รัฐบาลยัน“น้ำมันไม่ขาดแคลน” สำรองใช้ได้ยาว 90 วัน คุมเข้มห้ามกักตุน-ห้ามขึ้นราคา

นายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกรัฐมนตรี และ รมว.คมนาคม เผย การประชุมประเมินสถานการณ์สู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลาง เมื่อวันที่ 4 มี.ค. 2569 ได้มีการพูดคุยในที่ประชุมหลายมิติและสามารถบอกได้หนึ่งประโยคคือ ในเรื่องของคำว่าพลังงาน ขอให้พี่น้องคนไทยอย่าได้ตระหนก เรามีการเตรียมความพร้อมที่จะหาพลังงานในส่วนต่างๆ เข้ามาเพื่อทำการชดเชย ในเบื้องต้นพลังงานที่มีการประกาศไปคือ เราสามารถรองรับได้ 60 วัน หมายความว่าไม่มีพลังงานหรือน้ำมันดิบเข้าสู่ประเทศไทยจะสามารถยืนได้ 60 วัน แต่ในขณะที่เรามีการใช้ พร่องไปในวันต่อวัน แม้ช่องแคบฮอร์มุซจะมีการปิดตัวลง แต่กระทรวงพลังงานยังมีความสามารถที่จะหาน้ำมันจากแหล่งอื่นๆ ประมาณ 50% ซึ่งมีการซื้อน้ำมันจากแหล่งอื่นอยู่แล้ว ไม่ได้พึ่งพาตะวันออกกลาง 100% ฉะนั้น ถึงแม้ว่า 60 วันจะหมดไป แต่ยังมีน้ำมันสำรองอีก 50% แม้จะไม่มีพลังงานตะวันออกกลางมาแต่เรายังต้านได้อีก 30 วัน รวมเป็น 90 วัน

นายพิพัฒน์ กล่าวว่า ขณะนี้ รมว.พลังงาน พยายามประสานในหลายตลาด ในการหาน้ำมันดิบหรือแก๊ส LNG และอื่นๆ เข้ามาเพื่อรันเข้าสู่โรงไฟฟ้า เพื่อปั่นกระแสไฟฟ้าออกมาให้ได้ แต่คำว่ากระแสไฟฟ้าตรงนี้เรามีพลังงานจากแสงอาทิตย์โซลาร์ฟาร์ม มีพลังงานลม มีการรับซื้อไฟฟ้าจากประเทศลาวโดยพลังงานน้ำ และยังมีเขื่อนอีกหลายแห่งในประเทศไทยที่ทำการปั่นกระแสไฟฟ้าได้ และที่สำคัญเรามีน้ำมันดิบที่เป็นของเราเอง ซึ่งเป็นน้ำมันดิบจากน้ำมันปาล์ม สามารถนำมาปั่นกระแสไฟฟ้า ซึ่งเคยใช้ในขณะที่เกิดปัญหา ยูเครน-รัสเซีย ขณะนี้เครื่องตัวนี้ยังอยู่ที่บางปะกง นอกจากนี้ ยังมีกองทุนที่เข้ามาช่วยเหลือเรื่องราคาน้ำมัน ที่จะประกันว่าการตรึงราคาพลังงาน 15 วัน ที่นายกฯประกาศจะคงรักษาไว้ ขอให้ประชาชนอย่าได้กังวลว่าใน 15 วันนี้เรามีกองทุนน้ำมันเป็นผู้รับผิดชอบอยู่แล้ว เราเคยมีกองทุนที่ติดลบระดับแสนล้าน แต่ขณะนี้มีผลบวกอยู่ประมาณ 2,500 ล้าน ฉะนั้นการที่จะคงน้ำมัน ไว้ ตนเชื่อว่าเรายังตรึงได้อีกนานพอสมควร

นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรี และรมว.คลัง กล่าวถึงผลกระทบจากสถานการณ์สู้รบตะวันออกกลาง ว่า ช่องทางที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ความขัดแย้งตะวันออกกลาง ช่องทางหลักมาจากน้ำมันเนื่องจากช่องแคบฮอร์มุซ เป็นเส้นเลือดใหญ่ 1 ใน 5 ของโลก กว่า 20% มาจากแหล่งนั้น ซึ่งถือเป็นช่องทางที่จะส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจไทย และราคาปรับขึ้นประมาณ 5% ซึ่งวันนี้สถานการณ์พัฒนาไปเร็วมากส่งผลกระทบต่อราคา ส่วนผลกระทบเรื่องปริมาณน้ำมันสำรอง วันนี้เรายังสามารถอยู่ได้ 60 วัน สบายๆ แต่ไม่ใช่แค่นั้น ยังสามารถนำเข้าน้ำมันจากแหล่งอื่น โดยได้สั่งการเจรจาให้นำเข้าน้ำมันจากแหล่งอื่น จึงขอให้ประชาชนมั่นใจว่า จะมีน้ำมันเพียงพอแน่นอนขอให้สบายใจได้ ขณะที่ราคาน้ำมันจะผันผวนตามสถานการณ์ แต่เป็นไปตามกลไกราคา โดยมีกองทุนน้ำมันในการรักษาเสถียรภาพ เพื่อไม่ให้กระทบกับประชาชน

