เวียดนามเลิกกฎหมายครอบครัวมีลูกแค่ 2 คน หวั่นเป็นปัจจัยลบฉุดความมั่นคงทั้งทางเศรษฐกิจและสังคม

นายด่าว หงหลาน รัฐมนตรีกระทรวงสาธารณสุข ประเทศเวียดนาม เปิดเผยว่า รัฐบาลประเทศเวียดนามมีมติยกเลิกกฎหมายที่สนับสนุนนโยบายให้ประชาชนชาวเวียดนามมีลูก 2 คน โดยมีผลในสัปดาห์นี้ เนื่องจากนโยบายดังกล่าวที่ใช้มาเป็นเวลานานกลายเป็นปัจจัยลบและภัยคุกคามในแง่ของขนาดจำนวนประชากรของประเทศเวียดนามในอนาคต ซึ่งส่งผลต่อการพัฒนาทางสังคมเศรษฐกิจ สังคม ความมั่นคงของชาติ และการทหารในระยะยาว

อัตราการเกิดของประชากรชาวเวียดนามลดลงในปี 2024 ทำสถิติต่ำสุดเป็นประวัติการณ์ ที่ 1.9 คนต่อหญิงหนึ่งคน ในขณะที่ระหว่างปี 1999-2022 ผ่านมานั้น อัตราการเกิดของเวียดนามอยู่ที่ราว 2.1 คนต่อผู้หญิงหนึ่งคน ขณะที่ธนาคารโลก คาดการณ์ว่า ประชากรวัยทำงานของประเทศเวียดนามจะสูงสุดในปี 2040 ทำให้รัฐบาลเวียดนามตั้งเป้าหมายที่จะเลี่ยงติดกับดักแก่ก่อนรวย

ปัจจุบัน เวียดนามเผชิญกับอัตราการเกิดใหม่ตกต่ำ และเผชิญกับความไม่สมดุลระหว่างภูมิภาค และกลุ่มทางสังคมอีกด้วย อัตราการเกิดที่ลดลงเกิดขึ้นในพื้นที่ตัวเมืองเป็นส่วนใหญ่ เช่น กรุงฮานอย โฮจิมินห์ เป็นต้น ซึ่งล้วนเป็นเมืองเศรษฐกิจที่มีค่าครองชีพที่สูง รวมถีงความแตกต่างทางเพศสูงเช่นกัน สะท้อนจากในปี 2024 สัดส่วนเด็กเกิดใหม่เพศชายอยู่ที่ 111 คน ต่อเพศหญิง 110 คน

รัฐบาลคอมมิวนิสต์เวียดนาม เริ่มใช้นโยบายลูก 2 คนในปี 1988 เพื่อสร้างความมั่นใจว่าจะมีทรัพยากรเพียงพอในประเทศในช่วงเปลี่ยนผ่านจากเศรษฐกิจแบบวางแผนไปสู่เศรษฐกิจแบบตลาด ซึ่งเมื่อ 37 ปีที่ผ่านมา ประเทศเวียดนามยังคงต้องเผชิญกับผลกระทบจากสงครามเวียดนามที่ยืดเยื้อมาอย่างยาวนานหลายสิบปี หากประชาชนชาวเวียดนามทั่วไปมีลูกตั้งแต่คนที่ 3 ขึ้นไป จะถูกตัดสิทธิรับเงินสนับสนุน และความช่วยเหลือจากรัฐบาล

สถานการณ์ในอดีตของการใช้นโยบายลูก 2 คน ทำให้รัฐบาลเวียดนามประกาศสั่งห้ามไม่ให้หมอสูตินารีเปิดเผยเพศกับพ่อแม่ เพื่อป้องกันการทำแท้ง หรือเลือกเพศลูก อย่างไรก็ตาม ยังคงมีแพทย์บอกพ่อแม่เด็กด้วยการสื่อสารที่เป็นรหัส

ทั้งนี้ สำนักงานสถิติแห่งชาติเตือนว่า หากไม่ได้รับการตรวจสอบเรื่องนี้ จะทำให้เวียดนามมีผู้ชายอายุ 15-49 ปี เกิน 1.5 ล้านคน ภายในปี 2039 และเกิน 2.5 ล้านคนภายในปี 2059 เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดแนวโน้มดังกล่าว กระทรวงสาธารณสุขได้เสนอเพิ่มค่าปรับ “การเลือกเพศของทารกในครรภ์ เป็นสามเท่า สู่ระดับ 3,800 ดอลลาร์ หรือราว 124,000 บาท