โปรดอัพเดตเบราว์เซอร์

เบราว์เซอร์ที่คุณใช้เป็นเวอร์ชันเก่าซึ่งไม่สามารถใช้บริการของเราได้ เราขอแนะนำให้อัพเดตเบราว์เซอร์เพื่อการใช้งานที่ดีที่สุด

ธุรกิจ-เศรษฐกิจ

ยกระดับ Ecosystem ไทยรับมือ EU PPWR เจาะลึกบทบาท MTEC สมอ. และการสนับสนุนสินเชื่อสีเขียว 4-5 แสนล้านบาทจากธนาคารกสิกรไทย

THE SIGNALs

เผยแพร่ 5 ชั่วโมงที่ผ่านมา • กองบรรณาธิการ THE SIGNALs

ผนึกกำลังวิจัย มาตรฐาน และการเงิน ยกระดับระบบนิเวศไทยรองรับการเปลี่ยนผ่านสู่ตลาด EU ในการจัดงานเสวนา “Thailand PPWR Stronger Together – ผนึกกำลังไทย รับมือ PPWR” เมื่อวันศุกร์ที่ 30 ตุลาคม 2569 ณ ห้องสุขสามัคคี ชั้น 8 ธนาคารกสิกรไทย อาคารพหลโยธิน โดยความร่วมมือของธนาคารกสิกรไทย ภายใต้เครือข่ายฯ ThaiCBN ร่วมมือกับ Thailand PPWR Consortium และพันธมิตรได้มุ่งเน้นการเตรียมความพร้อมรับกติกาใหม่ด้านบรรจุภัณฑ์ของสหภาพยุโรป เจาะลึกแนวทางปรับตัว พร้อมแลกเปลี่ยนมุมมองกับผู้เชี่ยวชาญและพันธมิตร เพื่อเปิดโอกาสต่อยอดธุรกิจสู่ตลาด EU

เนื่องจากกฎระเบียบ EU PPWR ไม่ใช่โจทย์ที่ผู้ประกอบการรายใดรายหนึ่งจะสามารถปฏิบัติตามได้เพียงลำพัง แต่ต้องพึ่งพาความพร้อมของโครงสร้างพื้นฐานระดับประเทศ หลังจากที่ได้เจาะลึกตัวบทกฎหมาย ผลกระทบทางเศรษฐกิจ และบทเรียนการปรับตัวของภาคธุรกิจใน 2 ช่วงแรกไปแล้ว ในช่วงท้ายของงานสัมมนา จึงเป็นการเสวนาในหัวข้อ “ความพร้อมของ Ecosystem และการสนับสนุนที่ภาคธุรกิจต้องการ”

เนื้อหาในบทความนี้ ได้เรียบเรียงตามลำดับการแลกเปลี่ยนมุมมองของ 3 หน่วยงานเสาหลักในระบบนิเวศของไทย ได้แก่ สถาบันวิจัย หน่วยงานกำหนดมาตรฐาน และสถาบันการเงิน พร้อมด้วยข้อเสนอแนะเสริมจากผู้เข้าร่วมงาน เพื่อฉายภาพกลไกสนับสนุนที่จะช่วยให้ธุรกิจไทยก้าวข้ามข้อจำกัดได้อย่างยั่งยืน โดยแบ่งโครงสร้างเนื้อหาออกเป็น 4 ส่วนหลัก ดังนี้

ยกระดับ Ecosystem ไทยรับมือ EU PPWR เจาะลึกบทบาท MTEC สมอ. และการสนับสนุนสินเชื่อสีเขียว 4-5 แสนล้านบาทจากธนาคารกสิกรไทย

การยกระดับระบบนิเวศของไทยเพื่อรับมือกฎระเบียบ EU PPWR จำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วนอย่างบูรณาการ เพื่อเปลี่ยนกฎเกณฑ์การค้าโลกให้กลายเป็นความได้เปรียบทางการแข่งขัน

ความพร้อมของระบบนิเวศ บทบาทของ สมอ. และการสนับสนุนสินเชื่อสีเขียวจากธนาคารกสิกรไทยเป็นอย่างไร?

