“เท้ง” ซัดรัฐบาลละเลยวิกฤตสารพิษ แฉสารหนูในน้ำพุ่งเกินค่าปลอดภัย 28 เท่า พบสารตะกั่วปนเปื้อนข้าว

“เท้ง” ซัดรัฐบาลละเลยวิกฤตสารพิษ แฉสารหนูในน้ำพุ่งเกินค่าปลอดภัย 28 เท่า พบสารตะกั่วปนเปื้อนข้าว จี้นายกฯ เร่งแก้ก่อนประชาชนรับเคราะห์หนักกว่าเดิม

วันที่ 26 ต.ค. 2569 ที่รัฐสภา นายณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ สส.บัญชีรายชื่อ และหัวหน้าพรรคประชาชน ในฐานะผู้นำฝ่ายค้านในสภาผู้แทนราษฎร แถลงภายหลังการประชุมคณะรัฐมนตรีเงา ถึงการบริหารจัดการวิกฤตสารพิษตกค้างของรัฐบาล โดยระบุว่า สิ่งที่ประชาชนได้รับจากรัฐบาลในสถานการณ์นี้คือ “การละเลยอย่างตั้งใจ” พร้อมเตือนว่าวิกฤตอุทกภัยล่าสุดยิ่งซ้ำเติมปัญหาการแพร่กระจายสารพิษจากโรงงานใน จ.ปราจีนบุรี ซึ่งเรื้อรังและส่งผลกระทบต่อประชาชนเป็นวงกว้าง

นายณัฐพงษ์กล่าวว่า อีกหนึ่งประเด็นที่น่ากังวลคือการปนเปื้อนสารพิษในแม่น้ำบริเวณชายแดน ซึ่งมีต้นทางจากเหมืองแร่ในประเทศเพื่อนบ้าน โดยผลตรวจล่าสุดพบสารหนูในแหล่งน้ำชลประทานที่เชื่อมโยงกับน้ำใสและน้ำกบิล สูงเกินค่าความปลอดภัยถึง 28 เท่า และพบตะกั่วเกินค่ามาตรฐาน 5 เท่า เพิ่มขึ้นอย่างน่ากังวลเมื่อเทียบกับปีก่อนที่ตรวจพบสารพิษเกินมาตรฐานประมาณ 1.5-2 เท่า

นอกจากนี้ ผลสุ่มตรวจดินในแปลงเกษตร 20 แปลง พบสารหนูเกินเกณฑ์มาตรฐาน 11 แปลง ขณะที่การตรวจผลผลิตทางการเกษตร โดยเฉพาะข้าวและแกลบจากฤดูนาปรัง ซึ่งเพาะปลูกในช่วงเดือนมีนาคม-พฤษภาคม ยังพบสารตะกั่วปนเปื้อนในเมล็ดข้าว ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อพัฒนาการทางสมองของเด็ก และสร้างความเสี่ยงต่อผู้บริโภค เนื่องจากผลผลิตบางส่วนถูกส่งออกสู่ตลาดแล้ว

ผู้นำฝ่ายค้านระบุว่า ข้าวล็อตที่ตรวจพบสารตะกั่วเป็นข้าวที่ปลูกตั้งแต่เดือนพฤษภาคม แต่ผลตรวจเพิ่งออกมาในช่วงนี้ เนื่องจากรัฐบาลไม่ได้จัดสรรงบประมาณสำหรับการตรวจสารพิษไว้โดยเฉพาะ ทำให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องโยกงบประมาณจากโครงการอื่นมาใช้ ส่งผลให้กระบวนการตรวจสอบและประกาศผลล่าช้า

นายณัฐพงษ์เสนอให้รัฐบาลเร่งแก้ไขปัญหาทั้งในระดับนโยบายและระดับปฏิบัติการ โดยระดับนโยบาย ขอให้นายกรัฐมนตรีใช้โอกาสเดินทางเยือนสาธารณรัฐประชาชนจีน หารือกับรัฐบาลจีนผ่านกระทรวงการต่างประเทศ เพื่อผลักดันการแก้ไขปัญหาสารพิษในแม่น้ำชายแดน ซึ่งเชื่อมโยงกับการขยายตัวของเหมืองแร่ในประเทศเพื่อนบ้าน โดยเฉพาะลาว ที่อาจส่งผลกระทบต่อแม่น้ำโขง พื้นที่ภาคอีสาน และพื้นที่เกษตรกรรมเป็นวงกว้าง

พร้อมเรียกร้องให้นายกรัฐมนตรีใช้กลไกคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติขับเคลื่อนการแก้ปัญหาอย่างจริงจัง โดยตั้งข้อสังเกตว่า การประชุมคณะกรรมการที่ผ่านมา 3 ครั้ง ไม่เคยนำปัญหาสารพิษใน จ.ปราจีนบุรี หรือการปนเปื้อนในแม่น้ำชายแดนเข้าหารือ พร้อมตั้งคำถามถึงนายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ว่าให้ความสำคัญและเข้าร่วมประชุมคณะกรรมการชุดดังกล่าวมากน้อยเพียงใด

นอกจากนี้ ยังเรียกร้องให้กระทรวงสาธารณสุขเร่งลงพื้นที่ดูแลและเยียวยาประชาชนที่ได้รับผลกระทบ โดยยกกรณีผลตรวจสารพิษในร่างกายประชาชน 549 คน ใน จ.เชียงราย พบผู้มีค่าสารหนูเกินระดับความปลอดภัย 31 คน สะท้อนถึงความจำเป็นในการเฝ้าระวังสุขภาพอย่างเร่งด่วน

ส่วนมาตรการระยะสั้น นายณัฐพงษ์เสนอให้รัฐบาลอนุมัติงบประมาณฉุกเฉินสำหรับตรวจสอบแปลงเกษตรในพื้นที่เสี่ยงเป็นรายแปลง โดยใช้แผนที่พื้นที่เสี่ยงปนเปื้อนสารพิษที่กรมพัฒนาที่ดิน กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จัดทำร่วมกับอนุกรรมการมลพิษทางน้ำข้ามชายแดน และ รศ.ดร.ธนพล เพ็ญรัตน์ เพื่อเร่งระบุพื้นที่ปนเปื้อน ปกป้องเกษตรกร และสร้างความเชื่อมั่นต่อผลผลิตทางการเกษตร

นายณัฐพงษ์ย้ำว่า เกษตรกรไม่ใช่ต้นเหตุของปัญหา แต่เป็นผู้เสียหายกลุ่มแรกที่ได้รับผลกระทบ หากรัฐบาลไม่เร่งดำเนินการ อาจทำให้ผู้บริโภคขาดความเชื่อมั่นต่อสินค้าเกษตรโดยรวม

ขณะเดียวกัน ยังแนะนำให้ประชาชนลดความเสี่ยงระหว่างรอมาตรการจากภาครัฐ ด้วยการตรวจสอบแหล่งที่มาของข้าว และหลีกเลี่ยงหรือสลับซื้อข้าวจากพื้นที่เสี่ยงปนเปื้อนสารพิษ รวมถึงปรับวิธีหุงข้าวจากการใช้น้ำในปริมาณพอดีให้แห้ง เป็นการใช้น้ำมากขึ้นและเทน้ำทิ้งหลังข้าวสุก ซึ่งอาจช่วยลดสารปนเปื้อนบางส่วนได้ ทั้งนี้ ไม่ใช่การรับประกันว่าข้าวจะปลอดภัยจากสารพิษทั้งหมด