"เจเศรษฐ์" ดูเหมืองแร่ ดอยก่อวัน หวั่นพื้นที่ขยาย 2 เท่าใน 1 ปี

วันนี้ (14 พ.ย.69) นายเจเศรษฐ์ ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ลงพื้นที่ตรวจสอบเหมืองแร่บริเวณดอยก่อวัน รัฐฉาน ประเทศเมียนมา ซึ่งอยู่ติดชายแดน ต.เทอดไทย อ.แม่ฟ้าหลวง จ.เชียงราย เพื่อติดตามสถานการณ์การทำเหมืองและประเมินผลกระทบจากมลพิษข้ามพรมแดน

นายเจเศรษฐ์ กล่าวว่า การลงพื้นที่ครั้งนี้ต้องการเห็นสภาพพื้นที่จริง หลังจากก่อนหน้านี้ได้รับข้อมูลผ่านภาพถ่ายดาวเทียม โดยพบว่ายังมีการดำเนินกิจการและขยายพื้นที่เหมืองอย่างต่อเนื่อง อีกทั้งยังมีพื้นที่รองรับการขยายเหมืองอีกจำนวนมาก ซึ่งเป็นเรื่องน่ากังวล เนื่องจากอยู่ใกล้ชุมชนและลำธารที่ไหลลงสู่แม่น้ำสาย อาจส่งผลกระทบต่อประชาชนตลอดแนวลำน้ำ

ซึ่งการลงพื้นที่ครั้งนี้เป็นไปตามข้อสั่งการของนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ให้รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับกิจการเหมืองให้ได้มากที่สุด ทั้งจำนวนโรงผลิตแร่ บริษัทนำเข้าและส่งออก สารตั้งต้น กระบวนการนำเข้าแร่เข้าสู่ประเทศไทย รวมถึงตรวจสอบว่ามีบุคคลหรือบริษัทของไทยเข้าไปเกี่ยวข้องในกระบวนการดังกล่าวหรือไม่

ส่วนการประสานความร่วมมือระหว่างประเทศ นายเจเศรษฐ์ระบุว่า นายกรัฐมนตรีได้หารือกับนายกรัฐมนตรีจีนแล้ว และเตรียมนำข้อมูลที่รวบรวมได้ไปหารือกับฝ่ายจีนเพิ่มเติมในช่วงวันที่ 16-18 พฤศจิกายนนี้ รวมถึงเชิญประเทศที่ได้รับผลกระทบตลอดแนวลุ่มน้ำเข้าร่วมหารือ

นายเจเศรษฐ์ยอมรับว่า การแก้ไขปัญหาไม่ใช่เรื่องง่าย เนื่องจากมีข้อจำกัดหลายด้าน โดยเฉพาะสถานการณ์ความขัดแย้งภายในเมียนมา และการกำหนดมาตรฐานควบคุมกระบวนการผลิตเหมืองแร่ ซึ่งจำเป็นต้องใช้มาตรฐานระดับสากลและผู้เชี่ยวชาญเข้ามาดำเนินการ

ขณะเดียวกัน รัฐบาลเตรียมใช้มาตรการกดดันควบคู่กับการเจรจา โดยเฉพาะการตรวจสอบบริษัทที่นำเข้าแร่จากประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งขณะนี้มีการหารือในที่ประชุมคณะรัฐมนตรีแล้ว แต่ยังต้องรวบรวมข้อมูลและประสานกับทางการจีนและเมียนมาเพิ่มเติม เพื่อพิจารณาข้อกฎหมายและกำหนดมาตรการที่เกี่ยวข้อง

สำหรับการตรวจสอบกลุ่มทุนและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับกิจการเหมือง นายเจเศรษฐ์กล่าวว่า ได้ประสานข้อมูลกับกองทัพภาคที่ 3 แล้ว ซึ่งมีข้อมูลเชิงลึกบางส่วนที่ยังไม่สามารถเปิดเผยได้ โดยหลังนายกรัฐมนตรีเดินทางกลับ จะมีการประชุมร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อสรุปข้อมูล ก่อนเปิดเผยให้ประชาชนรับทราบต่อไป

นอกจากนี้ ยังมีข้อมูลว่ากลุ่มทุนจีนเข้าไปลงทุนหรือเกี่ยวข้องกับกิจการเหมืองแร่ในประเทศเพื่อนบ้าน จึงจำเป็นต้องตรวจสอบความเชื่อมโยงของกระบวนการผลิตและการส่งออกแร่ โดยข้อมูลเบื้องต้นพบว่ามีแร่บางส่วนส่งเข้ามายังประเทศไทย แต่แร่สำคัญอย่างแร่หายาก หรือ Rare Earth และทองคำ ไม่ได้ส่งเข้ามาในประเทศไทย จึงมีข้อสันนิษฐานว่าอาจถูกส่งต่อไปยังประเทศอื่น โดยเฉพาะจีน ซึ่งจำเป็นต้องหารือและตรวจสอบข้อมูลร่วมกันให้ชัดเจน

ส่วนการดูแลประชาชนที่ได้รับผลกระทบ รัฐบาลจะเร่งดำเนินการในเรื่องน้ำเพื่อการเกษตร น้ำอุปโภคบริโภค และการดูแลคุณภาพชีวิตของประชาชนทุกกลุ่ม โดยนายเจเศรษฐ์เตรียมลงพื้นที่ อ.แม่สาย เพื่อติดตามสถานการณ์แหล่งน้ำและรับฟังข้อเรียกร้องจากชุมชน รวมถึงพิจารณาติดตั้งสถานีผลิตน้ำขนาดเล็กเพิ่มเติม เพื่อบรรเทาความเดือดร้อน

นายเจเศรษฐ์ย้ำว่า การแก้ไขปัญหาต้องดำเนินการหลายด้านพร้อมกัน ทั้งการเจรจาระหว่างประเทศ การใช้มาตรการด้านความมั่นคง และการเพิ่มแรงกดดันต่อฝ่ายที่เกี่ยวข้อง โดยรัฐบาลจะพยายามผลักดันให้ประเทศต้นทางและประเทศที่เกี่ยวข้องเข้ามาร่วมแก้ไขปัญหาอย่างเป็นรูปธรรม

โกวิทย์ บุญธรรม รายงาน