นายเอกนิติ กล่าวว่า ส่วนก๊าซธรรมชาติ หรือ LNG นั้น การผลิตส่วนใหญ่มาจากในประเทศ แต่ที่ประชุมไม่ได้วางใจ มีเล็กน้อยที่ LMG มาจากตะวันออกกลาง และมีเรือติดอยู่ 2 ลำ ยังไม่สามารถออกจากช่องแคบฮอร์มุซได้ แหล่งก๊าซธรรมชาติ LNG ส่วนใหญ่มาจากอ่าวไทยและมีท่อมาจากเมียนมา ซึ่ง รมว.พลังงานเร่งให้ผลิตมากขึ้น ส่วนแหล่งผลิตอื่นๆ จะเร่งนำเข้าครม. ซึ่งเราทำสัญญากับมาเลเซีย ซึ่งเป็นแหล่งทรัพยากรใหม่ ที่จะเข้ามาไม่เพิ่มผลกระทบภายในประเทศ และมีจะมีการนำเข้าพลังงานทดแทนที่ผลิตจากน้ำจากประเทศลาว ซึ่งก๊าซธรรมชาติไม่น่าจะมีผลกระทบอะไร

นายเอกนิติ กล่าวว่า ที่ประชุมมีความเป็นห่วงเรื่องราคาสินค้า โดยจะใช้กลไกการค้าภายในป้องกันการฉวยโอกาสในการขึ้นราคา ซึ่งวันนี้ทางรัฐบาลพยายามใช้กลไกต่างๆ ในการไม่ให้ส่งผลกระทบมาสู่ประเทศไทย แต่หากมีการฉวยโอกาสขึ้นราคา กระทรวงพาณิชย์ จะช่วยใช้กฎหมายจัดการผู้ที่กักตุนสินค้าและฉวยโอกาส นอกจากนี้ ได้รับฟังความเห็นจากภาคเอกชน ซึ่งจากที่มีการติดตามสถานการณ์ภาคเอกชน มีความกังวลถึงปริมาณน้ำมันเพียงพอหรือไม่ ได้ข้อสรุปเดียวกันว่าน้ำมันพอแน่นอน อยู่ได้ 60 วัน และไม่ใช่แค่นั้นจะหาจากแหล่งอื่น รวมไปถึงด้านขนส่งทางเรือที่มีค่าความเสี่ยงสงครามของเรือสินค้าที่เพิ่มขึ้น ซึ่งกระทรวงพาณิชย์จะรับไปพูดคุยกับภาคเอกชนในการดูแล เพื่อให้มีเรือในการขนส่งสินค้าให้เพียงพอในการที่จะมารองรับสินค้าให้การค้าระหว่างประเทศไม่ถูกผลกระทบ

รองนายกฯและรมว.คลัง กล่าวว่า นอกจากนี้ ในด้านของตลาดทุน ผู้จัดการตลาดหลักทรัพย์ และรองเลขาธิการ ก.ล.ต.รายงานว่า วันนี้อาจจะมีความตกใจ แต่กลไกเซอร์กิตเบรคเกอร์ ทะลุเกิน 8% คน ก็เข้าใจสถานการณ์ ซึ่งยังมีการซื้อขายของนักทุนต่างชาติ เป็นการสะท้อนความเชื่อมั่น ย้ำว่าเสถียรภาพยังมั่นคง แม้ว่าค่าเงินบาทอ่อนลงตามสถานการณ์ ซึ่งได้เห็นพ้องต้องกันว่าในช่วงนี้ ภาคเอกชนมองว่าค่าเงินอ่อนเป็นสิ่งที่ดีต่อเศรษฐกิจไทย ขณะเดียวกัน สมาคมธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ได้มีการเตรียมสภาพคล่องให้กับภาคเอกชนไว้แล้ว

รองนายกฯและรมว.คลัง กล่าวอีกว่า นายกฯได้มอบหมายให้กระทรวงการต่างประเทศ เป็นผู้ประสานกระทรวงต่างๆและจะแถลงให้ประชาชนรับทราบข้อมูลทุกวันเวลา 18.00 น. จนกว่าสถานการณ์จะเข้าสู่สงบ เพื่อความไม่ตื่นตระหนกและเป็นการรับทราบข้อเท็จจริงว่าเป็นอย่างไร อย่างไรก็ตาม หากราคาน้ำมันพุ่งสูงเกินไป ทางกระทรวงการคลังจะพูดคุยเพื่อวางระบบดูแลรักษาเสถียรภาพ เพื่อให้มีกลไกที่สามารถทำงานได้ทันทีเมื่อราคาน้ำมันพุ่งสูงเกินไป

