น่าน Kick off ปูพรมสร้างฝาย 14,600 แห่งทั่วจังหวัด ผนึกพลังรัฐ-เอกชน-ชุมชน

นายชัยนรงค์ วงศ์ใหญ่ ผู้ว่าราชการจังหวัดน่าน เป็นประธานในพิธี kick off เปิด โครงการ “สร้างฝายได้ป่า สร้างป่าได้น้ำ น่านโมเดลภายใต้โครงการปลูกป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง 1 ล้านไร่ เพื่อฟื้นฟูป่าต้นน้ำ ตามพระราชปณิธานพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว” ด้วยการรวมพลัง “สร้างฝายสลายโสด 100 ฝาย” ที่ชุมชนบ้านห้วยพ่าน หมู่ที่ 13 ต.เปือ อ.เชียงกลาง จ.น่าน เพื่อสร้างความชุ่มชื้นและฟื้นฟูป่า ซึ่งเป็นการแสดงความรักต่อทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

กิจกรรมนี้ดำเนินการโดย นายมีชัย ปฏิยุทธ ผู้อำนวยการโครงการชลประทานน่าน พร้อมด้วย นางเบญจรัตน์ สุวรรณศรี นักวิชาการสิ่งแวดล้อมชำนาญการพิเศษ รักษาราชการแทน ผู้อำนวยการสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดน่าน พันเอกทศพล ผ่องศรีสุข รองผู้บัญชาการมณฑลทหารบกที่ 38 หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารพรานที่ 32 นายมนตรี เชี่ยวสุวรรณ นายกเทศมนตรีตำบลเชียงกลาง ภาคีเครือข่ายภาคเอกชน ภาคประชาสังคม และชาวชุมชนบ้านห้วยพ่าน ทุกภาคส่วนได้ร่วมแรงร่วมใจระดมสร้างฝายทั้งแบบกล่องหินเรียงและฝายไม้ เป็นทั้งฝายเก็บกักน้ำช่วงฤดูแล้ง และ เป็นฝายชะลอน้ำในช่วงฤดูน้ำหลาก

นายมีชัย กล่าวว่า การสร้างฝายชะลอน้ำ หรือ Check Dam ตามแนวพระราชดำริ เป็นกลไกสำคัญในการฟื้นฟูระบบนิเวศป่าต้นน้ำ ช่วยชะลอการไหลของน้ำในช่วงฤดูฝน ลดความรุนแรงของกระแสน้ำ และป้องกันการพังทลายของหน้าดิน โดยที่ฝายชะลอน้ำยังมีบทบาทในการกักเก็บตะกอน ลดปัญหาการตื้นเขินของแหล่งน้ำตอนล่าง รวมถึงช่วยเพิ่มความชุ่มชื้นให้ผืนป่า เมื่อน้ำถูกชะลอจะค่อย ๆ ซึมลงสู่ผืนดิน ทำให้พื้นที่โดยรอบมีความอุดมสมบูรณ์ และช่วยลดความเสี่ยงการเกิดไฟป่าอีกด้วย ซึ่งเป้าหมายการก่อสร้างฝายให้ครบ 100 แห่ง ในพื้นที่ดังกล่าว ไม่ได้เป็นเพียงการดำเนินงานด้านโครงสร้างเท่านั้น แต่ยังสะท้อนพลังความสามัคคีของทุกภาคส่วนที่ร่วมแรงร่วมใจ “สร้างคน สร้างฝาย สร้างชุมชน” ภายใต้แนวคิด “ฝายสร้างคน คนสร้างฝาย” เพื่อสืบสานและส่งต่อทรัพยากรธรรมชาติที่ยั่งยืนให้แก่ลูกหลานในอนาคต

ด้านนายชัยนรงค์ กล่าวว่า จังหวัดน่าน ได้ผนึกกำลังภาครัฐ เอกชน และประชาชน เดินหน้าสร้างฝายชะลอน้ำ 14,600 แห่ง ภายใต้โครงการ “ปลูกป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง” ครอบคลุม 1 ล้านไร่ เพื่อฟื้นฟูป่าต้นน้ำและลดความเสี่ยงน้ำท่วม ซึ่งจากบทเรียนเหตุการณ์น้ำท่วมปี 2568 จึงนำสู่การแก้ปัญหาเชิงระบบ โดยภาครัฐขุดลอกแม่น้ำน่าน ขณะที่ภาคเอกชนและประชาชนร่วมสร้างฝายชะลอน้ำ เพื่อชะลอน้ำป่าและเพิ่มความชุ่มชื้นตลอดปี พร้อมใช้ AI “NFIP” (Nan Flood Intelligence Project/Platform) กำหนดจุดก่อสร้างอย่างแม่นยำ

สำหรับโครงการฯ ได้ตั้งเป้าระดมทุน 150 ล้านบาท ภายใต้แนวคิด “สร้างฝาย ได้ป่า สร้างป่า ได้น้ำ น่านโมเดล” เปิดโอกาสให้ทุกภาคส่วนร่วมสนับสนุน เพื่อสร้างความมั่นคงด้านทรัพยากรน้ำอย่างยั่งยืน ซึ่งตั้งเป้าแล้วเสร็จภายในมิถุนายน 2569