อาลัย มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ นักร้องรุ่นแรกสุนทราภรณ์ เสียชีวิตในวัย 103 ปี

อาลัย มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ นักร้องรุ่นแรกสุนทราภรณ์ เสียชีวิตในวัย 103 ปี

เป็นเรื่องเศร้าอีกครั้งของวงการบันเทิง เมื่อ มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ นักร้องหญิงคนแรกของวงดนตรีกรมโฆษณาการ นักร้องรุ่นแรกของวงสุนทราภรณ์ ศิลปินผู้ความสุขด้านเสียงเพลงแก่พี่น้องชาวไทยช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 เสียชีวิตอย่างสงบด้วยโรคชรา สิริอายุ 103 ปี

มัณฑนา เป็นศิลปินชั้นครู เจ้าของบทเพลง น้ำเหนือป่าและจันทร์แจ่มฟ้า ที่เคยโด่งดังในอดีต และอีกหลากหลายบทเพลง อาทิ ธรรมชาติกล่อมขวัญ, ศาสนารัก, เด่นดวงดาว, เมื่อไหร่จะให้พบ, เรณูดอกฟ้า, สิ้นรักสิ้นสุข, อาลัยรัก, จุฬาตรีคูณ, สายลมว่าว, ชั่วชีวิต และลาแล้วจามจุรี เป็นต้น นักร้องผู้มอบความสุขด้านเสียงเพลง และใช้บทเพลงช่วยขับกล่อมในช่วงก่อนและระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 ซึ่งช่วงนั้นกิจกรรมบันเทิงต่างๆ มีไม่มากนัก เพราะเป็นระยะที่ขาดแคลนภาพยนตร์ที่จะฉายตามโรงภาพยนตร์ต่างๆ จึงเป็นช่วงที่ผู้คนหาความสุขเล็กๆ น้อยๆ ผ่านบทเพลงอันไพเราะเหล่านี้ เพื่อช่วยคลายเหงา คลายกังวล ในระหว่างที่ต้องใช้ชีวิตในช่วงสงคราม

สำหรับพิธีพระราชทานน้ำหลวง ศาลา 3 วัดโสมนัสราชวรวิหาร วันจันทร์ที่ 9 มีนาคม 2569 เวลา 17.00 น. กำหนดการสวดพระอภิธรรม ระหว่างวันที่ 9-13 มีนาคม 2569 เวลา 18.00 น. ณ ศาลา 3 วัดโสมนัสราชวรวิหาร เขตป้อมปราบศัตรูพ่าย กรุงเทพฯ ทั้งนี้ จะมีการบรรจุศพไว้ 100 วัน เพื่อขอพระราชทานเพลิงในลำดับต่อไป

มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (ดนตรีไทยสากล-ขับร้อง) พุทธศักราช 2552 เกิดเมื่อวันที่ 30 มีนาคม 2466 ณ วังสวนสุพรรณ ของท่านเจ้าคุณพระประยูรวงศ์ ในรัชกาลที่ 5 อำเภอดุสิต กรุงเทพมหานคร บิดาชื่อ หลวงสิริราชทรัพย์ เดิมชื่อชัย โมรากุล เป็นชาวจีน ที่รับราชการในกรมบัญชีกลาง มารดาชื่อ ผัน โมรากุล เป็นลูกหม่อมเครือ เครือสุวรรณ ซึ่งอยู่ในวังสวนสุพรรณ ในฐานะครูละคร สมรสกับนายบุญยงค์ เกียรติวงศ์ มีบุตร-ธิดา 4 คน คือ นางธนพร พลสุวัตติ์, นางนิชนา โมรากุล, นายธำรง เกียรติวงศ์ และนางสาวยุวนุช เกียรติวงศ์ สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาปีที่ 2 ที่โรงเรียนเสาวภา กรุงเทพฯ

มัณฑนา โมรากุล เป็นนักร้องที่มีชื่อเสียงโดดเด่นมาตลอดตั้งแต่เริ่มร้องเพลงที่กรมโฆษณาการ (กรมประชาสัมพันธ์ในปัจจุบัน) เริ่มมีผลงานขับร้องเพลงอัดแผ่นเสียงครั้งแรก โดยใช้ชื่อว่า จุรี โมรากุล ขณะนั้นมีอายุเพียง 14-15 ปีเท่านั้น คือ น้ำเหนือป่า จันทร์แจ่มฟ้า ต่อมาได้เล่นละครของครูพจน์ จารุวณิช เรื่องแม่ค้าทุเรียน และได้ร้องเพลงเอกของเรื่อง คือ เพลงทุเรียนดีๆ แต่งโดยครูพิมพ์ พวงนาค เป็นเพลงที่ได้รับความนิยมสูงสุดในยุคนั้น และยังมีโอกาสไปร่วมร้องเพลงกับวงดนตรีสากลของกรมโฆษณาการ

