แจกพิกัดเที่ยวตามรอยซีรีส์ หงสาวดี สำรวจหลักฐานความยิ่งใหญ่ของพระเจ้าบุเรงนองและร่องรอยประวัติศาสตร์ไทย พม่า

“มังจีชวาฟังข้า!”…เมื่อการเมืองระหว่างอโยธยาและหงสาวดีถูกปลุกกระแสขึ้นมาอีกครั้งด้วยซีรีส์อิงประวัติศาสตร์ฟอร์มยักษ์ หงสาวดี The Last Duel จาก oneD ORIGINAL หลายคนก็เริ่มพลิกตำราประวัติศาสตร์เปิดไทม์ไลน์ระหว่าง ราชวงศ์ตองอูแห่งหงสาวดี และอโยธยา แต่จะสนุกยิ่งกว่าหากเราได้มีโอกาสไปเยือนเมือง หงสาวดี ของจริงที่ตั้งอยู่ในประเทศเมียนมา ซึ่งยังคงมีหลักฐานความยิ่งใหญ่ของพระเจ้าบุเรงนองให้ได้เห็น

หงสาวดี หรือ พะโค (Bago) หรือที่ชาวเมียนมาเรียกตามรากศัพท์ภาษาบาลีว่า เมืองหันตาวดี (Hanthawady) ตั้งอยู่ไม่ไกลนักจากเมืองท่องเที่ยวหลักอย่างย่างกุ้ง โดยใช้เวลาเดินทางเกือบ 2 ชั่วโมง และมักจะถูกพ่วงไปกับเส้นทางเที่ยวพระธาตุอินทร์แขวน เสน่ห์ของเมืองนี้ไม่ได้มีแค่วัด วัง แต่ หงสาวดี ยังมีร่องรอยทางประวัติศาสตร์การเมืองที่มีร่วมกันระหว่างพม่ากับไทยในสมัย พระเจ้าบุเรงนอง และ พระนเรศวรมหาราช

ตามประวัติแล้วเมืองหงสาวดีถูกสร้างขึ้นหลังจากอาณาจักรพุกามเสื่อมสลาย ซึ่งเป็นช่วงเวลาเดียวกับที่อาณาจักรมอญทางใต้เริ่มขยายอำนาจ และได้ตั้งเมืองหงสาวดีเป็นราชธานีของมอญและมีกษัตริย์ขึ้นปกครอง โดยปฐมกษัตริย์องค์แรกของเมืองมอญ คือ มะกะโท หรือ พระเจ้าฟ้ารั่ว จากนั้นไม่นาน พระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้ กษัตริย์พม่าได้ตีเมืองมอญและยึดครองหงสาวดีได้สำเร็จพร้อมย้ายเมืองหลวงของพม่ามายังมอญ และนี่ก็เป็นจุดเริ่มต้นของ ราชวงศ์ตองอู โดยมีกษัตริย์องค์สำคัญของราชวงศ์ได้แก่ พระเจ้าบุเรงนอง กษัตริย์ผู้ทรงปรีชาด้านการศึกหรือที่คนไทยรู้จักดีในนามผู้ชนะสิบทิศ และสำหรับใครที่อยากรู้ว่าหงสาวดีในอดีตยิ่งใหญ่แค่ไหน Sarakadee Lite ขอแจกพิกัดน่าสนใจให้เก็บเข้าเช็คลิสต์เอาไว้ตีตั๋วไปเที่ยวเมืองหงสาวดี ประเทศเมียนมา

พระราชวังพระเจ้าบุเรงนอง (Kanbawzathadi Palace)

