'ยศชนัน' ย้ำ 'การศึกษา' คือเรื่องของทุกคนและทุกโครงสร้างในประเทศ ไม่ใช่แค่เรื่องของครูหรือโรงเรียน
ศาสตราจารย์ ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ สส. บัญชีรายชื่อ พรรคเพื่อไทย ว่าที่รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เป็นวิทยากรบรรยายพิเศษในหัวข้อ "การพัฒนาการศึกษาในยุคพลวัตเพื่อพัฒนาและแก้ไขปัญหาความเหลื่อมล้ำในสังคมไทยอย่างยั่งยืน" แก่นักศึกษาหลักสูตรป้องกันราชอาณาจักร (วปอ.) รุ่นที่ 68 ประจำปีการศึกษา 2568-2569 ระบุผ่านสื่อโซเชียลมีเดีย เมื่อวันที่ 1 เมษายน 2569 ว่า
“การศึกษา” คือเรื่องของ “ทุกคน” และ “ทุกโครงสร้าง” ในประเทศ ไม่ใช่แค่เรื่องของครูหรือโรงเรียน
ผมได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนกับ นักศึกษา วปอ. รุ่นที่ 68 ในหัวข้อการพัฒนาการศึกษาในยุคพลวัต เพื่อแก้ปัญหาความเหลื่อมล้ำ เป็นการพูดคุยที่ทำให้ได้มุมมองที่หลากหลาย มี 5 ประเด็นสำคัญที่ตั้งใจสื่อสารในวันนี้ครับ
1. การศึกษา = เศรษฐกิจ + สังคม + คมนาคม
ปัญหาการศึกษาไม่ได้อยู่แค่ที่ครูหรือหลักสูตร แต่คือ “โครงสร้างความเหลื่อมล้ำ” ตัวอย่างเช่น หากการคมนาคมเข้าถึง มีระบบเชื่อมต่อที่ดี ความเหลื่อมล้ำในการเดินทางจะลดลง การเข้าถึงโรงเรียนและทรัพยากรการเรียนรู้จะดีขึ้น ซึ่งส่งผลต่อคุณภาพการศึกษาโดยตรง นักเรียนจะมีคุณภาพมากขึ้นทันที การพัฒนาการศึกษาจึงจำเป็นต้องพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานไปพร้อมกันครับ
2. สร้าง Safety Net เพื่อตัดวงจรความยากจนข้ามรุ่น
รัฐต้องมีระบบรองรับเมื่อครอบครัวเผชิญวิกฤต ไม่ว่าจะด้านสุขภาพหรือเศรษฐกิจ ต้องมีเครื่องมือให้กลับมาตั้งหลักได้ เช่น ระบบ Upskill / Reskill เพื่อไม่ให้ความยากจนเป็นอุปสรรคจากคนรุ่นหนึ่งไปยังคนอีกรุ่น
3. New Growth Engine: เพิ่มมูลค่าจากฐานเดิม
ประเทศไทยต้องก้าวข้ามการส่งออกวัตถุดิบไปสู่การสร้างมูลค่าเพิ่มผ่านงานวิจัยและนวัตกรรม ไม่ว่าจะเป็นสินค้าเกษตรหรืออุตสาหกรรมใหม่ เช่น AI, Wellness หรือ Medical Hub เพื่อยกระดับเศรษฐกิจให้แข่งขันได้ในระยะยาว
4. ปฏิรูปโครงสร้างผ่าน พ.ร.บ.การศึกษาแห่งชาติ
การปฏิรูปต้องเชื่อม “การศึกษา” กับ “ตลาดแรงงาน” ให้ใกล้กันมากขึ้น หลักสูตรต้องตอบโจทย์การทำงานจริง ขณะเดียวกันต้องลดภาระที่ไม่จำเป็นของครู ด้วยระบบดิจิทัล เพื่อให้ครูกลับไปโฟกัสกับการสอนอย่างเต็มที่
5. ผู้นำต้องตัดสินใจบนอนาคต
ในช่วงเปลี่ยนผ่านของเทคโนโลยีและบริบทโลก ผู้นำต้องมองระยะยาว กล้าตัดสินใจในสิ่งที่อาจยังไม่เป็นที่เข้าใจในปัจจุบัน แต่จำเป็นต่ออนาคตของประเทศ พร้อมสื่อสารให้สังคมเห็นทิศทางร่วมกัน
ขอบคุณนักเรียน วปอ.68 ทุกท่านสำหรับการแลกเปลี่ยนในวันนี้ครับ ผมมั่นว่าการพัฒนาการศึกษาจะเกิดขึ้นได้ ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน และต้องเดินไปพร้อมกันครับ