โดยการชักชวนของอธิบดีกรมโฆษณาการ เนื่องจากชื่นชอบในน้ำเสียงและลีลาการร้องเพลง จึงได้ร่วมร้องเพลงในงานวันคล้ายวันประสูติผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล ณ พระที่นั่งอัมพรสถาน จากนั้นก็ได้เข้ารับราชการเป็นนักร้องสตรีคนแรกประจำของวงของกรมโฆษณาการ พ.ศ.2482 และในช่วงที่รับราชการในกรมโฆษณาการนางมัณฑนาได้ขับร้องเพลงปลุกใจและเพลงพระราชนิพนธ์ รวมถึงเพลงไทยสากลประเภทต่างๆ ไว้เป็นจำนวนมากกว่า 200 เพลง ซึ่งเป็นหน้าที่สำคัญและได้ผลดีเยี่ยม จนเป็นนักร้องยอดนิยมของประชาชนและของทางราชการ โดยได้ร้องเพลงออกอากาศทางวิทยุ และแสดงละครวิทยุเป็นประจำตลอดยุคสงครามโลกครั้งที่ 2 สิ้นสงครามแล้วยังได้ทำหน้าที่เป็นศิลปินนักร้อง อีกทั้งได้แต่งเพลงและแสดงละครเวทีเพิ่มขึ้นอีก

มัณฑนา โมรากุล ได้ฝึกร้องเพลงครั้งแรก กับ “มิสแมคแคน” ตั้งแต่อายุ 6 ขวบ ที่ในโบสถ์พระคริสต์ จังหวัดนครศรีธรรมราช และเริ่มหัดร้องเพลงไทยเดิมกับ ครูเจอ บุรานนท์ (มารดาของ สุลาลีวัลย์ สุวรรณทัต) ที่ในวังสวนสุพรรณ ภายหลังเกิดแรงบันดาลใจจากการขับร้องเพลงไทยสากลของ จำรัส สุวคนธ์ บวกกับมีความชื่นชอบในการขับร้องเพลงไทยสากลอยู่แล้ว จึงได้ฝึกหัดขับร้องเพลงไทยสากลอย่างจริงจัง จาก ครูสกนธ์ มิตรานนท์, ครูเวส สุนทรจามร และครูสริ ยงยุทธ ซึ่งเป็นครูเพลงของ “วงสุนทราภรณ์” รวมถึงฝึกฝนด้วยตนเองด้วย ทำให้มีความชำนาญในด้านการร้องเพลงไทยเดิมและเพลงไทยสากล และมีการพัฒนาการขับร้องเพลงจากการทดลองด้วยตนเองจนมีลีลาการขับร้องที่ฟังดูเป็นธรรมชาติ มีเสียงหนาและมั่นคง แต่สะท้อนอารมณ์ที่อ่อนไหวได้ดี เข้าใจอารมณ์เพลงได้อย่างถ่องแท้ อีกทั้งยังร้องเพลงได้ชัดเจนออกเสียงอักขระได้ถูกต้อง มีศิลปะการขับร้องที่เป็นเอกลักษณ์ มีเสียงไพเราะกังวานหวานใส มีอารมณ์มีชีวิตชีวา สามารถทำเสียงให้เศร้าได้โดยธรรมชาติ ทำให้เกิดความประทับใจแก่ผู้ฟัง เช่น เพลงแสนวิโยค, รักจำพราก, สิ้นรักสิ้นสุข, อารมณ์รัก ฯลฯ นอกจากนี้ยังมีความเฉลียวฉลาดตีความหมายของบทเพลงแตกฉานทุกเพลง แม้เพลงที่มีเสียงครึ่งเสียงมากๆ ร้องยาก อย่างเพลงสวนรัก, ดาวที่อับแสง และทาสประเพณี