ถ้าพูดถึง หงสาวดี คนไทยส่วนใหญ่ต้องนึกไปถึงกษัตริย์ผู้ยิ่งใหญ่แห่งราชวงศ์ตองอู นั่นนก็คือ พระเจ้าบุเรงนอง ในยุคสมัยของพระองค์ พม่าได้ขยายดินแดนและรวมรวมแคว้นต่างๆ ได้กว้างไกล พร้อมทั้งสร้างพระราชวังในเมืองหงสาวดีที่แค่ดูจากซากปรักหักพังของเสาที่ยังคงหลงเหลืออยู่ก็รับรู้ได้ถึงความใหญ่โต แต่น่าเสียดายที่พระราชวังแห่งนี้ถูกเผาทำลายเมื่อครั้งหงสาวดีแตก ทำให้พระราชวังแห่งเดียวของเมืองหงสาวดีเป็นเพียงพระราชวังจำลองที่ถูกสร้างขึ้นมาใหม่บนเนื้อที่ที่สันนิษฐานว่าเป็นที่ตั้งของพระราชวังเดิม แต่ก็ยังคงถอดความยิ่งใหญ่ของพระราชวังเดิมรวมทั้งสถาปัตยกรรมแบบพม่าดั้งเดิมไว้ โดยพื้นที่วังแบ่งเป็น 2 วังอยู่ใกล้กัน โดยวังหนึ่งเป็นที่ตั้งของบัลลังก์ผึ้ง (ภุมราชสนบัลลังก์) สำหรับบรรทม อีกวังมีสีหาสบัลลังก์สำหรับเสด็จออกว่าราชการ

อีกสิ่งที่ยืนยันความยิ่งใหญ่ของพระราชวังพระเจ้าบุเรงนองได้เป็นอย่างดีคือเสาไม้ที่ถูกเผาเหลือแต่ตอ แน่นอนว่ารายละเอียดที่เคยถูกสลักลงบนเสาไม้นั้นถูกทำลายจนไม่เหลืออะไรให้ได้ชม ทว่าสิ่งที่ทำให้ทึ่งกลับเป็นความใหญ่ของเสาไม้ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางไม่ต่ำกว่า 2 คนโอบที่ถูกใช้เป็นร้อยๆ ต้นเพื่อค้ำยันพระราชวังแห่งนี้

วัดพระธาตุมุเตา (Shwemawdaw Paya)

คนไทยรู้จักที่นี่ในชื่อ วัดพระธาตุมุเตา แต่ชาวพม่ารู้จักเจดีย์คู่เมืองหงสาวดีองค์นี้ในชื่อ ชเวมอว์ดอว์ เป็นเจดีย์สีทองทรงพม่ามอญสูงตระหง่านราว 125 เมตร ตั้งเด่นเป็นศูนย์กลางศรัทธากลางเมืองหงสาวดีมาช้านาน ตามตำนานเล่าว่าเจดีย์องค์นี้สร้างขึ้นเพื่อประดิษฐานพระเกศาธาตุของพระพุทธเจ้า ถือเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่เมืองมาช้านานและมีความสำคัญยิ่งกว่าเจดีย์ชเวดากองแห่งย่างกุ้ง โดยในซีรีส์เราก็จะได้เห็นองค์พระธาตุมุเตาปรากฏอยู่ในฉากที่ พระนเรศวร (แสดงโดย ตรี ภรภัทร) และ มังจีชวา(แสดงโดย นาย ณภัทร)สาบานจะเป็นมิตรกันต่อหน้าองค์พระธาตุสีทองอร่าม

องค์พระธาตุมุเตามีการบูรณะอยู่หลายครั้ง กระทั่งเกิดเหตุแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ทำให้ยอดเจดีย์หักลงมาจนต้องทำการบูรณะ และทางวัดก็ได้เก็บซากปรักหักพังของเจดีย์องค์เก่าไว้ให้สักการะบูชา โดยสิ่งสำคัญภายในวัดพระธาตุมุเตานั้นมีให้ชมตั้งแต่บันไดทางขึ้นที่มีสิงห์คู่ขนาดใหญ่ประดับซ้ายขวาดั่งทวารบาล ในปากของสิงห์ทั้งสองเป็นพระภิกษุรูปหนึ่งนั่งขัดสมาธิอยู่ ขณะที่มือซ้ายอุ้มบาตร ส่วนมือขวาล้วงเข้าไปในบาตรคล้ายกำลังฉันข้าว สันนิษฐานว่าเป็นพระอุปคุตที่ชาวพม่าเลื่อมใส นอกจากนี้ยังมีพิพิธภัณฑ์เล็กๆ จัดแสดงโบราณวัตถุอีกมากมายโดยเฉพาะพระพุทธรูปสัมริด ทองคำ พระพิมพ์ดินเผา ที่ค้นพบภายในวัดระหว่างการบูรณะซึ่งเป็นแบบเฉพาะของศิลปะพม่า มอญ

วัดพระนอนชเวตาเลียว (Shwethalyuang Buddha)

