มาเป็นปีที่ 3 “เมล็ดพันธุ์ข้าว” ราคาถูก กิโลกรัมละ 3-5 บาท
กลับมาเป็นปีที่ 3 ใน โครงการส่งเสริมการเปลี่ยนเมล็ดพันธุ์ข้าวปี 2569 ของกรมการข้าว กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ มีวัตถุประสงค์ให้ชาวนาเปลี่ยนมาใช้เมล็ดพันธุ์ดีในการเพาะปลูก เพื่อยกระดับประสิทธิภาพการผลิตข้าวให้มีคุณภาพ และได้ปริมาณที่มากขึ้น ชาวนาสามารถจำหน่ายข้าวเปลือกได้ในราคาที่สูงขึ้น และสามารถแข่งขันในตลาดโลกได้ โดยกรมการข้าวจะจำหน่ายเมล็ดพันธุ์ข้าวในราคาถูก อาทิ ข้าวขาวหอมมะลิ 105 กข15 จำหน่ายในราคากิโลกรัมละ 5 บาท หรือ 125 บาทต่อกระสอบ ,ข้าวเจ้าไม่ไวต่อช่วงแสง/ข้าวเจ้าไวต่อช่วงแสง3 บาทต่อกิโลกรัม (กก.) หรือ 75บาทต่อกระสอบ และข้าวหอมไทย 4 บาทต่อกิโลกรัม หรือ 100 บาทต่อกระสอบ
ทั้งนี้ คุณสมบัติของเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการ
1.เกษตรกรต้องเป็นสมาชิกศูนย์ข้าวชุมชน(โดยมีชื่อเกษตรกรในระบบศูนย์ข้าวชุนชน) สมาชิกกลุ่มนาแปลงใหญ่ข้าว(โดยมีชื่อเกษตรกรในระบบ Co-farm) ชาวนาอาสา(โดยมีชื่อเกษตรกรในระบบชาวนาอาสาของกรมการข้าว) กลุ่มเกษตรกร สมาชิกสหกรณ์การเกษตร เกษตรกรที่มีพื้นที่ปลูกข้าวเสียหายจากภัยธรรมชาติ และสถาบันเกษตรกรอื่นๆ
2. เป็นครัวเรือนเกษตรกรที่ขึ้นทะเบียนการปลูกข้าวกับกรมส่งเสริมการเกษตร ฤดูนาปี 2568/69 รอบที่ 1 โดยเกษตรกรรายนั้นไม่ได้รับการสนับสนุนเมล็ดพันธุ์ข้าวจากโครงการของกรมการข้าวในปี 2569 ได้แก่ โครงการเสริมสร้างศักยภาพการผลิตเมล็ดพันธ์ข้าวของศูนย์ข้าวชุมชน โครงการระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่(ด้านข้าว) และธนาคารเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนฯ
3. เกษตรกรแต่ละรายจะได้รับการช่วยเหลือตามพื้นที่ปลูกจริงที่ขึ้นทะเบียนการปลูกข้าว ครัวเรือนละไม่เกิน 30 ไร่ อัตราไร่ละไม่เกิน 15 กิโลกรัม รายละไม่เกิน 450 กิโลกรัม
4.ในกรณีสมาชิกกลุ่มเกษตรกรให้ความสนใจเข้าร่วมโครงการมากกว่าเป้าหมายที่ได้รับแต่ละจังหวัดศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าว จะพิจารณาตามลำดับ ดังนี้
- เกษตรกรที่เก็บเมล็ดพันธุ์ไว้ใช้เอง (ไม่เคยเปลี่ยนพันธ์ข้าว)
- เกษตรกรที่มีพื้นที่ปลูกข้าวเสียหายจากภัยธรรมชาติ
- เกษตรกรที่ซื้อพันธุ์ข้าวจากเกษตรกรเพื่อนบ้านในชุมชน
- เกษตรกรที่เคยใช้พันธุ์ข้าวคุณภาพดี จากรมการข้าว หรือแหล่งผลิตเมล็ดพันธุ์ที่มีคุณภาพดีอื่นๆ
เอกสารประกอบการรับสมัครโครงการส่งเสริมการเปลี่ยนเมล็ดพันธุ์ข้าว ปี 2569 (คลิกที่นี่)
1.สำหรับสมาชิกศูนย์ข้าวชุมชน ธนาคารเมล็ดพันธุ์ กลุ่มนาแปลงใหญ่(ด้านข้าว) สมาชิกสหกรณ์การเกษตร หรือสถาบันเกษตรกรอื่นๆ
- ใบสมัครโครงการส่งเสริมการเปลี่ยนเมล็ดพันธุ์ข้าว ปี 2569 (คปม.01) จำนวน 1 แผ่น ต่อผู้สมัคร ๑ ราย
- สำเนาบัตรประชาชนผู้สมัคร จำนวน 1 ฉบับ
- สำเนาทะเบียนเกษตรกร (เล่มเขียว) หน้าที่แสดงรหัสทะเบียนเกษตรกร จำนวน 1 ฉบับ
- สำเนาบัตรประชาชนของประธานกลุ่ม (จำนวน 1 ฉบับ/กลุ่ม)
- ใบรับรองสถานะผู้เข้าร่วมโครงการส่งเสริมการเปลี่ยนเมล็ดพันธุ์ข้าว ปี 2569 (คปม.01-3) และ การรับรองเอกสารใบสมัครของเกษตรกร (คปม.01) ของกลุ่ม
ตามแผนระยะ 3 ปี (2567- 2569) เป็นการสนองนโยบาย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยมีเป้าหมายในการขับเคลื่อนศูนย์ข้าวชุมชน ให้เป็นศูนย์กลางในการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีให้สามารถตอบสนองความต้องการของตลาดได้ จากเดิมในปี 2567 ที่มีศูนย์ข้าวชุมชนอยู่จำนวน 4,985 ศูนย์ ในปี 2569 จะต้องเพิ่มจำนวนมากขึ้นเป็น 9,985 ศูนย์
ที่จะเพิ่มศักยภาพการผลิตเมล็ดพันธุ์ดีให้กับประเทศจากเดิมในปี 2567 ผลิตได้ 200,000 ตันต่อปี ในปี 2569 จะสามารถผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวได้มากถึง 490,000 ตันต่อปี และจะมีข้าวคุณภาพดีออกสู่ตลาดจากเดิม 12 ล้านตัน จะสามารถผลิตข้าวออกสู่ตลาดได้มากถึง 16.64 ล้านตัน ครอบคลุมเกษตรกรได้มากกว่า 295,650 ครัวเรือน ภายในปี 2569 เพื่อให้สอดคล้องกับพื้นที่การทำนาของประเทศไทย มีพื้นที่ปลูกข้าวทั้งหมด 64.6 ล้านไร่ 4.84 ล้านครัวเรือน (จำนวน 6,504 ตำบล แยกเป็นตำบลพื้นที่เกิน 1,000 ไร่ จำนวน 5,264 ตำบล พื้นที่ต่ำกว่า 1,000 ไร่ จำนวน 1,240 ตำบล
ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสุพรรณบุรี