‘หมอลำน้อย’ สืบสานกลอนลำพื้นบ้าน
เยาวชนรุ่นใหม่ที่ได้รับการส่งเสริมเรียนรู้และสืบทอดศิลปวัฒนธรรมไทย ถือเป็นพลังในการรักษามรดกภูมิปัญญาของชาติ ในภาคอีสานศิลปะการแสดงหมอลำ เป็นสุดยอดเพลงพื้นบ้านที่มีอัตลักษณ์ ค่านิยมของชาวอีสานเชื่อว่า เป็นศิลปะการแสดงชั้นสูงและโดดเด่น มีคุณค่า ผู้ที่จะเป็นหมอลำได้ต้องมากความสามารถ สติปัญญาดี มีชั้นเชิงทั้งศาสตร์และศิลป์อยู่ในตัว แถมความจำยังเป็นเลิศ จำกลอนลำได้มากมายทุกประเภท ปัจจุบันมีศิลปินหมอลำ หมอลำไอดอลที่ประสบความสำเร็จ ทำเป็นอาชีพหลัก ขณะเดียวกันได้สืบทอดหมอลำกลอนพื้นบ้านไม่ให้หายไป
เพื่อสืบสานมรดกภูมิปัญญาและค่านิยมที่ดี กรมส่งเสริมวัฒนธรรม (สวธ.) นำโดยนางสาวลิปิการ์ กำลังชัย รองอธิบดีกรมส่งเสริมวัฒนธรรม พร้อมด้วยนายรัตน์ดนัย สิงห์คำ นักวิชาการวัฒนธรรมปฏิบัติการ ลงพื้นที่ติดตามผลการดำเนินงานโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการศิลปวัฒนธรรมและวิถีชีวิต (หมอลำกลอนพื้นบ้าน) ณ ศูนย์การเรียนรู้ครูภูมิปัญญาไทย สาขาศิลปกรรม ด้านหมอลำกลอน ครูจินตนา เย็นสวัสดิ์ อ.เมืองขอนแก่น จ.ขอนแก่น และโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการเสริมสร้างทักษะนาฏกรรมโขน เรียนรู้ก่อนดู “โขน” เพื่อสืบสานมรดกทางภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม จัดโดยศูนย์การเรียนรู้นาฏกรรมโขน นาฏศิลป์ไทย จังหวัดขอนแก่น ณ โรงเรียนมหาไถ่ศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จ.ขอนแก่น
แหล่งเรียนรู้ด้านวัฒนธรรมที่มีชื่อเสียงและได้รับการยอมรับ โอกาสนี้ จ่าเอกนาวี แสงฤทธิ์ ผู้อำนวยการกลุ่มส่งเสริมศาสนา ศิลปะและวัฒนธรรม พร้อมด้วยคณะบุคลากรจากสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดขอนแก่น ร่วมงานและนำเยี่ยมชมกิจกรรมของโครงการในพื้นที่ ทั้งนี้ โครงการดังกล่าวจัดขึ้นเมื่อวันที่ 5-6 ก.ค.2568 ที่ผ่านมา
ที่ศูนย์การเรียนรู้ครูภูมิปัญญาไทย สาขาศิลปกรรม ด้านหมอลำกลอน ครูจินตนา เย็นสวัสดิ์ มีเยาวชนขอนแก่นร่วมโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการฯ หมอลำกลอนพื้นบ้าน ผ่านกิจกรรมที่น่าสนใจมากมาย เริ่มจากเปิดการเสวนา เรื่อง “ศิลปวัฒนธรรมและวิถีชีวิต (หมอลำพื้นบ้าน)” บอกเล่าเรื่องราวความเป็นมาและคุณค่าความสำคัญของหมอลำ เยาวชนได้ความรู้เบื้องต้นจากผู้เชี่ยวชาญ ตั้งแต่ฝึกการขับร้องหมอลำกลอน เรียนรู้ฟ้อนอีสานผ่านการถ่ายทอดองค์ความรู้ศิลปะการแสดงพื้นบ้านประเภทท่าฟ้อนประกอบการแสดงหมอลำกลอน ทั้งลำทางสั้น ลำทางยาว ลำเดินขอนแก่น ลำเต้ย โครงการฯ ยังได้จัดทำสื่อวีดิทัศน์การแสดงของหมอลำน้อยๆ ผู้เข้าร่วมโครงการ เพื่อเผยแพร่ผ่านสื่อออนไลน์ สร้างการรับรู้ในสังคมวงกว้าง
ขณะที่โครงการอบรมเชิงปฏิบัติการเสริมสร้างทักษะนาฏกรรมโขน เรียนรู้ก่อนดู”โขน” เพื่อสืบสานมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม จัดโดยศูนย์การเรียนรู้นาฏกรรมโขน นาฏศิลป์ไทย จ.ขอนแก่น เป้าหมายส่งเสริมเด็กและเยาวชนให้มีความเข้าใจโขนอย่างลึกซึ้ง ก่อนเข้าชมการแสดงโขน อีกทั้งเสริมสร้างทักษะด้านโขนนาฏศิลป์ไทย ทำให้เกิดความรักและภาคภูมิใจ อยากมีส่วนร่วมอนุรักษ์และสืบสานมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมไทย และเป็นวิถีหนึ่งที่จะสร้างแรงบันดาลใจแก่เครือข่ายผู้สืบทอดนาฏกรรมโขนต่อไป
โขนมรดกไทย มรดกโลกถ่ายทอดผ่านกิจกรรมที่หนุนเสริมการเรียนรู้วัฒนธรรม เด็กๆ ชาวขอนแก่นได้ทำความรู้จักกับโขนทั้งประวัติความเป็นมา และวิธีการแสดง ร่วมฝึกปฏิบัติทักษะท่ารำอย่างง่าย ตลอดจนฝึกปฏิบัติทักษะท่ารำขั้นสูง และการฝึกซ้อมท่ารำให้เข้ากับดนตรี ตลอด 2 วัน เปิดพื้นที่สนับสนุนการแลกเปลี่ยนและรับฟังข้อเสนอแนะของการเวิร์คช็อป เพื่อนำไปปรับใช้ในอนาคตอย่างถูกต้องและเหมาะสมต่อไป
นางสาวลิปิการ์ กำลังชัย รองอธิบดี สวธ. กล่าวว่า โครงการอบรมเชิงปฏิบัติการหมอลำกลอน ที่ได้แม่ครูจินตนา เย็นสวัสดิ์ นำทีมหมอลำหมอแคนมอบความรู้แก่เยาวชนที่สนใจ นับเป็นการเผยแพร่มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมด้านศิลปะการแสดงหมอลำกลอนให้เป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวาง นอกจากนี้ เยาวชนสามารถนำความรู้และทักษะที่ได้รับการจากการฝึกอบรมไปประยุกต์ใช้ในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไป อีกทั้งโครงการฯ แสดงให้เห็นถึงความร่วมมือระหว่างศูนย์การเรียนรู้และสถาบันการศึกษา ก่อให้เกิดการส่งเสริมและมีส่วนร่วมในการเติมเต็มความรู้ทางด้านศิลปวัฒนธรรม ช่วยพัฒนาทั้งทุนทางสังคม ทุนทางวัฒนธรรม และทรัพยากรมนุษย์อย่างมีประสิทธิภาพ เยาวชนที่ร่วมโครงการจะมีบทบาทในการสืบสาน รักษา และต่อยอดมรดกภูมิปัญญาทางด้านศิลปะหมอลำและโขนไทยให้คงอยู่ต่อไป