ที่เมียนมานั้นไม่ว่าจะเป็นวัด วัง เจดีย์ รวมทั้งพระพุทธรูปล้วนนิยมสร้างอย่างใหญ่โต เช่นเดียวกับ องค์พระนอนชเวตาเลียว ซึ่งได้รับยกย่องให้เป็นพระนอนที่สวยงามเป็นอันดับต้นๆ ของเมืองหงสาวดี องค์พระสูง 17 เมตร ยาว 60 เมตร นอนตะแคงขวาในลักษณะนอนพักผ่อน มีพระเขนยหรือหมอนปักดิ้นทองสวยงามรองรับพระเศียร พระบาทมีลายมงคล 108 ประการตามลักษณะของมหาบุรุษในศิลปะพม่า ก่อนกลับหากจะหาซื้อของที่ระลึกพวกผลไม้ น้ำผึ้งป่า รวมทั้งงานหัตถกรรม ผ้าทอ งานแกะสลักพระพุทธรูปจากไม้หอม ก็สามารถซื้อได้จากร้านค้าบริเวณด้านหน้าวัด

วัดฮินตากอน (Hintha Gon)

ที่นี่ไม่ได้โดดเด่นในเรื่องความงามของเจดีย์หรือพระพุทธรูป แต่ถ้าต้องการรู้ว่าเหตุใดเมืองนี้ถึงชื่อ หงสาวดี แนะนำว่าห้ามพลาดวัดนี้ เพราะทั่วทั้งวัดเต็มไปด้วยศิลปะรูปหงส์คู่ประดับอยู่ในทุกที่ ซึ่งหงส์คู่นี้มีอยู่ในนิทานโบราณว่าด้วยการกำเนิดเมือง หงสาวดี ว่ากันว่าเดิมทีเมืองนี้เป็นทะเลล้อมรอบ จะมีก็แต่เกาะที่เล็กมากอยู่ใจกลาง วันหนึ่งหงส์คู่ผัวเมียบินผ่านมาเกิดเหนื่อยล้าจึงแวะพักลงกลางเกาะ แต่ด้วยพื้นที่เล็กมากเพียงพอสำหรับหงส์หนึ่งตัวเท่านั้น หงส์ตัวผู้จึงเสียสละให้ตัวเมียยืนเกาะหลัง และรูปหงส์คู่ยืนซ้อนหลังกันก็ได้กลายเป็นสัญลักษณ์ของเมืองมาจนปัจจุบัน รวมทั้งกลายเป็นสัญลักษณ์ของวัดฮินตากอนด้วยเช่นกัน

นอกจากรูปหงส์คู่ที่ประดับอยู่ตามเสาและเชิงชายแล้ว ความสำคัญของวัดแห่งนี้คือผู้สร้าง นั่นก็คือ ฤาษีอูขันตี ผู้สร้างวัดมากมายในมัณฑะเลย์ ไม่เพียงเท่านั้นที่นี่ยังเป็นสถานที่ตั้งรูปปั้นนัตตนสำคัญของเมือง และเกือบทุกครั้งที่ได้ไปเยือนก็มักจะมีชาวเมืองนำวงมโหรีพร้อมคณะร่ายรำ มาร้องรำถวายแด่นัตองค์นี้อยู่เสมอ

เจดีย์ไจ๊ปุ่น (Kyaik Pun Paya)

อีกสถานที่เที่ยวสำคัญที่ชาวไทยนิยมไปคือ เจดีย์ไจ๊ปุ่น หรือ วัดพระสี่ทิศ สร้างขึ้นโดยพระเจ้าธรรมเจดีย์ กษัตริย์เมืองมอญผู้เลื่อมใสในพระพุทธศาสนาเป็นอย่างมาก ความโดดเด่นของที่นี่คือพระพุทธรูปสูง 30 เมตร ประทับนั่งหันหลังชนกันและหันหน้าออกสู่ทิศทั้ง 4 ตรงกลางพระพุทธรูปคือเจดีย์ที่มีรูปทรงแตกต่างจากเจดีย์ทั่วๆ ไปในเมียนมา ตรงที่ไม่ได้ประดับทอง แต่มีลักษณะคล้ายตึกสูงทรงสี่เหลี่ยมสีชมพู แดง ซึ่งถ้าไม่สังเกตก็ไม่รู้เลยว่าจุดนี้คือองค์เจดีย์

