ชวนไขข้อสงสัย ทำไมแอนตาร์กติกาจึงไม่มีหมีขั้วโลกอาศัยอยู่?
หากเราพูดถึงคำว่า ‘อาร์กติก’ หรือ ‘แอนตาร์กติกา’ หลาย ๆ คนคงจะนึกถึงภาพพื้นที่ขนาดใหญ่ ที่มีหิมะ และน้ำแข็งปกคลุมไปทั่ว หลายคนอาจนึกภาพหมีขั้วโลกตัวสีขาว ที่กำลังนอนเล่นกับลูก ๆ ของมัน แต่รู้หรือไม่ว่า หมีขั้วโลกเป็นสัตว์ที่พบได้แค่ในเขตอาร์กติกเท่านั้น?
หมีขาว หรือหมีขั้วโลก (Ursus maritimus) เป็นหมีขนาดใหญ่ ที่พบได้ในบริเวณวงแหวนอาร์กติก หรือ Arctic Circle ภายในพื้นที่ของรัฐอะแลสกา แคนาดา กรีนแลนด์ นอร์เวย์ รัสเซีย และไอซ์แลนด์ ซึ่งพื้นที่เหล่านี้อาจมีอุณหภูมิต่ำกว่า -30 องศาเซลเซียสเลยทีเดียว แต่เพราะว่าหมีขั้วโลกมีขนที่หนา แถมยังกินแมวน้ำที่มีไขมันอยู่เยอะ พวกมันจึงอาศัยอยู่ในบริเวณนี้ได้อย่างสบาย ๆ
แต่ถ้าอย่างนั้น ทำไมแอนตาร์กติกา ซึ่งมีอากาศเย็น มีน้ำแข็ง และมีแมวน้ำเหมือนอาร์กติก จึงไม่มีหมีขั้วโลกอยู่ล่ะ? Andrew Derocher ผู้เชี่ยวชาญด้านหมีขั้วโลกจาก University of Alberta เล่าว่า คำตอบของเรื่องนี้เกี่ยวข้องกับวิวัฒนาการของหมีและธรณีวิทยาของโลก
Derocher เล่าว่า หากไม่นับหมีแอนดีน (Tremarctos ornatus) ที่อาศัยอยู่ในอเมริกาใต้ หมีส่วนใหญ่ก็ถูกพบแค่ในซีกโลกเหนือเท่านั้น และมันก็ไม่ได้มีเหตุผลพิเศษอะไร สัตว์บางสปีชีส์อาจมีวิวัฒนาการในพื้นที่หนึ่ง บางสปีชีส์ก็อาจไม่มี อย่างไรก็ตามในอดีต ยังไม่เคยมีช่วงเวลาไหนที่ขั้วโลกเหนือถูกเชื่อมต่อกับขั้วโลกใต้
Derocher อธิบายต่อว่า สายพันธุ์ของหมีขั้วโลกนั้น ถือว่ามีอายุค่อนข้างน้อย เนื่องจากพวกมันวิวัฒนาการมาจากบรรพบุรุษร่วมของหมีสีน้ำตาล (Ursus arctos) เมื่อประมาณ 5 ล้านถึง 5 แสนปีที่แล้ว ซึ่งภายในช่วงเวลาดังกล่าว ทวีปต่าง ๆ ก็ยังคงตั้งอยู่ในจุดเดียวกันกับตอนนี้ ดังนั้น หมีขั้วโลกจึงไม่มีโอกาสได้ข้ามไปมาระหว่างสองพื้นที่
แล้วถ้าเกิดว่าหมีขั้วโลกมีโอกาสที่จะข้ามไปยังขั้วโลกใต้ล่ะ พวกมันจะสามารถมีชีวิตอยู่ได้ไหม? Derocher ตอบว่า “พวกมันน่าจะชอบแอนตาร์กติกาเลยแหละ” เขาให้เหตุผลว่า แอนตาร์กติกามีแมวน้ำถึง 6 สายพันธุ์ และเพนกวินอีก 5 สายพันธุ์ ที่ไม่เคยชินกับนักล่าบนบก ฉะนั้น แอนตาร์กติกาน่าจะกลายเป็นดินแดนบุฟเฟ่ต์สำหรับหมีขั้วโลก
อย่างไรก็ตาม เมื่อคำนึงถึงพฤติกรรมการกินของหมีขั้วโลกด้วยแล้ว Derocher เล่าว่า การย้ายหมีขั้วโลกมายังแอนตาร์กติกา อาจนำไปสู่การล่มสลายของระบบนิเวศได้ ดังนั้น การปล่อยให้หมีขั้วโลกได้อาศัยอยู่ในบ้าน ในขั้วโลกเหนือ จึงน่าจะเป็นสิ่งที่ดีที่สุดแล้ว
ที่มา
https://www.livescience.com/why-no-polar-bears-antarctica