การเลือกพระสันตะปาปา ไม่ยากแต่ลับสุดยอด จับตา 2 พระคาร์ดินาลไทย

ขณะนี้ พระคาร์ดินาล ทั่วโลก ทยอยเดินทาง ไปยัง สำนักวาติกัน กรุงโรม อิตาลี เพื่อประชุม และเลือก พระสันตะปาปาองค์ใหม่ แทน พระสันตะปาปาฟรานซิส ที่สิ้นพระชนม์ เมื่อวันที่ 21 เมษายน 2568

ปัจจุบันมีนักบวชแคทอลิคทั่วโลกดำรงตำแหน่ง พระคาร์ดินาล 252 รูปในจำนวนนั้น พระคาร์ดินาลชาวไทย มี 2 รูป คือพระคาร์ดินาล ไมเคิล มีชัย กิจบุญชู อายุ 96 ปี อีกหนึ่งคือ พระคาร์ดินาล เกรียงศักดิ์ โกวิทวาณิช เกิด 27 พฤษภาคม 2493

หม่อมราชวงศ์คึกฤทธิ์ ปราโมทย์ เล่าไว้ในเพื่อนนอน พ.ศ 2505 ว่าสมณศักดิ์ พระคาร์ดินาล เทียบสมณศักดิ์พระไทย เท่ากับสมเด็จพระราชาคณะ ซึ่งภาษาอังกฤษ ยังเรียก ว่าPrince of Church

เพื่อให้เห็นภาพพิธีการเลือกพรุสันตะปาปา จึงนำเรื่องที่ มรว.คึกฤทธิ์ ปราโมชเล่าในเพื่อนนอน เมื่อ มิถุนายน พ.ศ. 2505 มาประดับสติปัญญา
ท่านเล่าว่าหลังจากสมเด็จพระสันตะปาจอห์นที่ 23 ผู้เป็นประมุขของศาสนาคริสต์ นิกายโรมันคาทอลิก และเป็นประมุขแห่งรัฐวาติกันสวรรคต ก็ถึงเวลาเลือกพระสันตะปาปาองค์ใหม่
ผู้มีสิทธิ์เลือกคือพระคาร์ดินาล
เมื่อได้เวลา พระคาร์ดินาล 80 รูป (จำนวนขณะนั้น)จากทั่วโลก จะเดินทางไปสู่สำนักวาติกันเข้าพักที่วิหารซิสตีน (Sistine Chapel) โดย สำนักวาติกันจัดห้อง ให้เฉพาะเป็นการส่วนตัว มีสิ่งอำนวยความสะดวกพร้อม รวมทั้งอาหาร
เมื่อเข้าพักที่วิหารเรียบร้อยแล้ว ประตู วิหารจะปิด ห้ามเข้าออกห้ามโผล่หน้าผ่านหน้าต่างเด็ดขาด จนกว่าจะได้พระสันตะปาปาองค์ใหม่

หากผ่านไป 3 วัน ยังเลือกไม่ได้ ทางการจะลดอาหารลง เพื่อเร่ง(บีบ)ให้เลือก สันตะปะปาองค์ใหม่โดยเร็ว

ส่วนวิธีการเลือกตั้งนั้นห้ามเลือกตนเอง แต่ให้เลือกพระคาร์ดินาลที่เหมาะสม (คืออายุต่ำกว่า 80 ปี มีศีลาจารวัตรงดงาม มีสติปัญญา มีความสามารถ และไม่มีประวัติด่างพร้อย หรือมลทินใดๆ เป็นที่เคารพนับถือของปวงชน) โดยเขียนชื่อลงในกระดาษแล้วนำไปวางที่แท่นบูชา ตั้งจิตอธิษฐาน เจ้าหน้าที่ 3 คนทำหน้าที่นับคะแนน โดย 2 คนแรกตรวจสอบรายชื่อผู้มีสิทธิ์ และคนที่ 3 นับคะแนน

ถ้ายังไม่ได้ผู้ชนะหรือไม่มีคะแนนเอกฉันท์ เจ้าหน้าที่จะนำกระดาษรายชื่อนั้นเผาในเตาไฟโดยใช้ฟางชุบน้ำมันเผาไปด้วย ควันจะมีสีดำ พวยพุ่งออกทางปล่องควันให้ประชาชนภายนอกเห็นว่ายังเลือกไม่ได้

การเลือกดำเนินการต่อ อีกหลายรอบจนกว่าจะได้ผู้ที่มีคะแนนอย่างขาดลอย เพียงหนึ่งท่าน เท่านั้น

เมื่อได้ผู้มีคะแนนแบบชะนะขาดลอยหนึ่งท่านเท่านั้น เจ้าหน้าที่จะนำกระดาษรายชื่อ เผาในเตาไฟ (โดยไม่ใส่ฟางชุบน้ำมัน) ควันสีขาว หรือสีจาง จะพวยพุ่งออกจากปล่องควัน
ประชาชนที่เฝ้าคอยจะโห่ร้อง ถวายพระพร พระสันตะปาปาองค์ใหม่ในขณะที่โบสถ์ทั่วไปจะตีระฆังบอกว่าได้สันตะปาปาองค์ใหม่แล้ว

