Teen Coach EP.123 : Situationship สถานะกั๊กใจ เพื่อนก็ไม่ใช่ แฟนก็ไม่เชิง

เพื่อนก็ไม่ใช่ แฟนก็ไม่เชิง ตกลงเราเป็นอะไรกัน?

ถ้าถามว่าแถวนี้มีใครโสด? ใครไม่โสด? หลายคนคงตอบได้ง่ายๆ แต่ก็จะมีบางคนที่ตอบไม่ได้ เพราะไม่แน่ใจในสถานะของตัวเอง ตกอยู่ในสถานการณ์ที่แบบว่าเอ๊ะ ยังไง จะเพื่อนก็ไม่ใช่ จะแฟนก็ไม่เชิง คนคุยงั้นเหรอ?

เราต่างก็คงคุ้นหูกับคำว่า Situationship เหมือนที่เพลงของ 4EVE บอกไว้ว่า I don't know you tell me สถานะเรานั้นยังมะ มะ ไม่ชัดเจน..

เป็นความสัมพันธ์ในรูปแบบที่ไม่ชัดเจน จะเรียกว่าคนคุย จะกั๊ก หรือว่าสถานะคลุมเครือ

ซึ่งเป็นความสัมพันธ์ที่ไม่มีสถานะชัดเจน อาจมีทั้งความใกล้ชิดทางอารมณ์และร่างกาย แต่ไม่มีข้อผูกมัด หรือการตกลงกันเกี่ยวกับอนาคต สำหรับบางคน Situationship อาจเป็นตัวเลือกที่เหมาะสม เพราะให้ความยืดหยุ่น และไม่ต้องรับผิดชอบต่อกันมากนัก แต่ในบางกรณี ความสัมพันธ์แบบนี้อาจกลายเป็นพิษและส่งผลเสียต่อสุขภาพจิตของเราได้เหมือนกัน

Situationship คืออะไร?

เป็นความสัมพันธ์ที่ไม่มีชื่อเรียกแน่ชัด อยู่ระหว่าง "มากกว่าเพื่อน" แต่ "ยังไม่ใช่แฟน"ทั้งสองฝ่ายอาจใช้เวลาด้วยกัน มีความรู้สึกดีต่อกัน หรือแม้แต่มีความสัมพันธ์ทางกายภาพ แต่ไม่มีการตกลงกันเกี่ยวกับสถานะหรืออนาคตของความสัมพันธ์

ลักษณะของ Situationship

• ไม่มีการตกลงกันเกี่ยวกับสถานะของความสัมพันธ์
• มีการติดต่อกันเป็นระยะๆ แต่ไม่มีความแน่นอน
• อาจมีความรู้สึกดีต่อกัน แต่ยังไม่มีการพูดคุยถึงเรื่องในอนาคต
• ไม่มีความผูกพันทางอารมณ์ (Emotional Attachment)
• หลีกเลี่ยงการพูดคุยเกี่ยวกับความสัมพันธ์และความรู้สึกที่แท้จริง

Situationship แตกต่างจากความสัมพันธ์ทั่วไปยังไง

พี่จะลองยกตัวอย่างเพื่อให้น้อง ๆ เห็นภาพได้มากขึ้นนะคะ

• สถานะไม่ชัดเจน แน่นอนว่า เรื่องสถานะของความสัมพันธ์ต้องแตกต่างกันอยู่แล้ว ไม่เป็นแฟน แค่ถูกใจกันและกัน จะแสดงออกยังไงก็แล้วแต่คู่นั้นจะตกลงกัน
• การสื่อสารไม่แน่นอน ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย แต่ละคู่ อาจจะมีความชัดเจนจากฝ่ายใดฝ่ายนึง ในบางครั้งสนิทสนมกันมาก แต่บางครั้งก็ห่างเหิน
• ไม่มีการวางแผนอนาคตร่วมกัน ไม่มีการพูดถึงการพัฒนาความสัมพันธ์หรือการใช้ชีวิตร่วมกัน

ฟังดูแล้วมันก็ไม่ใช่เรื่องที่ดีเท่าไร

แต่ทำไมหลายคนยังเลือกที่จะอยู่ใน Situationship?

