ชัวร์ก่อนแชร์ FACTSHEET : พยาธิปากขอในแมว

พยาธิปากขอในแมวเกิดจากสาเหตุใด มีวิธีการดูแลป้องกันและรักษาพยาธิปากขอในแมวอย่างไร ?

🎯 ตรวจสอบข้อเท็จจริงและคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ รศ.น.สพ.ดร.ปิยนันท์ ทวีถาวรสวัสดิ์ อาจารย์ประจำหน่วยปรสิตวิทยา ภาควิชาพยาธิวิทยา คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

พยาธิปากขอ (Hookworm Infections) เป็นพยาธิตัวกลมชนิดหนึ่ง ก่อโรคติดเชื้อพยาธิปากขอในระบบทางเดินอาหาร ทั้งในคน สุนัข แมว สามารถติดพยาธิปากขอได้

พยาธิปากขอที่พบบ่อยในประเทศไทย ได้แก่ Ancylostoma caninum และ Ancylostoma ceylanicum

สำหรับพยาธิปากขอที่พบบ่อยในแมว คือ Ancylostoma ceylanicum

แมวติดพยาธิปากขอ และ/หรือ ได้รับพยาธิปากขอเข้าสู่ร่างกาย ทางใด ?

ในแมวมีโอกาสติดพยาธิปากขอได้ 2 ทาง

ตัวอ่อนพยาธิปากขอระยะติดต่อสามารถไชเข้าสู่ผิวหนังได้ เพราะพยาธิมีเอนไซม์สามารถย่อยผิวหนัง และ/หรือ แมวกินตัวอ่อนเข้าไป

คนเราไม่สามารถมองเห็นพยาธิปากขอได้ด้วยตาเปล่า แต่มักจะพบพยาธิปากขอ (ตัวเต็มวัย ขนาดประมาณ 1.5 เซนติเมตร) จากการผ่าซากแมวที่เสียชีวิตแล้วถึงรู้ว่ามีพยาธิปากขอ

โดยทั่วไป การตรวจดูว่าสัตว์เลี้ยงมีไข่พยาธิหรือไม่ ทำได้โดยการนำอุจจาระไปตรวจ แต่สามารถดูได้จากสีก่อน

การเกิดโรคพยาธิปากขอจะมีการดูดเลือด มีการเสียเลือดอยู่ในลำไส้ อุจจาระออกสีดำคล้ำ หรือดำเข้ม

ถ้าติดพยาธิปากขอระดับที่ไม่มาก อุจจาระสีปกติ (สีต่างจากการติดพยาธิปากขอปริมาณมาก) ไข่พยาธิมีปริมาณน้อย อาจจะต้องส่งให้ห้องแล็บตรวจยืนยัน

การป้องกันและลดโอกาสติดพยาธิปากขอในแมวได้อย่างไร ?

การลดโอกาสติดพยาธิปากขอในแมว คนเลี้ยงต้องปฏิบัติดังต่อไปนี้

1. พบแมวถ่ายตรงไหน ก็ต้องจัดการเก็บให้เรียบร้อย จะลดการสัมผัสพยาธิปากขอระยะตัวอ่อนได้

2. ให้ยาถ่ายพยาธิแมวเป็นประจำจะช่วยลดปริมาณตัวเต็มวัยของพยาธิปากขอได้ เพราะถ้าไม่มีตัวเต็มวัย โอกาสผลิตไข่ลงสู่สิ่งแวดล้อมก็จะลดลงไปด้วย

3. ไม่ควรซื้อยาถ่ายพยาธิมาให้แมวกินเอง เพื่อป้องกันแมวได้รับยาถ่ายพยาธิปริมาณสูงเกินไป

4. นำแมว และ/หรือ สัตว์เลี้ยงไปพบสัตวแพทย์ เพื่อสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค ป้องกันโรคติดต่อจากสัตว์สู่สัตว์ และจากสัตว์สู่คน

เลี้ยงแมวอย่างไร ปลอดภัยทั้งคนและแมว

สัตว์เลี้ยงในครัวเรือน ควรดูแลตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ เพราะเกี่ยวข้องกับวัคซีนและยาที่สัตว์เลี้ยงจะได้รับ ซึ่งจะทำให้สัตว์เลี้ยงสุขภาพแข็งแรงและปราศจากโรคพยาธิ ป้องกันพยาธิติดต่อสู่คนได้ด้วย

นอกจากนี้ มีสิ่งที่ควรระมัดระวังจากการเลี้ยงแมว ได้แก่

1. การป้องกันโรคพิษสุนัขบ้า

2. ถ้ารับแมวจรเข้ามาเลี้ยงในบ้าน จะต้องถ่ายพยาธิทันที

3. ต้องแยกเลี้ยงระหว่างแมวที่เลี้ยงอยู่ก่อนกับแมวจรที่นำเข้ามาเลี้ยงใหม่ เรียก “กักกันโรค” และ “เฝ้าระวังแมวจร” จนกว่าจะมั่นใจว่าปลอดโรคแล้ว จึงจะเลี้ยงรวมกันได้

เพื่อความปลอดภัยของทั้งคนและสัตว์ ต้องหมั่นดูแลสัตว์เลี้ยงให้มีสุขภาพดีและปราศจากโรค

สัมภาษณ์โดย พีรพล อนุตรโสตถิ์

เรียบเรียงโดย คมส์ธนนท์ ศุขอัจจะสกุล

ดูเพิ่มเติมรายการ ชัวร์ก่อนแชร์ FACTSHEET : พยาธิปากขอในแมว