ด้านการยกระดับระบบนิเวศของไทยเพื่อรับมือ PPWR ต้องอาศัยการทำงานร่วมกันของสถาบันวิจัย (MTEC) ในการผลักดัน EU Equivalence และลดต้นทุนจมจากการตรวจสารเคมี สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) ในการยกระดับโครงสร้างพื้นฐานทางคุณภาพของประเทศ (NQI) 3 เสาหลัก และธนาคารกสิกรไทยในการสนับสนุนวงเงินสินเชื่อและการลงทุนเพื่อความยั่งยืน 400,000-500,000 ล้านบาทภายในปี 2030

ในการเสวนาช่วงสุดท้ายหัวข้อ “ความพร้อมของระบบนิเวศและการสนับสนุนที่ภาคธุรกิจต้องการ” ได้ร่วมแลกเปลี่ยนมุมมองกับวิทยากร 3 ท่านจากสถาบันวิจัย หน่วยงานกำหนดมาตรฐาน และสถาบันการเงินอาทิ

  • ดร.นุจรินทร์ รามัญกุล ผู้เชี่ยวชาญวิจัย ประจำศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (MTEC) สวทช.
  • ดร.วิชัย ณรงค์ควณิชย์ ผู้ช่วยผู้จัดการใหญ่ ธนาคารกสิกรไทย
  • คุณวิชชา พิชัยณรงค์ ผู้อำนวยการกลุ่มรับรองหน่วยรับรอง สำนักงานคณะกรรมการการมาตรฐานแห่งชาติ หรือ สมอ

เพื่อวิเคราะห์องค์ประกอบสำคัญของระบบนิเวศที่จะช่วยให้ภาคธุรกิจไทยเปลี่ยนผ่านได้อย่างยั่งยืน

จะลดต้นทุนจมจากการตรวจสารเคมี เปลี่ยนข้อมูลให้เป็นตัวสินค้า และผลักดัน EU Equivalence ได้อย่างไร?

ดร.นุจรินทร์ เสนอให้สร้างระบบความโปร่งใสของข้อมูลสารเคมีตั้งแต่ต้นน้ำเพื่อลดต้นทุนจม (Sunk cost) ของผู้ผลิตปลายน้ำ เปลี่ยนมุมมองว่าข้อมูล คือตัวสินค้าหลักไม่ใช่ของแถม และเร่งขับเคลื่อนระดับประเทศใน 3 ด้าน ได้แก่ การเจรจา EU Equivalence การสร้างความเชื่อมั่นในผลแล็บไทย และการรวมกลุ่ม Consortium

ดร.นุจรินทร์ รามัญกุล ซึ่งเชี่ยวชาญทั้งกฎระเบียบ ESPR, PPWR, RoHS รวมถึงสารมลพิษที่ตกค้างยาวนาน (POPs) และสารที่น่ากังวลอย่างยิ่ง (SVHC) ชี้ว่า ความยากลำบากของผู้ประกอบการไทยเกิดจากการที่เราอยู่นอกสหภาพยุโรปและมีกลไกโครงสร้างพื้นฐานไม่เท่าเทียมกับยุโรป เปรียบเหมือนการอยู่คนละลีกแต่ต้องไปลงแข่งขันในลีกเดียวกัน

ตัวอย่างที่ชัดเจน คือ ภาระการส่งทดสอบสารเคมี ในสหภาพยุโรปมีกฎหมายบังคับให้ผู้ที่ใส่สารเคมีที่ต้นน้ำ (ซึ่งมีจำนวนไม่กี่ราย) ต้องเป็นผู้แจ้งข้อมูล แต่ในประเทศไทยเมื่อไม่มีกลไกดังกล่าว ภาระจึงตกอยู่กับผู้ผลิตปลายน้ำจำนวนมากที่ต้องส่งผลิตภัณฑ์ไปทดสอบหาสารเคมีซ้ำ ๆ ทุกปี เพื่อยืนยันความบริสุทธิ์ของตนเอง ซึ่งผลการทดสอบส่วนใหญ่ก็ออกมาเป็นตรวจไม่พบทั้งหมด การจ่ายเงินเพื่อตรวจหาสิ่งที่ไม่ได้ใส่ซ้ำทุกปีเพื่อแลกกับกระดาษใบรับรอง 1 ใบ (เปรียบเหมือนตั๋วรถไฟเพื่อขึ้นขบวนเข้าสู่ตลาด) จึงเป็น ต้นทุนจม ที่เรียกคืนไม่ได้ ทั้งที่ในหลักการแล้วการทดสอบควรทำเพื่อการปรับปรุงและพัฒนา คุณภาพผลิตภัณฑ์ให้ดีขึ้น ดังนั้น หากประเทศไทยสามารถสร้างระบบที่เชื่อมโยงให้ผู้ต้นน้ำทำหน้าที่แจ้งข้อมูลอย่างโปร่งใส ก็จะช่วยลดต้นทุนการทดสอบซ้ำซ้อนของทั้งอุตสาหกรรมลงได้มหาศาล

