ภาพประวัติศาสตร์ดวงจันทร์น้ำแข็งของดาวเสาร์! กล้องถ่ายภาพมุมแคบของยานคาสซีนี บันทึกละอองน้ำอวกาศเหนือดวงจันทร์เอนเซลาดัส

ยานคาสซีนี (Cassini) บันทึกภาพสุดตระการตาเหนือขั้วใต้ของดวงจันทร์เอนเซลาดัส (Enceladus) ดวงจันทร์น้ำแข็งของดาวเสาร์ เผยให้เห็นมวลสารละอองน้ำแข็งที่พ่นพุ่งขึ้นสู่อวกาศพร้อมเงาตกกระทบของตัวดวงจันทร์ลงบนฐานธารน้ำแข็งอย่างเด่นชัด

ภาพบันทึกทางดาราศาสตร์ชิ้นนี้ถูกถ่ายไว้เมื่อวันที่ 30 พฤศจิกายน พ.ศ. 2553 ด้วยกล้องถ่ายภาพมุมแคบของยานคาสซีนี ภาพเผยให้เห็นมวลสารที่พ่นออกมาจากรอยแยกบนพื้นผิวน้ำแข็งบริเวณขั้วใต้ซึ่งเรียกว่า รอยลายเสือ (Tiger Stripes) โดยมีเงาของดวงจันทร์เอนเซลาดัสทอดลงบนส่วนล่างของสายธารอย่างเห็นได้ชัด ภาพนี้มีความละเอียด 390 เมตรต่อพิกเซล ทำมุมระหว่างดวงอาทิตย์ เอนเซลาดัส และยานอวกาศที่ 162.5 องศา และได้รับการเผยแพร่อย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2557

ย้อนกลับไปเมื่อปี พ.ศ. 2548 ยานคาสซีนีได้ค้นพบหลักฐานชิ้นสำคัญเป็นครั้งแรกว่า มีมหาสมุทรซ่อนตัวอยู่ใต้แผ่นน้ำแข็งอันหนาแน่นของดวงจันทร์เอนเซลาดัส โดยมีแรงดันส่งพุ่มธารน้ำแข็งและเกล็ดน้ำแข็งที่มีขนาดเล็กกว่าเม็ดทรายพุ่งทะลุรอยแตกบริเวณขั้วใต้ขึ้นสู่อวกาศ ละอองน้ำแข็งบางส่วนตกกลับลงสู่พื้นผิว ขณะที่อีกส่วนหนึ่งหลุดรอดแรงโน้มถ่วงออกไปสะสมจนกลายเป็นวงแหวนก่อตัวล้อมรอบดาวเสาร์ตามแนววงโคจรของเอนเซลาดัส

การค้นพบพุ่มธารน้ำแข็งที่พวยพุ่งขึ้นจากมหาสมุทรใต้ผืนน้ำแข็งในครั้งนี้ ช่วยให้นักดาราศาสตร์เข้าใจถึงองค์ประกอบทางเคมีและสภาวะสิ่งแวดล้อมภายในดวงจันทร์เอนเซลาดัสดียิ่งขึ้น ซึ่งถือเป็นข้อมูลฐานรากสำคัญในการวางแผนส่งภารกิจไปค้นหาร่องรอยของสิ่งมีชีวิตบนโลกน้ำแข็งของระบบสุริยะต่อไปในอนาคต

ข้อมูลอ้างอิง: ESA

• Enceladus jets and shadows