกายน 2528

ครั้งที่สาม ปี 2539 สมัย นายบรรหาร ศิลปอาชา เป็นนายกรัฐมนตรี โดย ส.ส.จำนวน 158 คน เป็นผู้เสนอ โดยการอภิปรายไว้วางใจ ฝ่ายค้าน นำโดย พรรคประชาธิปัตย์ เริ่มอภิปรายตั้งแต่วันที่ 18 กันยายน 2539 กล่าวหา และตั้งข้อสงสัย 13 ประเด็น

อาทิ การแปลงสัญชาติ กล่าวหาว่า นายบรรหาร เป็นคนจีนไม่ใช่คนไทย , การหนีภาษีขายที่ดินให้ธนาคารแห่งประเทศไทย, รับเงินสนับสนุนจาก นายราเกซ สีกเสนา ผู้ต้องหาคดียักยอกเงินธนาคารกรุงเทพฯ พาณิชย์การ, กรณีคัดลอกวิทยานิพนธ์ เป็นต้น

กระทั่ง วันที่ 21 กันยายน 2539 ในช่วงเช้าก่อนลงมติไม่ไว้วางใจ นายบรรหาร ถูกมติจากพรรคร่วมรัฐบาลด้วยกัน กดดันให้ลาออกจากตำแหน่งนายกฯ ถ้าไม่ลาออก จะไม่ลงมติไม่ไว้วางใจ

ด้าน นายบรรหาร ได้ต่อรองขอลาออกภายใน 7 วันแทน ผลของการต่อรองทำให้ นายบรรหาร ได้รับเสียงไว้วางใจ 207 เสียง ต่อเสียงไม่ไว้วางใจ 180 เสียง แต่นายบรรหาร ไม่ลาออก แต่ใช้อำนาจนายกฯโต้กลับพรรคร่วม ประกาศยุบสภาแทน ทำให้ต้องจัดการเลือกตั้งใหม่

ครั้งที่สี่ ในปี 2540 สมัย พล.อ.ชวลิต ยงใจยุทธ เป็นนายกรัฐมนตรี โดย ส.ส.จำนวน 158 คน เป็นผู้เสนอ โดย ฝ่ายค้าน มุ่งประเด็นการอภิปรายไม่ไว้วางใจไปที่ความผิดพลาดในการบริหารงานอย่างร้ายแรง โดยเฉพาะเรื่องเศรษฐกิจ ในการตัดสินใจลอยตัวค่าเงินบาท รวมถึงการรับมือกับวิกฤตเศรษฐกิจต้มยำกุ้ง ถึงขั้นล้มละลายจนต้องกู้เงินจาก IMF

แม้ว่า ตลอดการอภิปรายไม่ไว้วางใจรอบนั้น ตั้งแต่วันที่ 24-27 กันยายน 2540 พล.อ.ชวลิต จะได้เสียงไว้วางใจให้ทำหน้าที่นายกฯต่อไป แต่จากนั้น ไม่เกิน 2 เดือน พล.อ.ชวลิต เจอวิกฤตศรัทธาอย่างหนัก สุดท้ายตัดสินใจลาออกจากตำแหน่ง ทั้งที่อยู่ในตำแหน่งเพียง 11 เดือนเศษเท่านั้น

อ้างอิง

• คลังข้อมูลอภิปรายไม่ไว้วางใจ สถาบันพระปกเกล้า
  
• 30 ปี การสิ้นสุดของระบอบเปรมาธิปไตย (2) : 8 ปี 5 เดือน ของนายกฯ เปรม ภายใต้การเมืองสามเสา โดย ธนาพล อิ๋วสกุล
• การเมืองไทยในสมัยพลเอกเปรม ติณสูลานนท์ : การบริหารจัดการทางการเมือง (2523-31) วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรดุษฎีบัณฑิต คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดย อดินันท์ พรหมพันธ์ใจ

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : ย้อนศึกอภิปรายไม่ไว้วางใจ ตำนาน 4 นายกฯ ถูกล็อกเป้าเดี่ยว ส่องผลลัพธ์แบบไทยๆ เขย่าการเมือง

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.matichon.co.th