HMPV ภัยเงียบทางเดินหายใจ พบได้ทุกวัยเสี่ยงอาการรุนแรง

HMPV โรคติดเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโม (Human Metapneumovirus) ไวรัสตระกูล Pneumoviridae ที่เป็นโรคระบบทางเดินหายใจเฉียบพลันทั้งส่วนบนและส่วนล่าง ได้ทุกเพศทุกวัยจึงควรต้องรู้เท่าทัน เพราะสามารถระบาดได้ทุกเวลา พบมากในช่วงอากาศเย็นและอาจรุนแรงถึงขั้นปอดอักเสบหรือปอดบวมได้ ซึ่งอาการของโรคคล้ายกับไข้หวัดใหญ่และ RSV แต่รุนแรงน้อยกว่า และไม่มีวัคซีนป้องกัน จึงควรพบแพทย์โดยเร็วเพื่อดูแลรักษาอย่างถูกต้อง

ข้อควรรู้! ผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม เดินได้เมื่อไหร่ ใช้งานได้นานกี่ปี?

เตือน! ปัสสาวะแสบขัด ปวดหน่วงท้องน้อย เสี่ยงติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ

โดยเฉพาะในเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เชื้อ HMPV ถูกค้นพบครั้งแรกในปี 2001 และปัจจุบันตรวจพบได้มากขึ้นจากการตรวจวินิจฉัยทางโมเลกุล

HMPV อาการเป็นอย่างไร

อาการของ HMPV จะคล้ายคลึงกับโรคระบบทางเดินหายใจอื่น ๆ โดยระยะฟักตัวของเชื้ออยู่ที่ประมาณ 3 – 6 วัน และระยะเวลาการเจ็บป่วยขึ้นอยู่กับความรุนแรงของโรค ได้แก่ ไอ ไข้ คัดจมูก หายใจลำบาก หากรุนแรงอาจลุกลามไปสู่โรคหลอดลมอักเสบหรือปอดอักเสบได้

HMPV แพร่กระจายอย่างไร

HMPV มักแพร่กระจายช่วงเดียวกับเชื้อ RSV และไข้หวัดใหญ่ โดยแพร่กระจายผ่านทาง

• ละอองฝอยจากการไอหรือจาม
• การสัมผัสใกล้ชิด เช่น การจับมือ เป็นต้น
• การสัมผัสพื้นผิวที่ปนเปื้อนเชื้อแล้วนำมือไปสัมผัสตา จมูก หรือปาก

กลุ่มเสี่ยง HMPV คือใคร

• ผู้สูงอายุที่อายุมากกว่า 60 ปีขึ้นไป
• ผู้ที่มีโรคเรื้อรัง เช่น โรคหัวใจ โรคปอด หรือเบาหวาน ฯลฯ
• ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ เช่น ผู้ป่วยโรคมะเร็ง หรือ HIV ฯลฯ

ตรวจวินิจฉัย HMPV ได้อย่างไร

การตรวจวินิจฉัย HMPV สามารถตรวจได้ในช่วงฤดูที่มีการระบาดของ HMPV ได้แก่

• การตรวจหาสารพันธุกรรมไวรัส (NAAT) – PCR
• การตรวจหาโปรตีนของไวรัสจากสารคัดหลั่งในระบบทางเดินหายใจ (Swab Test for Antigen)

ปัจจุบันไม่มียาต้านไวรัสหรือวัคซีนที่เฉพาะสำหรับ HMPV การรักษาจึงเน้นบรรเทาอาการ เช่น

• การให้ยาลดไข้
• ดื่มน้ำให้เพียงพอ
• ดูแลระบบทางเดินหายใจ เช่น การให้ออกซิเจนในกรณีรุนแรง เป็นต้น

ผู้ป่วย HMPV ดูแลตนเองอย่างไร

• ปิดปากและจมูกเมื่อไอหรือจาม
• ไม่ใช้แก้วหรือช้อนส้อมร่วมกับผู้อื่น
• ทำความสะอาดพื้นผิวที่มีโอกาสปนเปื้อน เช่น ลูกบิดประตู เป็นต้น

ป้องกัน HMPV ได้อย่างไร

แม้จะไม่มีวัคซีนเฉพาะสำหรับ HMPV แต่สามารถลดความเสี่ยงได้ดังนี้

• ล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างน้อย 20 วินาที
• หลีกเลี่ยงการสัมผัสใบหน้าโดยไม่ล้างมือ
• เลี่ยงการใกล้ชิดกับผู้ป่วย HMPV
• เชื้อ HMPV ทำให้เป็นปอดอักเสบได้อย่างไร

หากร่างกายได้รับเชื้อไวรัส HMPV ผ่านทางระบบทางหายใจ เชื้อไวรัสจะเพิ่มจำนวนในเซลล์ทางเดินหายใจ ส่งผลให้เกิดการอักเสบทำลายเนื้อเยื่อ เกิดอาการผิดปกติและรุนแรงจนปอดอักเสบได้

วัคซีนป้องกันเชื้อ HMPV มีหรือไม่

ปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส HMPV เพราะฉะนั้นการป้องกันที่ดีที่สุดคือ สวมหน้ากากอนามัย ไม่ใกล้ชิดผู้ป่วย ห้ามใช้มือแคะจมูกหรือนำมือเข้าปาก ล้างมือให้บ่อยเพื่อลดโอกาสการติดเชื้อไวรัส

เพราะ HMPV เป็นโรคระบบทางเดินหายใจที่ไม่มีวิธีรักษาเฉพาะจึงควรป้องกันด้วยการล้างมือ สวมหน้ากาก และรักษาความสะอาดอยู่เสมอ เพื่อลดความเสี่ยงจาก HMPV ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่