“ESG” ไม่ใช่สิ่งที่ “ควรทำ” แต่เป็นเรื่องที่ “ต้องทำ”... เพื่อ “การเติบโตอย่างยั่งยืน” !!!
Wealthy Thai
อัพเดต 1 ชั่วโมงที่ผ่านมา • เผยแพร่ 04 ก.ค. 2568 เวลา 02.16 น. • กลุ่มงานพัฒนาธุรกิจเพื่อความยั่งยืน ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยWealth Sustainable: ปัจจุบันการดำเนินธุรกิจต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงในหลายๆ ด้าน เช่น การพัฒนาเทคโนโลยีที่เข้ามามีบทบาทสำคัญต่อการดำเนินชีวิตประจำวัน ส่งผลให้ภาคธุรกิจต้องเร่งปรับตัวเพื่อรับมือกับการเปลี่ยนแปลงของพฤติกรรมผู้บริโภค การเปลี่ยนขั้วอำนาจเศรษฐกิจของโลกทำให้เกิดคู่แข่งใหม่ทางธุรกิจ มีการนำกฎระเบียบและนโยบายทางภาษีมาใช้เป็นเครื่องมือสร้างโอกาสและความได้เปรียบทางการค้ามากขึ้น รวมถึงเรื่องการขาดแคลนทรัพยากรและผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศซึ่งถือเป็นความท้าทายว่าธุรกิจต้องทำอย่างไรจึงจะมีทรัพยากรและพลังงานเพียงพอต่อความต้องการ รวมถึงการบรรเทาภาวะโลกเดือดซึ่งก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอย่างฉับพลันและมีแนวโน้มรุนแรงขึ้น เป็นต้น
ประเด็นเหล่านี้คือปัจจัยที่ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมของโลก นำมาซึ่งความเสี่ยงและโอกาสที่ทำให้ธุรกิจต่างๆ ต้อง “ปรับตัว” และ “รับมือ” เพื่อให้องค์กรสามารถอยู่รอดได้อย่างมั่นคงและยั่งยืน
สำหรับประเทศไทยซึ่งพึ่งพาภาคเกษตรกรรมและอุตสาหกรรมเป็นสำคัญ โดยมี “ธุรกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก หรือ SMEs” เป็นกำลังสำคัญของระบบการผลิตในห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) ทำหน้าที่เป็นผู้ผลิตวัตถุดิบส่งต่อให้ภาคอุตสาหกรรม และทำหน้าที่เชื่อมโยงให้เกิดการสร้างงาน การกระจายรายได้ไปสู่ภาคเกษตรกรรม รวมถึงเป็นตัวช่วยให้เกิดการพัฒนาและนำความเจริญไปสู่ชุมชนในภูมิภาคต่าง ๆ ที่เป็นฟันเฟืองและรากฐานกระตุ้นให้เกิดการหมุนเวียนระบบเศรษฐกิจของประเทศ
ขณะเดียวกัน “SME” ยังสามารถสร้างผลลัพธ์ทั้งทางตรงและทางอ้อมให้กับสังคมและสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะในยุคที่เกิดกระแสหลักและพัฒนามาสู่แนวคิดการทำธุรกิจอย่างยั่งยืนที่หลายองค์กรนำไปเป็นแนวทางการดำเนินธุรกิจ
แนวทางการทำธุรกิจอย่างยั่งยืน คือการที่องค์กรให้ความสำคัญกับการเติบโตทางเศรษฐกิจ มีเงินทุนและผลกำไรใช้สำหรับการขยายกิจการ มีผลตอบแทนที่ดีแก่ผู้ถือหุ้น ภายใต้การบริหารจัดการองค์กรอย่างโปร่งใสและตรวจสอบได้ตามหลักบรรษัทภิบาล รวมทั้งสามารถบริหารจัดการความเสี่ยงได้อย่างมีประสิทธิภาพ สร้างโอกาสและความสามารถในการแข่งขัน ควบคู่ไปกับการดำเนินธุรกิจอย่างมีความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม หรือที่เรียกกันว่า ESG (Environment, Social, Governance) ซึ่งไม่ใช่สิ่งที่ “ควรทำ” แต่กลายเป็นเรื่องที่ “ต้องทำ” เพื่อการเติบโตอย่างยั่งยืน เช่น
