Shopee ฟื้นตัวแรง หุ้นพุ่ง 300% นับตั้งแต่ต้นปี 2567 พลิกเกม “อีคอมเมิร์ซอาเซียน”

Shopee ภายใต้การบริหารของ Sea Ltd. ฟื้นตัวแรงเกินคาด หุ้นพุ่ง 300% นับตั้งแต่ต้นปี 2567 พลิกเกม "อีคอมเมิร์ซอาเซียน" ดัน SPX Express สร้างเครือข่ายจัดส่งชุมชนจนก้าวขึ้นครองตลาด

วันที่ 11 สิงหาคม 2568 เวลา 12.26 น. สำนักข่าวบลูมเบิร์กรายงานว่า ในสมรภูมิอีคอมเมิร์ซระดับโลกที่แข่งขันกันดุเดือด ชื่อที่คุ้นหูและทรงพลัง ได้แก่ Amazon, TikTok Shop, Shein และ Temu แต่ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ซึ่งมีประชากร 675 ล้านคน และตลาดช้อปปิ้งออนไลน์มูลค่า 160,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เจ้าแห่งตลาดกลับเป็นแอปฯ สีส้มสดเหมือนกรวยจราจร

แอปฯ นั้นคือ Shopee และกำลังเติบโตอย่างแข็งแกร่ง

Shopee ซึ่งเป็นของ Sea Ltd. บริษัทสัญชาติสิงคโปร์ สามารถสร้างการฟื้นตัวที่น่าทึ่งที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์องค์กร ส่งผลให้ราคาหุ้นพุ่งขึ้นกว่า 300% ตั้งแต่ต้นปี 2567 อาวุธลับสำคัญคือระบบโลจิสติกส์ที่ไม่ค่อยมีใครรู้จัก ซึ่งขับเคลื่อนโดยกองทัพแม่บ้าน นักเรียน และผู้เกษียณอายุ และต้องอาศัยถุง Ikea ขนาดใหญ่

ระบบนั้นคือ SPX Express เครือข่ายจัดส่งภายในบ้านที่ Sea ใช้เวลาหลายปีสร้างขึ้นอย่างเงียบ ๆ ในขณะที่คู่แข่งอย่าง Amazon.com Inc. โฆษณาเต็มเมืองช่วง Black Friday และ TikTok Shop ทุ่มโฆษณาแฟลชเซลล์เต็มฟีด Shopee กลับมุ่งเน้นการปรับโครงสร้างพื้นฐานการค้าของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้อย่างเป็นระบบในทุกชุมชน

ในสิงคโปร์ พวกเขากลายเป็นภาพที่คุ้นตา ลุงที่เกษียณแล้ว ใส่รองเท้าแตะ หิ้วพัสดุในถุง Ikea สีน้ำเงินขนาดใหญ่ไปส่งตามตึก หรือแม่บ้านหัวใสที่จัดพัสดุอยู่ที่ซุ้มเล็ก ๆ ข้างลิฟต์ คนเหล่านี้คือกระดูกสันหลังของ SPX Express ซึ่งปัจจุบันดูแลการส่งพัสดุส่วนใหญ่จากหลายพันล้านชิ้นของ Shopee ต่อปี

ความสำเร็จนี้ทำให้วอลล์สตรีทต้องจับตามอง มูลค่าตลาดของ Sea ขยับเข้าใกล้ 100,000 ล้านดอลลาร์ ตามหลัง DBS ธนาคารยักษ์ใหญ่ของสิงคโปร์ หุ้น Sea ที่จดทะเบียนในตลาดหุ้นนิวยอร์กพุ่งขึ้น 324% จากจุดต่ำสุดในเดือนมกราคมปีก่อน จากนักวิเคราะห์ 41 รายที่ Bloomberg ติดตาม 33 รายแนะนำให้ซื้อหุ้นตัวนี้

Hussaini Saifee นักวิเคราะห์หุ้นจาก Maybank Securities กล่าวว่า “การฟื้นตัวอย่างมากของ Sea เกิดจากการเติบโตของธุรกิจอีคอมเมิร์ซ ซึ่งดำเนินการได้อย่างยอดเยี่ยมในช่วงหลังโควิด”

ปัญหาที่เปลี่ยนกลยุทธ์

ในปี 2564 Shopee เผชิญโจทย์ใหญ่ ความต้องการพุ่งสูง โดยเฉพาะช่วงโควิด แต่ระบบส่งของกลับรับภาระไม่ไหว เดิมที Shopee พึ่งพาผู้ให้บริการขนส่งภายนอกอย่าง J&T Global Express และ Singapore Post ซึ่งต้องรับมือกับความซับซ้อนของโลจิสติกส์ในภูมิภาค จากหมู่เกาะนับพัน ซอยแคบที่รถตู้เข้าไม่ได้ ไปจนถึงถนนดินที่เหมาะกับมอเตอร์ไซค์มากกว่ารถบรรทุก

ทุกอย่างเปลี่ยนไปเกือบชั่วข้ามคืน เมื่อคำสั่งซื้อออนไลน์เพิ่มขึ้นกว่าเท่าตัวในปี 2564 Sea ตัดสินใจเสี่ยงครั้งใหญ่ สร้างแผนกโลจิสติกส์ของตนเอง ในการประชุมผู้ถือหุ้นปี 2565 ซีอีโอ Forrest Li ให้คำมั่นว่าจะสร้างธุรกิจโลจิสติกส์ให้แข็งแกร่งขึ้น พร้อมเพิ่มงบลงทุนเป็นเกือบ 1,000 ล้านดอลลาร์ในปีนั้น โดยระบุว่าการลดต้นทุนส่งพัสดุคือกุญแจสำคัญสู่การเติบโตระยะยาว