ประเด็นสำคัญลำดับถัดมา คือ เรื่อง ข้อมูล ซึ่ง ดร.นุจรินทร์ มองว่า เป็นจุดอ่อนสำคัญของผู้ประกอบการไทยที่มักทุ่มเททำตัวสินค้าให้มีคุณภาพดี แต่กลับมองเรื่องข้อมูลยืนยันสินค้าเป็นเหมือนของฟรีหรือบริการหลังการขายที่ค่อยไปวิ่งหาเมื่อลูกค้าขอ ดร.นุจรินทร์ จึงเสนอให้เปลี่ยนมุมมองใหม่ตั้งแต่วันนี้ว่า

“สินค้าไม่ใช่แค่ตัวชิ้นงานฮาร์ดแวร์ที่ชั่งกิโลขายอีกต่อไป แต่ตัวข้อมูล ก็คือ ตัวสินค้า หากคุณไม่มีข้อมูล คุณก็ไม่มีสินค้าและขายสินค้าไม่ได้”

ข้อมูลและการออกแบบสีเขียวจึงต้องถูกฝังรวม ให้เป็นคุณภาพหลักของสินค้า (สอดคล้องกับมาตรฐาน ISO 9000 เวอร์ชันใหม่และมาตรฐาน ISO ด้านเศรษฐกิจหมุนเวียน) เพราะตราบใดที่มองเรื่องสีเขียวและข้อมูลเป็นเพียงคุณภาพเสริม มันจะกลายเป็นต้นทุนที่ถูกถมเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ตามกฎระเบียบที่เข้มงวดขึ้น แต่ทันทีที่เปลี่ยนให้เป็นคุณภาพหลักที่บริษัทใช้ขาย ผู้ประกอบการจะเกิดการพัฒนาปรับปรุง อย่างต่อเนื่อง จนเปลี่ยนจากต้นทุนให้กลายเป็น การลงทุน

สำหรับสิ่งที่ต้องการการสนับสนุนส่งเสริมอย่างเร่งด่วนในระดับประเทศ ดร.นุจรินทร์ สรุปไว้ 3 ด้านหลัก ได้แก่

  • การต่อสู้เพื่อความเท่าเทียมกับมาตรฐานสหภาพยุโรป – เป็นเรื่องที่ผู้ประกอบการรายเดียวทำเองไม่ได้ แต่ต้องร่วมมือกันทั้งภาคเอกชน หน่วยงานภาครัฐ และกระทรวงการต่างประเทศ เพื่อโน้มน้าวและพิสูจน์ให้สหภาพยุโรปเห็นว่าประเทศไทยมีความเท่าเทียมทั้งในแง่กลไกการจัดการขยะ (เช่น ระบบ EPR) และขีดความสามารถในการรีไซเคิล เพราะหากไทยบอกว่าต้องใช้พลาสติกรีไซเคิล 30% จากปริมาณการใช้สมมติที่ 2 ล้านตัน ซึ่งเท่ากับความต้องการ 6 แสนตัน แต่กำลังการรีไซเคิลในประเทศยังมีอยู่เพียงหลักหมื่นตัน ก็ยากที่จะโน้มน้าวให้ยุโรปยอมรับได้
  • การสร้างความเชื่อมั่นในโครงสร้างพื้นฐาน – ปัจจุบันสินค้าที่ส่งจากไทยและทดสอบในห้องแล็บไทยมักถูกผู้ซื้อในยุโรปแจ้งว่าไม่เชื่อถือและขอให้ส่งไปทดสอบใหม่ในยุโรป แต่หากส่งสินค้าไปผ่านประเทศญี่ปุ่นแล้วส่งต่อไปยุโรปกลับได้รับการยอมรับ ดังนั้นทั้งผู้ประกอบการและโครงสร้างพื้นฐานของประเทศจึงต้องเร่งสร้างความเชื่อมั่นให้เอกสารและผลทดสอบจากประเทศไทยได้รับการยอมรับโดยตรง
  • การรวมกลุ่มทำงานร่วมกันในระดับประเทศ – การซื้อเทคโนโลยีมาผลิตสินค้า 1 ชิ้นให้แข่งขันได้เป็นสิ่งที่บริษัทอื่นในต่างประเทศก็ซื้อตามได้ไม่ยาก แต่การรวมพลังทำงานร่วมกันทั้งประเทศในรูปแบบ Thailand PPWR Consortium เป็นสิ่งที่ประเทศคู่แข่งเลียนแบบได้ยากและจะสร้างความได้เปรียบที่ยั่งยืนให้แก่ประเทศไทย

ทำไมต้องแยกมาตรฐานออกจากกฎหมาย และ NQI 3 เสาหลักมีอะไรบ้าง?

อ่านต่อได้ที่บทความต้นฉบับ…

ดูข่าวต้นฉบับ
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...