ผู้บังคับการภารกิจอาร์ทิมิส 2 ออกโรงป้อง “ส้วมอวกาศ” ยันใช้งานได้ดีเยี่ยมแม้มีปัญหาท่อตัน

รีด ไวส์แมน (Reid Wiseman) ผู้บังคับการภารกิจอาร์ทิมิส 2 (Artemis 2) ขององค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติสหรัฐฯ หรือ นาซา (NASA) ออกมาปกป้องระบบห้องน้ำบนยานอวกาศโอไรออน (Orion) หลังมีข่าวเชิงลบเกี่ยวกับปัญหาการจัดการของเสียระหว่างการทำภารกิจ โดยยืนยันว่าส้วมอวกาศรุ่นใหม่นี้ทำงานได้ดีเยี่ยม และปัญหาที่เกิดขึ้นมาจากท่อระบายที่อุดตัน ไม่ใช่ความผิดพลาดของตัวห้องน้ำแต่อย่างใด

ภารกิจอาร์ทิมิส 2 ซึ่งเพิ่งเดินทางกลับถึงโลกเมื่อวันที่ 11 เมษายน 2569 นับเป็นภารกิจส่งมนุษย์อวกาศไปโคจรรอบดวงจันทร์ครั้งแรกนับตั้งแต่ภารกิจอะพอลโล 17 ในปี พ.ศ. 2515 ตลอดการเดินทาง นักบินอวกาศทั้ง 4 คนต้องใช้ชีวิตอยู่ภายในยานโอไรออนที่ชื่อว่า "อินเทกรีตี" (Integrity) ซึ่งมาพร้อมกับห้องน้ำอวกาศรุ่นใหม่ที่ถูกออกแบบให้มีขนาดกะทัดรัด โดยย่อส่วนมาจากห้องน้ำที่ใช้บนสถานีอวกาศนานาชาติ

ในงานแถลงข่าวเมื่อวันที่ 16 เมษายน 2569 ที่ผ่านมา รีด ไวส์แมน ได้ชี้แจงถึงปัญหาที่เกิดขึ้นว่า ตัวห้องน้ำสามารถกดชักโครกและทำงานได้ตามปกติ แต่ปัญหาเกิดขึ้นเมื่อของเหลวหรือปัสสาวะไหลลงสู่ด้านล่างแล้วไปอุดตันที่ท่อระบาย ระบบนี้ถูกออกแบบมาให้ส่งปัสสาวะผ่านท่อไปยังผนังยานและปล่อยออกสู่อวกาศ ซึ่งเมื่อปัสสาวะถูกปล่อยออกไปในห้วงอวกาศที่หนาวเหน็บ จะกลายเป็นเกล็ดน้ำแข็งขนาดเล็กจำนวนมหาศาลล่องลอยไป ซึ่งไวส์แมนเล่าว่าเป็นภาพที่น่าตื่นตาตื่นใจมากเมื่อมองผ่านหน้าต่างยาน

เมื่อท่อระบายเกิดการอุดตัน ทำให้ระบบไม่สามารถปล่อยของเหลวออกสู่อวกาศได้ตามปกติ ส่งผลให้พื้นที่ในถังเก็บลดลง โดยไวส์แมนประเมินว่าถังจะสามารถรองรับการปัสสาวะได้อีกไม่ถึงสิบครั้งเท่านั้น ส่วนของเสียที่เป็นกากหรืออุจจาระนั้นไม่ได้ถูกปล่อยออกสู่อวกาศแต่อย่างใด ระบบถูกออกแบบให้เก็บของเสียเหล่านั้นไว้ในยานจนกว่าจะเดินทางกลับถึงโลก

ในเบื้องต้น นาซาสันนิษฐานว่าสาเหตุที่ท่ออุดตันอาจเกิดจากน้ำแข็งไปเกาะที่ปลายท่อระบาย แต่เมื่อทดลองเพิ่มความร้อนจากภายในและเอียงยานให้ปลายท่อรับแสงอาทิตย์ ปัญหาก็ยังไม่หายไป ปัจจุบันวิศวกรจึงพุ่งเป้าไปที่ปฏิกิริยาทางเคมี ซึ่งอาจเกิดจากสารเคมีที่ผสมลงไปในน้ำเสียเพื่อป้องกันการก่อตัวของคราบจุลินทรีย์ โดยนาซากำลังตรวจสอบยานอย่างละเอียดเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง

แม้จะมีปัญหาเกิดขึ้น แต่ผู้บังคับการภารกิจอาร์ทิมิส 2 ย้ำว่าวิศวกรผู้สร้างห้องน้ำอวกาศนี้ควรจะภูมิใจในผลงานของตนเอง เพราะเทคโนโลยีนี้ถือเป็นอุปกรณ์ที่ยอดเยี่ยมมาก โดยเฉพาะเมื่อเทียบกับภารกิจอะพอลโลในอดีตที่นักบินอวกาศไม่มีห้องน้ำให้ใช้และต้องขับถ่ายลงในถุงพลาสติกแบบใช้มือถือเท่านั้น การพัฒนาห้องน้ำอวกาศในครั้งนี้จึงถือเป็นการยกระดับคุณภาพชีวิตของนักบินอวกาศให้ดียิ่งขึ้น และเป็นก้าวสำคัญสำหรับภารกิจสำรวจห้วงอวกาศลึกในอนาคต

ข้อมูลอ้างอิง: Space. com

• 'That was a wonderful toilet': Artemis 2 commander defends mission's lunar loo