พระธาตุอินทร์แขวน (Mt Kyaiktiyo)

พระธาตุอินแขวนตั้งอยู่ที่เมืองไจก์โท (Kyaikto) ในรัฐมอญ และแม้จะไม่ได้ตั้งอยู่ในเมืองหงสาวดี แต่ด้วยเส้นทางที่สามารถเชื่อมโยงกันได้ นักท่องเที่ยวส่วนหนึ่งเลยเลือกที่จะไปสักการะพระธาตุอินทร์แขวนก่อนแล้วขากลับค่อยแวะเมืองหงสาวดี ก่อนที่จะกลับเข้าย่างกุ้ง องค์พระธาตุอินทร์แขวนเป็น 1 ใน 5 สิ่งศักดิ์สิทธิ์ของเมียนมาที่ต้องไปสักการะให้ได้สักครั้ง องค์พระธาตุเป็นเจดีย์สีทองเล็กๆ ตั้งอยู่บนหินสีทองขนาดใหญ่น้ำหนัก 600 ตันที่ตั้งหมิ่นเหม่อยู่ริมหน้าผาสูงเหนือระดับน้ำทะล 1,200 กิโลเมตร และตามตำนานก็เล่าขานว่าพระอินทร์นี่แหละที่เป็นผู้แขวนก้อนหินก้อนใหญ่นี้

ชาวเมียนมาเชื่อว่าถ้าได้มาไหว้สักการะพระธาตุอินทร์แขวนครบ 3 ครั้งจะได้อานิสสงผลบุญสูงสุด บางคนก็อาจจะเลือกไปปฏิบัติธรรม สวดมนต์ค้างคืนด้านบน ในส่วนของนักท่องเที่ยวสามารถนั่งรถบริการขึ้นเขาไปชมองค์พระธาตุได้ในช่วงกลางวัน หรือถ้าต้องการนอนค้างคืนเพื่อรอชมพระอาทิตย์ขึ้นเหนือพระธาตุอินทร์แขวนก็สามารถทำได้ และสำหรับใครที่เกิดปีจอ พระธาตุอินทร์แขวนถือได้ว่าเป็นพระธาตุประจำปีจอ เพราะเปรียบดั่งตัวแทนของพระเจดีย์จุฬามณีที่อยู่บนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ซึ่งมนุษย์ไม่สามารถขึ้นไปได้

Fact File

• ซีรีส์ หงสาวดี THE LAST DUEL เป็นผลงานการกำกับของ ผอูน จันทรศิริ บทโทรทัศน์โดย ศิริลักษณ์ ศรีสุคนธ์ เล่าถึงมุมมองประวัติศาสตร์ในสมัยพระนเรศวรมหาราชผ่านความนึกคิดอีกด้านของผู้คนในหงสาวดี เรื่องราวเล่าถึง พระนเรศ (รับบทโดย ตรี ภรภัทร) พระโอรสของพระมหาธรรมราชา (รับบทโดย ป๋อ ณัฐวุฒิ) กับ พระวิสุทธิกษัตรีย์ (รับบทโดย อ้อม พิยดา) ถูกส่งไปเป็นตัวประกันยังเมืองหงสาวดีตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์ พระนเรศเติบโตมาเคียงคู่กับ มังจีชวา (รับบทโดย นาย ณภัทร) หลานรักของพระเจ้าบุเรงนอง (รับบทโดย นก ฉัตรชัย) และจากพี่น้องที่เติบโตด้วยความผูกพันกลับต้องมาเผชิญหน้ากันในศึกยุทธหัตถีระหว่างสองแผ่นดิน
  
• จากไทยต้องนั่งเครื่องบินไปลงที่ย่างกุ้ง ประเทศเมียนมา จากนั้นสามารถเหมารถไปเที่ยวเมืองหงสาวดีได้ หรือจะนั่งรถประจำทางก็มีแต่อาจจะไม่สะดวกนัก
  

The post แจกพิกัดเที่ยวตามรอยซีรีส์ หงสาวดี สำรวจหลักฐานความยิ่งใหญ่ของพระเจ้าบุเรงนองและร่องรอยประวัติศาสตร์ไทย พม่า appeared first on SARAKADEE LITE.