1. ต้องการอิสระ

บางคนไม่ต้องการความสัมพันธ์ที่มีข้อผูกมัด หรือยังอยากมีพื้นที่ส่วนตัวการอยู่ใน Situationship ทำให้สามารถใช้เวลากับใครบางคนโดยไม่ต้องรับผิดชอบความรู้สึก หรือติดอยู่กับความสัมพันธ์มากนัก

2. กลัวความสัมพันธ์ที่จริงจัง

บางคนอาจเคยมีประสบการณ์ที่ไม่ดีมาก่อน ทำให้ไม่อยากผูกมัดกับใครอย่างจริงจัง

3. ไม่แน่ใจในความรู้สึกของตัวเอง

มีหลายครั้งที่คนเรายังไม่แน่ใจว่าต้องการเป็นคู่รักกับอีกฝ่ายหรือไม่ Situationship จึงกลายเป็นทางเลือกที่ช่วยให้มีเวลาเรียนรู้กันมากขึ้น คล้ายๆ กับการเป็นคนคุยอย่างที่เราคุ้นเคยกันนั่นเอง

4. รอให้อีกฝ่ายตัดสินใจ

บางคนหวังว่าความสัมพันธ์จะค่อย ๆ พัฒนาไปเป็นแฟนในอนาคตจึงยอมอยู่ใน Situationship โดยไม่เร่งให้อีกฝ่ายกำหนดสถานะ

5. กลัวความเหงา

หลายคนอยู่ใน Situationship เพียงเพราะไม่ต้องการอยู่คนเดียว แม้ว่าความสัมพันธ์แบบนี้จะไม่ให้ความมั่นคงทางอารมณ์ แต่ก็ยังดีกว่าการไม่มีใครเลย

สรุปว่า Situationship มันดีจริงไหม ควรค่าที่จะมีไหม เป็นอันตรายต่อความสัมพันธ์หรือเปล่า?

บางทีมันก็ไม่ได้เป็นเรื่องที่แย่เสมอไป ถ้าทั้งสองฝ่ายเข้าใจและพอใจกับความสัมพันธ์ที่เป็นอยู่อย่างไรก็ตาม หากหนึ่งในฝ่ายต้องการความสัมพันธ์ที่จริงจัง แต่อีกฝ่ายยังไม่พร้อมหรือไม่ต้องการ Situationship อาจส่งผลเสียต่อสุขภาพจิตได้

โดยที่คีย์หลักสำคัญคือ “Consent” การตกลงและยินยอมของทั้งสองฝ่าย

โดย Situationship จะส่งผลกระทบต่อความสัมพันธ์เมื่อ

• มีเพียงฝ่ายเดียวที่ต้องการความสัมพันธ์ที่มั่นคง
• ทำให้เกิดความวิตกกังวล เพราะไม่รู้ว่าอีกฝ่ายคิดอย่างไร
• ขาดการสื่อสารที่ตรงไปตรงมา อีกฝ่ายหลีกเลี่ยงการพูดคุยเรื่องอนาคต
• ทำให้รู้สึกสูญเสียคุณค่าในตัวเอง เพราะต้องรอให้คนอื่นตัดสินใจ

Situationship จะส่งผลเสียต่อสภาพจิตใจทันที ถ้ามีคนต้องการความจริงจัง สถานะมั่นคง

อย่างที่พี่กล่าวไป ทุกอย่างขึ้นอยู่กับการยินยอม การยอมรับของทั้งสองฝ่าย หากมีฝ่ายใดฝ่ายนึงที่ไม่ทำตามข้อตกลง ความสัมพันธ์นั้นก็ไม่เหมาะที่จะมีต่อไป

นอกเหนือไปจากนั้น หากเราอยู่ในความสัมพันธ์ที่เรียกว่า Toxic หรือ ไม่ดี จะยิ่งส่งผลให้เรารู้สึกว่าคุณค่าของเราลดน้อยลง (Low Self-Esteem)และมีผลกระทบอื่น ๆ ตามมาอีกมากมาย

ผลกระทบทางจิตใจของ Situationship

1. ความวิตกกังวลและความไม่มั่นคง

เมื่อไม่มีความชัดเจนในความสัมพันธ์อาจทำให้เกิดความรู้สึกวิตกกังวล และสงสัยว่าอีกฝ่ายต้องการอะไร

2. ลดความมั่นใจในตัวเอง

การที่ต้องรอให้เราไม่กล้าตัดสินใจว่าจะพัฒนาความสัมพันธ์หรือไม่ อาจทำให้รู้สึกไม่มีค่าเพียงพอ

3. ความเครียดและความสับสน

การไม่รู้ว่าความสัมพันธ์จะไปทางไหน อาจทำให้เกิดความเครียดและส่งผลต่อสุขภาพจิตโดยรวมได้ไม่รู้ว่าจะไปทางไหน อย่างไรต่อ

4. ส่งผลต่อความสัมพันธ์ในอนาคต

หากเคยชินกับ Situationship อาจทำให้มองว่าความสัมพันธ์ทั้งหมดไม่มีความแน่นอน และทำให้กลัวความรักที่แท้จริง

ถ้าเรามีแนวโน้มที่จะอยู่ใน Situationship จะรับมือยังไงดี?

1. ถามตัวเองว่าเราต้องการอะไร

• เราโอเคกับความสัมพันธ์มั้ย
• เราต้องการความชัดเจนหรือเปล่า

2. สื่อสารกับอีกฝ่าย

• ลองพูดคุยเกี่ยวกับความรู้สึกของตัวเอง
• ถามอีกฝ่ายว่าเขามองความสัมพันธ์นี้อย่างไร

3. อย่าฝืนตัวเอง

• ถ้าเราต้องการความสัมพันธ์ที่มั่นคง แต่ Situationship ไม่สามารถให้ได้ อาจถึงเวลาที่ต้องเดินออกมา

4. ให้ความสำคัญกับตัวเอง

• อย่าปล่อยให้ความสัมพันธ์ที่ไม่ช้ดเจนมาลดทอนคุณค่าในตัวเอง
• มองหาคนที่ต้องการสิ่งเดียวกับเรา

ความสัมพันธ์แบบ Situationship ถ้าเกิดว่าเรารับได้ไม่รู้สึกแย่ ไม่รู้สึกว่าคุณค่าในตนเองลดลง ก็อาจจะเป็นความสัมพันธ์อีกรูปแบบหนึ่งที่สอนให้เราทำความเข้าใจ เหมาะสำหรับบางคนที่ต้องการความสัมพันธ์ที่ยืดหยุ่นและไม่มีข้อผูกมัด

แต่เมื่อใดที่เราเริ่มมองตัวเองในแง่ลบ กังวล ไม่มั่นใจ ไม่กล้าตัดสินใจหรือเดินออกจากความสัมพันธ์ เมื่อนั้นคือการที่ความสัมพันธ์นี้เริ่มทำร้ายเราเราต้องตั้งสติ แล้วมูฟออน หรือหากเราต้องการความสัมพันธ์ที่มั่นคงและชัดเจน ควรถามตัวเองว่าความสัมพันธ์ตอนนี้ตอบโจทย์หรือไม่ ถ้าเรารับไม่ไหวก็สามารถหันหลังเดินออกมาได้เลยตามหาคนที่ต้องการความสัมพันธ์แบบเดียวกับเราดีกว่า ซึ่งไม่ใช่เรื่องผิด

สุดท้ายแล้ว ความสัมพันธ์ที่ดีควรเป็นสิ่งที่ทำให้เรารู้สึกมั่นคงและมีความสุข ไม่ใช่ทำให้เราสงสัยในตัวเองตลอดเวลา