นี่เป็นความเสี่ยงในช่วงเวลาที่ยากลำบาก Sea เพิ่งสูญเสียมูลค่ากว่า 90% จากจุดสูงสุดในปี 2564 นักลงทุนผิดหวังต่อศักยภาพการทำกำไร ท่ามกลางการเทขายหุ้นเทคโนโลยีทั่วโลก บริษัทต้องปลดพนักงานราว 7,000 คน ปิดธุรกิจอีคอมเมิร์ซในยุโรปและลาตินอเมริกา และลดค่าใช้จ่ายเพื่อรับมือ แม้กระนั้น หุ้น Sea ก็ปรับขึ้นเกือบ 40% ในปี 2568

การสร้าง SPX Express

Li ดึง Hoirul Hafiidz Bin Maksom อดีตผู้บริหารโรงพยาบาลวัย 43 ปี ที่มีประสบการณ์ประสานงานทีมขนาดใหญ่ในสภาพงานที่กดดันสูง Hoirul ใช้เวลา 2 ปีหมกมุ่นกับการลดเวลาส่งและต้นทุน Sea จึงสร้างเครือข่ายคนขับ คลังสินค้า และจุดรับพัสดุนับพันแห่ง ส่วนแบ่งตลาดโลจิสติกส์ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้จากศูนย์ในปี 2565 ขยับขึ้นเป็นราว 25% ในปี 2567

“โควิดคือเครื่องเร่งความเร็ว เราพบช่องว่างในบริการโลจิสติกส์ช่วงท้ายเพราะอีคอมเมิร์ซโตเร็วเกินไป จึงต้องแก้ปัญหา”

ปัจจุบัน SPX Express มีระบบที่แม่นยำ ศูนย์คัดแยกเริ่มทำงานตอนเที่ยงคืน พัสดุถูกแกะ สแกน และส่งต่อบนสายพานเข้าไปในถุงพลาสติกสีต่าง ๆ ตามพื้นที่ แต่ละแห่งสามารถจัดการได้ถึง 400,000 ชิ้นต่อวัน ในสิงคโปร์ 90% ส่งถึงในวันถัดไป ส่วนในเอเชียเกือบครึ่งส่งถึงใน 2 วัน

จุดแข็งความใกล้ชิดชุมชน

หัวใจของ SPX คือความใกล้ชิด พัสดุของคุณอาจมาส่งโดยเพื่อนบ้านวัยเกษียณ หรือเด็กข้างบ้านที่หาเงินค่าขนม คนอย่าง John วัย 64 ปี ส่งของในย่านเดียวกันมานาน 4 ปี วันหนึ่งเดินขึ้นลงตึกส่งพัสดุเป็นร้อยชิ้น เขาชอบเงินพิเศษ แต่ก็ชอบชุมชน “ผมรู้จักเพื่อนบ้านเยอะขึ้น ได้คุยกับผู้สูงอายุ และเห็นความเปลี่ยนแปลงของครอบครัวต่าง ๆ”

Hoirul ได้ไอเดียเมื่อเดินผ่านที่พักอาศัย เห็นเพื่อนบ้านรับพัสดุแทนกันอยู่แล้ว ทำไมไม่จ่ายเงินให้เลยล่ะ? Shopee จึงตั้งจุดรับของในบ้านหรือร้านค้าของคนในตึก ปัจจุบันมีมากกว่า 3,500 แห่งในสิงคโปร์ บางแห่งเหมือนที่ทำการไปรษณีย์ขนาดย่อม บางแห่งก็เป็นห้องนั่งเล่นที่เต็มไปด้วยกล่อง

ตัวอย่างเช่น Pearlyn Tan ที่รับพัสดุวันละ 80 ชิ้น ได้ค่าตอบแทนราว 0.30 ดอลลาร์สิงคโปร์ต่อชิ้น หรือ Diyana Scott อินฟลูเอนเซอร์ TikTok แม่ลูกห้า ที่หันมาทำงานนี้หลังตกงาน ครอบครัวช่วยกันรับ-ส่งของ และได้เพื่อนใหม่ในชุมชน

ผลลัพธ์และความท้าทาย

ภายในปลายปี 2567 SPX ส่งพัสดุส่วนใหญ่ของ Shopee และเคยแซง J&T Express ชั่วคราว รวมถึงเริ่มให้บริการกับบริษัทอื่นอย่าง Shopify คาดว่าไตรมาส 2 ปีนี้ Sea จะมีรายได้สูงสุดเป็นประวัติการณ์ 5,000 ล้านดอลลาร์ โดยอีคอมเมิร์ซคิดเป็น 72% และโลจิสติกส์ราว 799 ล้านดอลลาร์

อย่างไรก็ดี SPX ยังมีปัญหา เช่น การใช้พื้นที่ส่วนกลางคัดแยกพัสดุจนชุมชนร้องเรียน โครงสร้างค่าจ้างแบบกิ๊ก 0.50 ดอลลาร์สิงคโปร์ต่อชิ้น ทำให้ต้องทำงานหนักขึ้นเพื่อให้รายได้เพียงพอ และการแข่งขันจาก TikTok Shop ที่ร่วมมือกับ J&T Express และทุ่มลงทุนมหาศาล

แต่ไม่ว่าจะอย่างไร Shopee ก็กลายเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้แล้ว ในอินโดนีเซีย จุดรับพัสดุตั้งอยู่ในวารุง (ร้านโชห่วย) ในไต้หวันอยู่ในร้านสะดวกซื้อ และในบราซิลก็เริ่มขยายเครือข่ายเช่นกัน

อ้างอิง : bloomberg.com

อ่านข่าว แวดวงธุรกิจ ที่น่าสนใจ ทั้งหมด ได้ที่นี่