ผึ้ง ต่อ แตน มด… แค่คันหรืออันตรายถึงชีวิต? | โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์

แพ้พิษแมลง เช่น ผึ้ง ต่อ แตน หรือมด โดยทั่วไปแล้ว เมื่อโดนแมลงต่อยก็มักจะมีเพียงอาการบวมเฉพาะที่ซึ่งจะเริ่มบวมขึ้นในช่วง 24-48 ชั่วโมงแรก และจะค่อยๆ ดีขึ้นใน 3-5 วัน แต่บางคนอาจมีอาการแพ้ซึ่งมักจะเกิดขึ้นภายในเวลาอันสั้น เช่น ลมพิษขั้น หน้าบวม ปากบวม เสียงแหบ หายใจลำบาก หลอดลมตีบ ช๊อก อันอาจทำให้อันตรายถึงชีวิตได้ พิษของแมลงจะถูกปล่อยออกจากเหล็กในทั้งหมดภายในไม่กี่วินาที การปัดออกทันทีหลังถูกต่อย อาจช่วยให้รับพิษได้น้อยลง
การทดสอบว่าแพ้แมลงชนิดใด จะสามารถทำให้รักษาได้ด้วยการฉีดวัคซีนโดยจะใช้ในกรณีที่มีอาการแพ้รุนแรง วัคซีนมีประสิทธิภาพสูงในการป้องกันการแพ้รุนแรงในอนาคตหากถูกต่อยซ้ำอีก ซึ่งการทดสอบสามารถทำได้ทั้งการทดสอบทางผิวหนัง หรือ การตรวจเลือด หลายครั้งที่ต้องใช้การทดสอบทั้งสองวิธีร่วมกัน
สำหรับอาการบวมเฉพาะที่ ดูแลด้วยการประคบเย็น ทานยาแก้แพ้ หรือ ทายาสเตียรอยด์อ่อนๆ ในรายที่มีอาการแพ้ที่รุนแรงเกี่ยวข้องกับหลายระบบของร่างกายนั้น ต้องรีบไปห้องฉุกเฉินและไม่ควรขับรถเองเพราะหากอาการเป็นมากขึ้นจะเสี่ยงต่ออุบัติเหตุ หากมีอิพิเนฟริน (Epinephrine : ยาที่ใช้ในกรณีฉุกเฉิน มักใช้รักษาภาวะแพ้อย่างรุนแรง (Anaphylaxis) ที่อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตจากสาเหตุต่าง ๆ เช่น แมลงกัดต่อย) แบบพร้อมฉีดอยู่แล้ว ก็ควรใช้ตามที่แพทย์แนะนำไว้
เรียบเรียงโดย พญ. ภัทริน เชาว์วิศิษฐ