เปิดความลับทำไมผู้นำทั่วโลกอยากจัด Formula 1? เมื่อสนามแข่งกลายเป็นเวทีแห่งเศรษฐกิจ
การแข่งขัน Formula 1 หรือ F1 ไม่ใช่แค่กีฬาความเร็วสูงเท่านั้น แต่คือมหกรรมระดับโลกที่ขับเคลื่อนอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว กระตุ้นการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน และยังสร้างเม็ดเงินจำนวนมหาศาลให้กับเศรษฐกิจท้องถิ่น
ด้วยการจัดการแข่งขันที่ครอบคลุม 5 ทวีปทั่วโลก F1 จึงเปรียบเสมือนเครื่องมือสำหรับการสร้างแบรนด์และพัฒนาเศรษฐกิจของเมืองและประเทศที่ได้เป็นเจ้าภาพไปโดยปริยาย และจากการแข่งขันที่ผ่านมา เราจะเห็นว่าสนามโมนาโกไปจนถึงอาบูดาบี ประโยชน์ที่เกิดขึ้นจากการเป็นเจ้าภาพ F1 แผ่ขยายไกลเกินขอบสนามแข่งอย่างมีนัยสำคัญ
และนับว่าเป็นข่าวดีสำหรับแฟนคลับ Formula 1 ชาวไทย เมื่อคณะรัฐมนตรีฯ ประกาศเห็นชอบให้ประเทศไทยเป็นเจ้าภาพโครงการจัดการแข่งขันชิงแชมป์โลกรายการ “FIA Formula One World Championship” โดยจะเป็นสัญญาระยะเวลา 5 ปี ระหว่าง 2028-2032 ภายใต้กรอบวงเงิน 40,000 ล้านบาท
จัดแข่ง F1 แต่ละครั้งเจ้าของสนามต้องจ่ายเท่าไร?
การก้าวเข้ามาของประเทศต่าง ๆ เพื่อที่จะจับจองเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขัน F1 นั้น เบื้องหลังยังมีเรื่องของภาพลักษณ์ เศรษฐกิจ และการเมืองเข้ามาเกี่ยวข้อง จากข้อมูลล่าสุดของ CNBC พบว่า มีอย่างน้อย 4 สนามเดิมที่ยังต้องลุ้นต่อสัญญา ขณะที่ประเทศใหม่ ๆ อย่างไทยและเกาหลีใต้ได้ยื่นข้อเสนออย่างเป็นทางการเพื่อขอเป็นเจ้าภาพ Grand Prix รวมถึงอีกหลายประเทศที่อยู่ระหว่างการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ไม่ว่าจะเป็นอินเดีย รวันดา
และที่น่าสนใจคือ การจะจัดแข่งขันในแต่ละสนาม แต่ละประเทศเจ้าภาพจะต้องเป็นผู้ลงทุนในการสร้างโครงสร้างพื้นฐาน สนามแข่ง ตลอดจนพื้นที่ใช้สอยอื่น ๆ ที่จำเป็น อีกทั้งธุรกิจ F1 ภายใต้การบริหารของ Liberty Media ยังมีโมเดลธุรกิจที่จะเก็บค่าธรรมเนียมจากเจ้าภาพสนามแข่งขัน
โดยค่าธรรมเนียมของแต่ละสนามที่ต้องจ่ายจะอยู่ระหว่าง 15-55 ล้านดอลลาร์สหรัฐตามสัญญาที่ทำ ยกตัวอย่าง สนาม Marina Bay ในสิงคโปร์จะต้องจ่ายที่ 35 ล้านดอลลาร์สำหรับจัดแข่งขัน ซึ่งยอดรวมรายได้จากการเก็บค่าธรรมเนียมในปี 2022 มีมูลค่ากว่า 700 ล้านดอลลาร์ ในขณะที่ประเทศในแถบตะวันออกกลาง อย่าง ซาอุดีอาระเบีย และกาตาร์ที่จ่ายสูงถึง 55 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ทั้งนี้การเก็บค่าธรรมเนียมจากสนามที่จัดแข่งขันของแต่ละประเทศนั้นจะมีการทำสัญญาเป็นทั้งระยะสั้นและระยะยาวแตกต่างกันไป การจัด F1 แต่ละเป็นตัวช่วยส่งเสริมเศรษฐกิจให้กับแต่ละประเทศที่จัดเป็นอย่างดี เนื่องจากจะมีนักท่องเที่ยวจำนวนมากแห่แหนกันเข้าไปในช่วงนั้น
อ่านบทความที่เกี่ยวข้อง: เจาะโมเดลธุรกิจ “Formula 1” ทำเงินอย่างไร ถึงเป็นกีฬาแข่งรถที่ “แพง” สุดในโลก?
