"สภาผู้บริโภค"หนุน"คมนาคม"เดินหน้ารถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสาย

หลังรัฐบาลโดย นายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม ประกาศเดินหน้านโยบายค่าโดยสาร"รถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสาย" ให้ใช้ในวันที่ 30 กันยายน 2568 เป็นต้นไป โดยกระทรวงคมนาคมเตรียมเสนอแนวทางการดำเนินมาตรการอัตราค่าโดยสารรถไฟฟ้าสูงสุด 20 บาทตลอดสาย ระยะ2 คาดว่าใช้งบชดเชย 9500 ล้านบาท และพร้อมรับโอนสิทธิการบริหารรถไฟฟ้าสายสีเขียวให้กระทรวงคมนาคม

นายคงศักดิ์ ชื่นไกรลาศ ผู้ช่วยเลขานุการคณะอนุกรรมการด้านการขนส่งและยานพาหนะ สภาองค์กรของผู้บริโภค กล่าวว่า สภาผู้บริโภค ซึ่งขับเคลื่อนนโยบายค่าโดยสารรถไฟฟ้าราคาเป็นธรรม และทุกคนเข้าถึงได้ พร้อมสนับสนุนและร่วมผลักดันนโยบายรถไฟฟ้า 20 บาทตลอดสายของกรมการขนส่งทางราง โดยเชื่อว่าการสนับสนุนราคาค่าโดยสารที่เป็นธรรมจะช่วยให้ผู้บริโภคเข้าถึงและใช้บริการรถขนส่งสาธารณะมากขึ้น ซึ่งหากนโยบายนี้ได้รับการตอบรับ มีผู้ใช้บริการเพิ่มมากขึ้น จะส่งผลให้การอุดหนุนของรัฐมีจำนวนลดน้อยลง

ทั้งนี้ รัฐบาลต้องสนับสนุนให้รถไฟฟ้าเป็นขนส่งสาธารณะทุกคนขึ้นได้ เช่นเดียวกับที่รัฐบาลได้ลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานอื่น ๆ เช่น การสร้างถนนทั่วประเทศ เพื่อให้ทุกคนเดินทางได้ เช่นเดียวกับการอุดหนุนค่าโดยสารรถไฟฟ้าก็เพื่อลดภาระค่าโดยสารและทำให้ประชาชนเข้าถึงการเดินทางมากขึ้น โดยผู้บริโภคควรจะเป็นค่าใช้จ่ายไม่เกินร้อยละ 10 ของรายได้ขั้นต่ำ และค่าโดยสารที่ลดลงทำให้มีคุณภาพชีวิตดีขึ้น ลดการใช้น้ำมัน ลดมลพิษเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม

ส่วนกรณีข้อเสนอของนายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ที่กำลังศึกษาการโอนโครงการรถไฟฟ้าสายสีเขียวให้กระทรวงคมนาคมรับผิดชอบ เนื่องจากเห็นว่ารถไฟฟ้าในกรุงเทพฯ ควรมีผู้บริหารจัดการหน่วยงานเดียว (Single Owner) เพราะจะทำให้การบริหารจัดการ การกำหนดอัตราค่าโดยสารรถไฟฟ้าที่เป็นไปในทิศทางเดียวกันนั้น สภาองค์กรของผู้บริโภคเห็นด้วยหากกรุงเทพมหานครจะโอนภารกิจรถไฟฟ้าสายสีเขียวคืนให้กับรัฐบาล และนำรถเมล์มาบริหารจัดการเอง แต่อย่างไรก็ดีขณะนี้สภาผู้บริโภคอยู่ระหว่างทำการศึกษาความเป็นไปได้ในการคืนรถไฟฟ้าสายสีเขียวให้รัฐบาลในการบริหาร ซึ่งคาดว่าผลการศึกษาจะออกมาช่วงเดือนสิงหาคมนี้

ด้านนายพิเชฐ คุณาธรรมรักษ์ อธิบดีกรมการขนส่งทางราง (ขร.) กล่าวว่า การเสนอขอชดเชยรายได้ให้เอกชนกรณีรถไฟฟ้าตามนโยบาย 20 บาทตลอดสาย ตัวเลขค่าชดเชยจริง อาจจะไม่ถึง 9,500 ล้านบาท สำหรับชดเชยรายได้เอกชน และกรุงเทพมหานคร ยังไม่ได้เสนอขอชดเชยรายได้มา แต่คาดว่าชดเชยไม่ถึง 8,000 ล้านบาท กับรถไฟฟ้าสายสีเขียว เพื่อดำเนินการตามนโยบาย 20 บาทนั้น

นายพิเชฐ กล่าวอีกว่า กำลังทำงานและศึกษาความเป็นไปได้ในการผลักดันให้เกิดนโยบาย 20 บาทเกิดขึ้นได้จริง โดยการนำเสนอข่าวอาจจะมีการคาดเคลื่อนเพราะงบประมาณในการชดเชยตัวเลขไม่สูงขนาดนั้น รวมถึงสายสีเขียวของ กทม.ด้วยไม่ได้มีการเสนอขดชดเชยรายได้มากขนาดนั้น ไม่รู้ว่าเอาตัวเลขมาจากไหน เพราะการชดเชยรายได้จริงๆอาจจะไม่ถึงตามที่เสนอข่าวออกไป

ทั้งนี้หากพิจารณาจากการดำเนินการตามนโยบาย 20 บาท ของรถไฟฟ้าสายสีแดง และรถไฟฟ้าสายสีม่วง พบว่ารถไฟฟ้าสาย 2 สายผู้โดยสารเพิ่มขึ้น 13.21% หรือ 103,914 คน-เที่ยว /วัน เช่นเดียวกับมีรายได้เพิ่มขึ้น 10.53 % ซึ่งถือเป็นสัญญาณที่ดีว่า หากมีการดำเนินการ 20 บาทตลอดสายจะมีผู้โดยสารเพิ่มมากขึ้น และหมายถึงการชชดเชยรายได้ให้กับเอกชนน้อยลงด้วยเช่นกัน
“เมื่อรัฐบาลมีนโยบาย 20 บาทเข้ามา รัฐก็ต้องหาแหล่งเงินมาอุดหนุนส่วนที่เอกชนขาดรายได้ไป ซึ่งกระทรวงจะไม่ใช้งบประมาณในการเข้าไปจ่ายอุดหนุน เพราะมีกระแสวิจารณ์ถึงการเอาภาษีของคนทั้งประเทศไปอุดหนุนคนกรุงเทพฯ กระทรวงคมนาคมจึงเอาเงินส่วนแบ่งรายได้ของรถไฟฟ้าสายสีน้ำเงิน เพื่อดำเนินการก็คาดว่าจะเพียงพอในการอุดหนุนรถไฟฟ้าทุกสายทาง”