ส่วนพิธีในวิหารซิสตีน นั้น พระคาร์ดินาล ทุกองค์นั่งประจำที่ที่มีฉัตรกั้น เมื่อรู้ผลการเลือกตั้ง เจ้าหน้าที่จะนำฉัตรลง เหลือไว้เฉพาะผู้ได้รับเลือกเท่านั้น จากนั้นผู้ที่ได้รับเลือกเดินเข้าสู่ห้องที่เตรียม สมณบริขารไว้ เพื่อเลือกเครื่องทรงที่เหมาะสมกับตนมาสรวมใส่แทนชุดเดิม หลังจากนั้นจะมีพิธีต่อไป

พระสันตะปาปาในการเลือกตั้ง ปี 2505 นั้นได้แก่ พระคาร์ดินาล มอนตีนี ชาวอิตาลี มีพระนามใหม่ว่า พระสันตะปาปาปอลที่ 6 อายุ 65 ปี เป็นพระสัตะปาปาลำดับที่ 262 นับจากนักบุญปีเตอร์ พระสันตะปาปาองค์แรกแห่งศาสนาคริสต์ นิกายคาทอลิก

มรว.คึกฤทธิ์เล่าเกร็ดการเลือกพระสันตะปาปา ครั้งนัันว่า พระคาร์ดินาลที่อยู่ในวิหาร ห้ามแสดงตนให้คนนอกเห็นในระหว่างที่เลือกตั้งยังไม่เสร็จ แต่บังเอิญพระคาร์ดินาลชาวอินเดีย ปรากฎกายให้คนนอกเห็นถึง 2 ครั้ง จึงมีคำถามว่าทำให้การเลือตั้งโมฆะหรือไม่ ท่านคาร์ดินาล ชาวอินเดียว่าท่านแค่เดินผ่านหน้าต่าง มิได้มีเจตนาแสดงตนให้ประชาชนเห็น
สรุปว่าไม่โมฆะ
ตัวเก็งพระสันตะปาปาองค์ใหม่
ขณะนี้สื่อหลายสำนักในต่างประเทศและในประเทศคาดหรือเก็งกันว่าใครจะได้เป็นพระสันตะปาปาองค์ใหม่ ทั้งนี้เพราะพระสันตะปาปานอกจากเป็นประมุขราชสำนักวาติกันแล้ว ยังเป็นประมุขทางศาสนาหรือผู้นำจิตวิญญาณชาวคาทอลิกที่รับศีลจุ่ม หรือล้างบาปมากถึง 1.4 พันล้านคนทั่วโลกในปัจจุบัน
ดังนั้นการเลือกพระสันตะปาปาองค์ที่ 267 จึงมีตัวเก็งหลายท่าน มีทั้งชาวอิตาลี ชาวเอเซีย และอาฟริกัน
จะลำดับตามที่สำนักข่าวต่างประเทศกล่าวถึงดังนี้
1/ พระคาร์ดินาล ปีโตร ปาโลริน ชาวอิตาลี อายุ 70 ปี เป็นรองสมเด็จพระสัตะปาปาฟรานซิส มาตลอด
ท่านมีเสียงพูดแผ่วเบานุ่มนวล ผู้ดำรงตำแหน่งเลขาธิการแห่งรัฐ (Secretary of State) ซึ่งคล้ายกับนายกรัฐมนตรีผู้ดูแลการบริหารปกครองนครรัฐวาติกันและศาสนจักรสากล ในสมัยของโป๊ปฟรานซิส ทำให้ได้รับความไว้วางใจให้เป็นหัวหน้าที่ปรึกษาของสมเด็จพระสันตะปาปาผู้ล่วงลับ

การที่พระคาร์ดินัลปาโรลิน มีบทบาทเทียบเท่า "รองสมเด็จพระสันตะปาปา" มายาวนาน ทำให้เป็นตัวเก็งคนหนึ่งที่คาดกันว่า มีโอกาสขึ้นดำรงตำแหน่งอัครบิดรของชาวคาทอลิกสูง

2/ ลูอิส อันโตนิโอ โกคิม ตาเกลย์ พระคาร์ดินาล ชาวฟิลิปินส์ อายุ 67 ปี
เคยลุ้นว่าจะได้รับเลือกเป็นพระสัตะปาปามา 1 สมัย แต่ครั้งนี้มีลุ้นมากขึ้น เพราะมีพระคาร์ดินาลชาวฟิลิปินส์มาก ถึง 5 องค์ หากเกิดชาตินิยม ประกอบกับความเหมาะสมด้านต่างๆ ท่านอาจเป็นชาวเอเซียคนแรกที่เป็นพระสัตะปาปาก็ได้
3/ ฟริโดลิน อัมบองโก เบซุนกู พระคาร์ดินาลชาวคองโก อายุ 65 ปี
4/ ปีเตอร์ คอดโว แอปเพียร์ เติร์กสัน พระคาร์ดินาลสัญชาติ กานา อายุ76ปี
หากได้รับเลือกจะเป็นชาวอัฟริกัน ในรอบ 1,500 ปี
5/ Peter Erdo พระคาร์ดินาลชาว ฮังการี อายุ 72 ปี
6/ Angrlo Seda พระคาร์ดินาล ชาวอิตาลี อายุ 83 ปี
พระคาร์ดินาล ที่จะได้รับเลือกเป็นพระสันตะปาปาลำดับที่ 267 อาจมิใช่ตัวเก็งที่เป็นข่าวในขณะนี้ก็ได้ เพราะความไม่แน่นอน คือความแน่นอน
เมื่อมาในฐานะพระคาร์ดินาล ก็กลับในฐานะเดิม
ครับ
โดยสมาน สุดโต

CR-ภาพจาก https://www.bbc.com/thai/articles/cvgn1v0p3yzo