“ทรู” ไขข้อข้องใจ ทำไม "Cell Broadcast" ถึงยังใช้งานไม่ได้ในไทย?

30 มีนาคม 2568 ปมร้อนหลังเกิดเหตุแผ่นดินไหวเขย่าประเทศไทย ที่สะท้อนไปถึงการทำงานของภาครัฐ ที่ส่อว่าจะ “มีปัญหา” เมื่อเกิดกรณี “การแจ้งเตือนภัยพิบัติ” ผ่านโทรศัพท์มือถือ ที่มีความล่าช้า และยังเป็นที่ถกเถียงถึงหน่วยงานหลักที่รับผิดชอบเรื่องนี้ ที่ยังโยนกันไปมา
ทั้งนี้ มีรายงานว่า สำหรับ ระบบแจ้งเตือนภัยพิบัติผ่านโทรศัพท์มือถือ นั้น กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) กระทรวงมหาดไทย ได้รับการอนุมติงบประมาณจากคณะรัฐมนตรี (ครม.) ให้ทำระบบ Cell Broadcast ก็ยังไม่เสร็จและคาดว่าจะเสร็จภายในกลางปี 2568
ทำให้ กสทช. ต้องกลายเป็น หน่วยงานหลักที่ต้องประสานกับ ปภ. และ ผู้ให้บริการโทรศัพท์มือถือ (โอเปอเรเตอร์) เพื่อส่งเป็นข้อความสั้น SMS ไปยังประชาชน เท่านั้น ซึ่งระบบนี้มีมีข้อจำกัดด้านเทคนิคจึงทำให้เกิดความล่าช้าตามมา
อย่างไรก็ตาม แม้จะรู้ต้นเหตุเบื้องต้นถึงปัญหาดังกล่าว แต่ก็มีผู้คนอีกไม่น้อย ยังสงสัยว่า ระบบแจ้งเตือนภัยฉุกเฉิน หรือ Cell Broadcast Service (CBS) นั้นคืออะไร และทำงานอย่างไร และมีข้อดีอย่างไร ทำใมถึงยังไม่เกิดขึ้นเสียที?

ซึ่งกรณีดังกล่าว บมจ.ทรู คอร์ปอเรชั่น ออกแถลงการณ์อธิบายการทำงานของ ระบบแจ้งเตือนภัยฉุกเฉิน หรือ Cell Broadcast Service (CBS) ว่า ระบบแจ้งเตือนภัยฉุกเฉิน คือ ระบบที่ส่งข้อความเตือนตรงถึงหน้าจอมือถือทุกเครื่องในพื้นที่เกิดเหตุ ผ่านเสาสัญญาณมือถือ โดยมีข้อดีแบบที่ SMS ธรรมดาทำไม่ได้

• ส่งข้อความถึงทุกเครื่องในพื้นที่พร้อมกันในครั้งเดียว (แบบ broadcast)
• มีเสียงเตือนดังพิเศษแม้เปิดโหมดเงียบ
• ข้อความจะ Pop-up ขึ้นมาบนหน้าจอทันที
• เจาะจงพื้นที่ได้ ส่งเฉพาะพื้นที่เสี่ยงภัย
• ไม่ต้องโหลดแอปฯ เพิ่ม ทุกเครื่องรับได้เลย
• แม้เครือข่ายจะหนาแน่น ก็ส่งได้รู้พร้อมกันทันที

ทำไมต้อง "สองฝ่ายร่วมกัน" ถึงจะสำเร็จ?

นี่คือหัวใจสำคัญ! ระบบ CBS จะทำงานได้ต้องมีสององค์ประกอบหลักทำงานร่วมกัน (เหมือนปรบมือสองข้างถึงจะดัง)
CBC (Cell Broadcast Center) - ฝั่งผู้ให้บริการมือถือ เช่น ทรู ดีแทค

CBE (Cell Broadcast Entity) - ฝั่งหน่วยงานรัฐที่ออกประกาศเตือน (กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย หรือ ปภ.)

สถานการณ์ปัจจุบัน

CBC - ค่ายมือถือ (ทรู คอร์ปอเรชั่น) ติดตั้งระบบและทดสอบเรียบร้อยแล้ว

CBE - กรม ปภ. ยังอยู่ระหว่างจัดตั้งระบบทำงานและทดสอบ
นี่เป็นเหตุผลว่าจะให้ดังต้องปรบมือสองข้าง

กระบวนการทำงานของระบบ CBS ทำงานอย่างไร

เมื่อเกิดภัยพิบัติ - กรม ปภ. (CBE) วิเคราะห์สถานการณ์และตัดสินใจส่งการแจ้งเตือน

ส่งคำสั่งแจ้งเตือน - ข้อมูลถูกส่งไปยังศูนย์ CBC ของค่ายมือถือ

กระจายสัญญาณ - CBC ส่งข้อมูลไปยังเสาสัญญาณในพื้นที่เป้าหมาย

แจ้งเตือนผู้ใช้ - ข้อความพร้อมเสียงเตือนปรากฏบนมือถือทุกเครื่องในพื้นที่นั้นๆ

ทำไม SMS ถึงไม่เหมาะกับการแจ้งเตือนภัยพิบัติ

ปัจจุบันที่เราได้รับเป็นเพียง SMS ธรรมดา ซึ่งมีข้อจำกัดมากมาย ส่งช้า เพราะต้องส่งทีละเบอร์ ไม่สามารถส่งพร้อมกันได้ต้องมีฐานข้อมูลเบอร์โทรศัพท์ไม่มีเสียงเตือนพิเศษ อาจไม่ได้ยินหากเปิดโหมดเงียบ และระบบอาจต้องใช้เวลาเมื่อมีการส่งจำนวนมากในเวลาเดียวกัน

สรุปเรารอไปอีกนานไหม

เรื่องนี้เป็นตัวอย่างที่ชัดเจน "ปรบมือข้างเดียวไม่ดัง" ค่ายมือถือพร้อมแล้ว เพียงแค่รอภาครัฐพร้อมก็เปิดให้บริการได้ ในระหว่างนี้ ทรูยังคงให้ความร่วมมือกับ กสทช. และ ปภ. ในการส่ง SMS เตือนภัยตามที่ได้รับการร้องขอ ระหว่างที่กำลังดำเนินการเปิดให้บริการ Cell Broadcast Service

ขอบคุณข้อมูล : กรุงเทพธุรกิจ/ เฟซบุ๊ก PR True