เพลงที่ถ่ายทอดออกมาได้อย่างแนบเนียนเป็นที่กินใจผู้ฟังอย่างยากที่จะหานักร้องรุ่นหลังๆ ทำได้เหมือน ฟังได้จาก เพลงสายลมครวญ เพลงที่ขับร้องเหมือนพูด เช่น เพลงสมหมวก ผลงานประพันธ์เนื้อร้อง เช่น เพลงใจหนอใจ เพลงวาสนากระต่ายน้อย เสียงดุเหว่า สุดคะนึง รักมีกรรม ฯลฯ โดยได้ประพันธ์ร่วมกับครูเวศ สุนทรจามร และครูแก้ว อัจฉริยะกุล

ตลอด 70 กว่าปีบนเส้นทางของการเป็นศิลปินนักร้อง ได้มอบความสุขในด้านเสียงเพลงมาโดยตลอด และถือว่าเป็นนักร้องเพลงสุนทราภรณ์ที่เป็นนักร้องแม่แบบให้นักร้องรุ่นหลังๆ แม้แต่ รวงทอง ทองลั่นทม ศิลปินแห่งชาติ และบุษยา รังสี อีกทั้งมีผลงานที่สร้างชื่อเสียงกับวงดนตรีสุนทราภรณ์ ซึ่งรวมอยู่ CD แฟนคลับสุนทราภรณ์ ที่ยังหาซื้อได้ในปัจจุบัน ทั้งเพลงเดี่ยวและเพลงคู่ อาทิ บัวกลางบึง, วังน้ำวน, วังบัวบาน, ดอกใกล้มือ, ภูกระดึง, ผู้แพ้รัก, สิ้นรักสิ้นสุข, จันทน์กะพ้อร่วง, สาส์นรัก, ศาสนารัก, สายลมครวญ, เมื่อไหร่จะให้พบ, สาริกาชมเดือน, อาลัยลา, เรณูดอกฟ้า, หากภาพเธอมีวิญญาณ, ทางที่ต้องกลับ, ปางหลัง, ภาพลวงตา, ผีเสื้อยามเช้า และเพลินเพลงค่ำ ฯลฯ

นับเป็นนักร้องหญิงรุ่นบุกเบิกที่โดดเด่นของกรมโฆษณาการ ที่อยู่ในความทรงจำของผู้ฟังตลอดมาจนถึงปัจจุบัน โดยเฉพาะผู้ฟังเพลงรุ่นเก่ายังคงชื่นชอบไม่เปลี่ยนแปลง

นอกจากงานในสายการขับร้องและประพันธ์เพลงแล้ว ภายหลังจากที่ท่านลาออกจากราชการแล้ว ได้ร่วมกับสามีทำกิจการ โรงภาพยนตร์ศรีพรานนก และเคยเป็นผู้อำนวยการสร้างภาพยนตร์เรื่อง มารรัก เมื่อปี 2515 นำแสดงโดย ไพโรจน์ ใจสิงห์ และมยุรฉัตร เหมือนประสิทธิเวช กำกับการแสดงโดย สะอาด เปี่ยมพงษ์สานต์ ภาพยนตร์เรื่องนี้ ใช้เพลง “ชีวิตลำเค็ญ” เป็นเพลงประกอบ โดยนำมาให้ลัดดา ศรีวรนันท์ มาขับร้องใหม่

จากนั้นได้ร่วมขับร้องเพลงในรายการโทรทัศน์เป็นครั้งคราว จนถึง พ.ศ.2515 จึงเลิกขับร้องเพลงอย่างถาวรด้วยเหตุผลทางสุขภาพ และใช้ชีวิตอย่างสงบกับบุตรธิดา ที่บ้านย่านพุทธมณฑลสาย 2 แต่ยังได้ปรากฏตัวตามงานคอนเสิร์ตการกุศลบ้างเป็นบางโอกาส

มัณฑนา โมรากุล ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติจากสำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ กระทรวงวัฒนธรรม ให้เป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (ดนตรีไทยสากล-ขับร้อง) ประจำปี พ.ศ.2552 (เป็นศิลปินแห่งชาติที่อายุมากที่สุดรองจากมารศรี อิศรางกูร ณ อยุธยา)

มัณฑณา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ ถึงแก่กรรมอย่างสงบ เมื่อเวลา 21.40 น. คืนวันอาทิตย์ที่ 8 มีนาคม 2569 ณ บ้านพุทธมณฑลสาย 2 สิริอายุ 103 ปี

ที่มา ดาราภาพยนตร์

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : อาลัย มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ นักร้องรุ่นแรกสุนทราภรณ์ เสียชีวิตในวัย 103 ปี

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.matichon.co.th