และนอกจากค่าธรรมเนียมที่ต้องจ่ายกับ F1 แล้ว มีการคำนวณไว้ว่า มูลค่าสนามในยุคใหม่จะมีค่าใช้จ่ายในการก่อสร้างอยู่ที่ประมาณ 200-500 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ส่วนสนามระดับพรีเมียมอาจสูงเกิน 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
Stefano Domenicali ซีอีโอของ F1 กล่าวกับสำนักข่าว CNBC ว่า “เรารับสายจากนายกรัฐมนตรีและรัฐบาลทั่วโลกที่ต้องการจัดการแข่งขัน เพราะการได้เป็นเจ้าภาพ F1 นั้น ไม่ใช่แค่การจัดแข่งรถ แต่คือการเป็นเวทีโชว์พลังเศรษฐกิจและภาพลักษณ์ระดับชาติ”
โดยเฉพาะกลุ่มประเทศผู้ผลิตน้ำมันในตะวันออกกลางที่กำลังเดินหน้าใช้กีฬา F1 มาเป็นเครื่องมือหลักในการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์เศรษฐกิจใหม่ อย่างเช่น อาบูดาบีที่เริ่มจัด F1 ครั้งแรกในปี 2009 โดยลงทุนสร้างเกาะ Yas ขึ้นมาจากศูนย์ ด้วยงบกว่า 40,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เพื่อเป็นสนามแข่งโดยเฉพาะ และในปี 2023 เกาะนี้ก็ได้ต้อนรับนักท่องเที่ยวถึง 34 ล้านคน
ฝั่งซาอุดีอาระเบียก็ไม่น้อยหน้า เคยมีข่าวว่ารัฐบาลถึงกับพิจารณาซื้อกิจการ F1 ทั้งระบบ และวันนี้ก็นำ F1 มาใช้เป็นเครื่องมือประชาสัมพันธ์ประเทศเชิงท่องเที่ยวอย่างจริงจัง ผลลัพธ์คือ รายงานจาก YouGov ในปี 2023 ระบุว่า แฟน F1 ชาวอเมริกันมีแนวโน้มที่จะเดินทางไปซาอุฯ มากกว่าคนอเมริกันทั่วไปถึง 2 เท่า
Robin Fenwick ซีอีโอของเอเจนซี่ Right Formula พูดไว้ชัดว่า “F1 ไม่ได้โชว์แค่การแข่งรถ แต่มันโชว์ตัวเมือง จนกลายเป็นตัวเร่งเศรษฐกิจและภาพจำถาวรของเมืองนั้น”
F1 หนุนเศรษฐกิจอย่างไร?