นายสราวุธ แก้วตาทิพย์ อธิบดีกรมธุรกิจพลังงาน เปิดเผยว่า ปัจจุบันมีน้ำมันสำรองในประเทศอย่างน้อยทั้งสิ้น 60 วัน แบ่ง สำรองตามกฎหมาย 25 วัน เวิร์คกิ้งสต๊อก 13 วัน และมีน้ำมัน กรรมสิทธิ์ของประเทศไทยที่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซอีก 22 วัน ส่วนที่ไม่ต้องผ่านช่องแคปฮอร์มุซก็ทยอยเข้ามาเติมทุกวันเช่น

นายสราวุธ กล่าวว่า น้ำมันที่นำส่งเข้ามาในประเทศไทยครึ่งหนึ่งมาจากตะวันออกกลาง แต่อีกครึ่งหนึ่งที่ไม่ได้มาจากตะวันออกกลางเราก็พยายามจะขยายสัญญาตรงนี้ให้เป็นการรับซื้อเพิ่มเติมจากผู้ค้าเดิมที่มีอยู่ ทั้งแอฟริกาตะวันตกและในภูมิภาคนี้ด้วย

เมื่อถามว่า การหาแหล่งพลังงานเพิ่มเติม ประเทศไทยจะสามารถที่จะไปแย่งชิงกับประเทศอื่นได้หรือไม่ และในการเจรจาเราดำเนินการไปถึงไหนแล้ว นายดนุชา พิชยนันท์ เลขาธิการสภาพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ กล่าวว่า ในเรื่องการหาแหล่งน้ำมันใหม่ เราจะเจรจาเพื่อเพิ่มปริมาณการซื้อจากแหล่งที่เราซื้ออยู่แล้วที่นอกเหนือจากตะวันออกกลาง ขณะเดียวกัน แหล่งใหม่ ไม่ว่าจะเป็นแหล่งที่อยู่ในภูมิภาคนี้ เอเชีย หรือประเทศเพื่อนบ้านที่ใกล้กับเราคงจะมีการพิจารณาทำสัญญาเพิ่มเติม ซึ่งทั้งหมดเพื่อที่จะต้องการตัวปริมาณน้ำมันตลอดช่วงเวลาข้างหน้า มีเพียงพอที่จะใช้งานในประเทศใดโดยที่ตัวสำรองยังใช้ได้ 60 วันเหมือนเดิมไปเรื่อยเรื่อยพอมีน้ำมันเข้าทุกๆวัน

ด้านนางศุภจี สุธรรมพันธ์ รมว.พาณิชย์ กล่าวว่า เรื่องแรกที่ต้องเข้มงวดที่ติดตามอย่างใกล้ชิดคือ เรื่องราคาสินค้าและการกักตุนสินค้า ตอนนี้ให้ทางกรมการค้าภายในเข้าไปติดตามอย่างเข้มงวด โดยเฉพาะการกักตุนสินค้าที่ไม่มีเหตุสมควร และร่วมกับพาณิชย์จังหวัด เข้าไปตรวจสอบทั่วทุกพื้นที่ โดยใช้พ.ร.บ. ที่เกี่ยวข้องกับราคาสินค้าและบริการเข้าไปควบคุม ซึ่งถ้ามีเหตุการณ์ที่ประชาชนหรือผู้ใดเห็นสิ่งผิดสังเกตสามารถแจ้งได้ที่สายด่วน 1569 จะรีบส่งเจ้าหน้าที่เข้าไปดูแล

รมว.พาณิชย์ กล่าวว่า เรื่องเกี่ยวกับเรื่องการขนส่ง ตนได้มอบหมายให้กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ ร่วมมือประสานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ทั้งภาครัฐและเอกชน ไม่ว่าจะเป็น การขนส่งทางเรือ ทางอากาศ เพื่อหาแนวทางเฝ้าระวังและดูแลต้นทุนค่าขนส่ง ซึ่งจะมีการประชุมนัดแรกวันศุกร์ที่ 6 มี.ค. ที่กระทรวงพาณิชย์ ยืนยันว่า เราจะต้องดูในเรื่องของการขนส่ง ที่ควบคุมได้อย่างไม่ติดขัด ถ้ามีข้อร้องเรียนหรือข้อสังเกตที่เกี่ยวข้องกับการขนส่งและส่งออกก็สามารถติดต่อได้ที่สายด่วน 1569 เช่นกัน

รมว.พาณิชย์ กล่าวอีกว่า นอกจากนี้ ยังมีเรื่องของต้นทุนสินค้า อย่างเช่น เรื่องปุ๋ยที่มีการนำเข้าจากหลายประเทศพอสมควร ซึ่งต้องเร่งเจรจากับตลาดอื่นเพื่อให้มีปุ๋ยเข้ามาในราคาที่เหมาะสมและช่วยเกษตรกรได้ และเพื่อไม่ให้มีผลกระทบกับผู้ประกอบการเช่นเดียวกัน รวมถึงเรื่องการสนับสนุนการใช้ปาล์มเข้ามาทดแทนด้านพลังงานต่างๆ เป็นต้น