น้องหมากระพริบตาให้กันเพื่อสร้างความสัมพันธ์

น้องหมาก็เหมือนพวกเรา กระพริบตาเพื่อสร้างความสัมพันธ์ งานวิจัยใหม่เผยสุนัขกระพริบตามากขึ้นเมื่อสุนัขตัวอื่นกระพริบตา ถือเป็นหนึ่งในหลักฐานการสื่อสารแบบใหม่ที่ไม่เคยรู้มาก่อน

มนุษย์เรานั้นมีวิธีการสื่อสารมากมายไม่ว่าจะเป็นเสียง สีหน้า ท่าทาง(ภาษากาย) ไปจนถึงการกระพริบตาซึ่งส่วนใหญ่มักไม่รู้ตัว แต่หากอีกฝ่ายกระพริบตาและเรากระพริบตาตาม การแลกเปลี่ยนภาษากายนี้ช่วยให้ทั้งสองฝ่ายรู้สึกคุ้นเคยกันมากขึ้นและสร้างความสัมพันธ์ให้ใกล้ชิดมากขึ้นได้

อย่างไรก็ตามงานวิจัยใหม่ที่เผยแพร่บนวารสาร Royal Society Open Science เผยให้เห็นว่าพฤติกรรมการสื่อสารที่ซับซ้อนนี้อาจไม่ได้มีแค่มนุษย์เท่านั้นที่ทำ แต่เพื่อนขนปุยของเราก็อาจกระพริบตาอย่างรวดเร็วเพื่อเชื่อมโยงถึงกันและกันโดยไม่รู้ตัว

“แนวคิดที่ว่าสุนัขแต่ละตัวสามารถสื่อสารกันได้อย่างสอดประสานกันในลักษณะที่ละเอียดอ่อนและแทบจะรับรู้ไม่ได้นั้น ทำให้เกิดคำถามที่น่าสนใจเกี่ยวกับวิธีการสื่อสารของพวกมัน” Martina Francesconi นักพฤติกรรมวิทยาจากมหาวิทยาลัยปิซาซึ่งไม่ได้มีส่วนร่วมในการศึกษาวิจัยกล่าว “และพวกมันอาจทำได้ดีกว่าที่คิด”

ก่อนหน้านี้นักวิทยาศาสตร์หลายคนรายงานว่าน้องหมาดูเหมือนจะมีแนวโน้มกระพริบตาเมื่ออยู่ใกล้กับสุนัขตัวอื่นรวมถึงมนุษย์บางคนด้วยโดยเฉพาะในช่วงเวลาที่เกิดความตึงเครียด นอกจากนี้ยังเห็นว่าสุนัขมีแนวโน้มที่จะหาวและทำหน้าตลก ๆ ตอบสนองต่อสุนัขตัวอื่น ๆ ที่ทำแบบเดียวกัน

พฤติกรรมเหล่านี้มักเรียกว่าเป็นการเลียนแบบใบหน้าเพื่อการสื่อสารและสร้างสายสัมพันธ์ อย่างไรก็ตาม Chiara Canori นักชีววิทยาวิวัฒนาการที่มหาวิทยาลัยปาร์มาสงสัยว่าที่จริงแล้วเกิดอะไรขึ้นกันแน่ เธอและทีมวิจัยจึงตัดสินใจตรวจสอบพฤติกรรมดังกล่าว

พวกเขาได้สร้างวิดีโอความยาว 12 วินาทีของสุนัขหลายสายพันธุ์ขณะที่กำลังมองกล้อง หรือของเล่นและขนมที่อยู่ด้านหลังกล้อง โดยบางคลิปน้องหมาจะกระพริบตา ขณะที่บางคลิปก็ไม่กระพริบตา และอีกคลิปเป็นน้องหมาเลียจมูกซึ่งเป็นพฤติกรรมที่เห็นได้บ่อย ๆ

จากนั้นฉายคลิปดังกล่าวบนหน้าจอขนาดใหญ่ตามลำดับ ‘แบบสุ่ม’ ให้น้องหมาโตเต็มวัย 54 ตัวดู พร้อมกับติดตั้งเครื่องวัดชีพจรและถ่ายวิดีโอเก็บไว้เพื่อวิเคราะห์ต่อไป ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้นั้นน่าประทับใจ โดยเฉลี่ยแล้วน้องหมาที่ดูคลิปมีการกระพริบตาบ่อยขึ้น 16% เมื่อดูคลิปกระพริบตา (แต่บางตัวก็เบื่อจนเผลอหลับไป)

“การกระพริบตาอาจเป็นหนึ่งในวิธีการส่งสัญญาณว่า ‘ฉันกำลังผ่อนคลาย และคุณก็ผ่อนคลายได้เช่นกัน” Francesconi กล่าว ขณะที่ผู้เชี่ยวชาญคนอื่น ๆ อย่าง Daniel Mills นักพฤติกรรมวิทยาสัตวแพทย์ที่มหาวิทยาลัยลินคอล์น ซึ่งไม่ได้มีส่วนร่วมในการศึกษานี้ให้ความเห็นเพิ่มเติมว่าพฤติกรรมเหล่านี้น่าจะเกิดแบบไม่ได้ตั้งใจ

กลับกันน้องหมาทั้งหมดไม่มีการเลียจมูกตัวเองเมื่อเห็นน้องหมาในคลิปเลียจมูก แต่แสดง ‘ตาขาว’ ของตัวเองออกมามากขึ้น ซึ่งเชื่อว่าน่าจะเกี่ยวข้องกับความรู้สึกรุนแรงทั้งในเชิงบวกและเชิงลบ สิ่งเหล่านี้เน้นย้ำว่าสัตว์เลี้ยงของเรานั้นมีการสื่อสารทางอารมณ์ซับซ้อนมากเพียงใด

“สิ่งที่ผมชอบเกี่ยวกับงานวิจัยชิ้นนี้คือ มันสอนให้เราระมัดระวังมากขึ้นเกี่ยวกับการสรุปแบบกว้าง ๆ (ว่าสัตว์เลี้ยงกำลังรู้สึกอย่างไร) และบางทีเราอาจต้องช้าลงหน่อยพร้อมกับมองสุนัขของเราให้มากขึ้นเพื่อทำความเข้าใจพวกมัน” Mills เสริม

ที่มา

https://royalsocietypublishing.org/doi/10.1098/rsos.241703

https://www.discovermagazine.com/…/dogs-may-unknowingly…

https://phys.org/…/2025-02-dogs-response-hinting-social…

https://www.science.org/…/dogs-people-may-use-blinking…

Photo: Reddit