F1 นับว่าเป็นกีฬาที่จัดแล้วสามารถสร้างแรงดึงดูดด้านการท่องเที่ยวได้ในระดับโลก โดยแต่ละสนามแข่งของ F1 สามารถดึงดูดนักท่องเที่ยวจากทั่วโลกนับหมื่นถึงแสนคน ทำให้ F1 กลายเป็นหนึ่งในเครื่องมือการตลาดเมืองที่ทรงพลังที่สุดในโลก ยกตัวอย่างเช่น
Singapore Grand Prix ปี 2023 มีผู้เข้าชมกว่า 250,000 คน โดยมากกว่า 40% มาจากต่างประเทศ
Melbourne Grand Prix ที่ติดอันดับต้น ๆ ของกิจกรรมกีฬาที่ใหญ่ที่สุดในออสเตรเลีย และสร้างยอดการเข้าพักโรงแรมรวมกว่า 1.5 ล้านคืนภายในสัปดาห์เดียว
Las Vegas Grand Prix ที่กลับมาอีกครั้งในปี 2023 สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจได้มากกว่า 1,200 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ได้ภายในสุดสัปดาห์แรกที่จัดการแข่งขัน
ทั้งนี้ในช่วงสุดสัปดาห์ที่จะมีการแข่งขันจริงของ F1 เกิดขึ้น คือช่วงเวลาบูมของเมืองเจ้าภาพ โรงแรมเต็มทุกห้อง ตั๋วเครื่องบินราคาเพิ่มขึ้น ร้านอาหารแน่นขนัด และสถานที่ท่องเที่ยวก็มีผู้เข้าชมล้นหลาม ซึ่ง F1 สามารถสร้างผลกระทบทางเศรษฐกิจได้หลากหลายมิติ ได้แก่
รายได้จากการท่องเที่ยว เมืองเจ้าภาพจะได้รับรายได้มหาศาลจากการท่องเที่ยว ทั้งโรงแรม การคมนาคม และการค้าปลีก อย่างเช่น Azerbaijan Grand Prix ปี 2022 ที่ช่วยเพิ่มมูลค่าเศรษฐกิจของกรุงบากูถึง 500 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ด้าน Austin, Texas กับสนาม Circuit of The Americas สร้างผลกระทบทางเศรษฐกิจเกินกว่า 400 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ต่อปีอย่างต่อเนื่อง
เกิดการจ้างงาน การแข่งขัน F1 สนับสนุนการจ้างงานทั้งชั่วคราวและถาวร ตั้งแต่การจัดอีเวนต์ การบริการ ไปจนถึงการขนส่ง ผู้ประกอบการท้องถิ่นจำนวนมากต้องขยายบริการหรือจ้างพนักงานเพิ่มในช่วงการแข่งขัน
ได้พัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน การได้จัด F1 เป็นตัวกระตุ้นการลงทุนระยะยาว เช่น ถนน ระบบขนส่ง และสถานบันเทิง เช่น Yas Marina Circuit ในอาบูดาบี เป็นแรงผลักดันให้เกิดการพัฒนา Yas Island มูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐ และปั้นเป็นศูนย์กลางด้านท่องเที่ยวและอสังหาริมทรัพย์
สร้างแบรนด์และภาพลักษณ์ระดับโลก F1 ถ่ายทอดการแข่งขันไปยังกว่า 180 ประเทศ และเข้าถึงผู้ชมกว่า 500 ล้านคน ทำให้เมืองเจ้าภาพได้รับการประชาสัมพันธ์แบบไม่จำกัดวง ทั้งยังช่วยยกระดับภาพลักษณ์ของเมืองในเวทีโลก และส่งผลต่อการท่องเที่ยวระยะยาวแม้การแข่งขันจะจบลงแล้ว
สำหรับเมืองเจ้าภาพ F1 คือแพ็คเกจสมบูรณ์แบบที่รวมทั้งเม็ดเงิน การตลาดระดับโลก และการพัฒนาการท่องเที่ยวระยะยาว และเมื่อกีฬาแห่งความเร็วนี้ยังคงขยายตัวสู่จุดหมายใหม่ ๆ ศักยภาพในการเปลี่ยนเมืองธรรมดาให้กลายเป็นจุดหมายท่องเที่ยวระดับโลก ก็จะยิ่งเติบโตมากขึ้นเรื่อย ๆ
ที่มา: CNBC, World Tourism Forum, Motorsport Week, University of Michigan
ติดตามเพจ Facebook: Thairath Money ได้ที่ลิงก์นี้ - https://www.facebook.com/ThairathMoney
อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : เปิดความลับทำไมผู้นำทั่วโลกอยากจัด Formula 1? เมื่อสนามแข่งกลายเป็นเวทีแห่งเศรษฐกิจ
ข่าวอื่นที่เกี่ยวข้อง
- เปิดความลับทำไมผู้นำทั่วโลกอยากจัด Formula 1? เมื่อสนามแข่งกลายเป็นเวทีแห่งเศรษฐกิจ
- ส่อง 8 พื้นที่หลักย่านจตุจักร จ่อเป็นสนาม F1 เคาะปีละ 3 วัน ตรงศุกร์-เสาร์-อาทิตย์
ตามข่าวก่อนใครได้ที่
- Website : Thairath Money
- LINE Official : Thairath