ต้องทำเพื่อให้ธุรกิจอยู่รอด >>ผู้ผลิตต้องพิจารณาเรื่องความรับผิดชอบต่อผลกระทบที่เกิดจากกระบวนการทางธุรกิจ ตั้งแต่การสรรหาวัตถุดิบจนถึงการกำจัดและจัดเก็บอย่างมีประสิทธิภาพ ขณะเดียวกันผู้บริโภคต้องคำนึงถึงผลกระทบต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมนอกเหนือจากปัจจัยด้านราคาและคุณภาพ
ต้องทำเพื่อสร้างโอกาสให้ธุรกิจ >>แนวโน้มพฤติกรรมผู้บริโภคทั่วโลกเริ่มสนใจสินค้าและบริการสีเขียว (Green Consumption) มากขึ้น จึงเป็นโอกาสให้ธุรกิจสร้างฐานลูกค้ารายใหม่ได้กว้างขึ้น
ต้องทำเพื่อลดความเสี่ยง >>ป้องกันความเสี่ยงที่เกิดจากความขัดแย้งหรือปัญหากับชุมชน ลูกค้า และผู้เกี่ยวข้องซึ่งนำไปสู่การสูญเสียความน่าเชื่อถือ รายได้ และการถูกต่อต้านจากสังคม
แนวทางในการพัฒนาองค์กรสู่ความยั่งยืน
Policy
ศึกษาและทำความเข้าใจบริบทองค์กร วิเคราะห์ความเสี่ยงและโอกาสของธุรกิจ วิเคราะห์ประเด็นด้าน ESG ที่เกี่ยวข้องกับองค์กรและผู้มีส่วนได้เสีย เพื่อหาประเด็นที่เป็นสาระสำคัญด้าน ESG ที่องค์กรต้องจัดการ
กำหนดเป้าหมายในการจัดการประเด็นที่เป็นสาระสำคัญด้าน ESGนั้น
กำหนดผู้รับผิดชอบเพื่อทำหน้าที่เชื่อมโยงข้อมูลหรือประเด็นด้าน ESG หรือ Cross Functional เพื่อให้เกิดการทำงานเชื่อมโยงกันทั้งองค์กร
Strategy
กำหนดกลยุทธ์และแผนงานระยะสั้น กลาง และยาว ในการดำเนินงานของแต่ละประเด็นที่เป็นสาระสำคัญนั้น
ทบทวนประเด็นประเด็นที่เป็นสาระสำคัญหากบริบทของธุรกิจมีการเปลี่ยนแปลง
Implementation
ดำเนินการตามกลยุทธ์และแผนที่กำหนดไว้อย่างต่อเนื่อง
สื่อสารผ่านช่องทางที่ผู้มีส่วนได้เสียเข้าถึงได้ง่าย
Report & Disclosure
ติดตามผลการดำเนินงานโดยการเก็บข้อมูลเปรียบเทียบก่อน/หลัง เพื่อหาประเด็นที่ต้องนำมาพัฒนา/ปรับปรุงเพิ่มเติม
รายงานผลการปฏิบัติงานให้กับผู้มีส่วนได้เสียทั้งภายในและภายนอกผ่านรายงานประจำปีหรือรายงานความยั่งยืน
ทบทวนและดำเนินการในประเด็นที่ต้องพัฒนา/ปรับปรุง
Tips ในการดำเนินงานเพื่อพัฒนาองค์กรสู่ความยั่งยืน
ควรสื่อสารให้พนักงานทุกคนเข้าใจเรื่องการพัฒนาธุรกิจอย่างยั่งยืนก่อนที่จะกำหนดวิสัยทัศน์และพันธกิจ
ให้ฝ่ายงานต่าง ๆ ร่วมกันกำหนดและจัดทำเป้าหมายด้านความยั่งยืนทั้งในระยะสั้น กลาง และยาวที่สอดคล้องกับกลยุทธ์ทางธุรกิจ
จัดให้มีระบบการบริหารจัดการภายในองค์กรที่สามารถสะท้อนให้เห็นถึงคุณค่าทางเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม รวมถึงมีตัวชี้วัดที่ชัดเจน
มีการจัดเก็บข้อมูลอย่างเป็นระบบ รวมทั้งติดตามและประเมินผลตามเป้าหมายที่กำหนดอยู่เสมอ
มีการสื่อสารกับผู้มีส่วนได้เสียภายนอกอยู่เสมอเพื่อให้องค์กรสามารถตอบสนองความคาดหวังในประเด็นต่าง ๆ ได้อย่างทันท่วงที
จัดทำรายงานและเปิดเผยข้อมูล ESG เพื่อเป็นเครื่องมือช่วยให้องค์กรได้ทบทวนกระบวนการทำงานในช่วงที่ผ่านมาสำหรับหาแนวทางในการพัฒนาปรับปรุงและเพิ่มประสิทธิภาพกระบวนการ อีกทั้งเป็นการแสดงผลการดำเนินงานเชิงคุณภาพให้ผู้มีส่วนได้เสียรับทราบและเกิดความเชื่อมั่นต่อการดำเนินธุรกิจ