ทุกวงการอาลัย 'นิธิ เอียวศรีวงศ์' ยกย่อง ปัญญาชนสาธารณะของคนจนผู้ยิ่งยง

ข่าวหน้า 1 – ทุกวงการอาลัย นิธิ เอียวศรีวงศ์ นักคิดนักเขียน ยกย่อง “ปัญญาชนสาธารณะของคนจนผู้ยิ่งยง”

เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม ผู้สื่อข่าวรายงานว่า เมื่อเวลา 11.47 น.ของวันที่ 7 สิงหาคมที่ผ่านมา ศ.ดร.นิธิ เอียวศรีวงศ์ นักคิด นักเขียน นักประวัติศาสตร์ นักวิชาการผู้ทรงอิทธิพลที่สุดคนหนึ่งของสังคมไทย เสียชีวิตลงอย่างสงบ หลังจากล้มป่วยด้วยโรคมะเร็งปอด

สำหรับประวัติ ศ.ดร.นิธิ เอียวศรีวงศ์ เกิดเมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม 2483 ที่ จ.เชียงใหม่ ในครอบครัวคนไทยเชื้อสายจีน จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนอัสสัมชัญศรีราชา สำเร็จการศึกษาสาขาวิชาประวัติศาสตร์ ระดับปริญญาตรีและปริญญาโท จากคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

จากนั้นเข้ารับราชการในตำแหน่งอาจารย์ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ต่อมาลาศึกษาต่อระดับปริญญาเอก ณ มหาวิทยาลัยมิชิแกน สหรัฐอเมริกา และสำเร็จการศึกษาในปี 2519 และกลับมารับราชการตามเดิม จนได้รับตำแหน่งศาสตราจารย์ ก่อนเข้าโครงการลาเกษียณอายุราชการก่อนกำหนดในปี 2543

หลังจากเกษียณอายุราชการจากระบบมหาวิทยาลัย อาจารย์นิธิยังคงเป็นนักคิด นักเขียน และให้ความคิดเห็นทางการเมืองบทความทางหนังสือพิมพ์ นิตยสาร ขณะเดียวกันในด้านการปฏิรูปประเทศยังได้รับหน้าที่เป็นคณะกรรมการปฏิรูปประเทศ ที่ตั้งขึ้นโดยรัฐบาลอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ภายหลังการชุมนุมของกลุ่มคนเสื้อแดงปี 2553 ยุติลง

อาจารย์นิธิเคยทำหน้าที่ยกร่างแผนปฏิบัติการที่สามารถนำไปปฏิบัติแก้ไขปัญหาความอยุติธรรมและความเหลื่อมล้ำที่เกิดขึ้น โดยทำงานคู่ขนานไปกับคณะกรรมการสมัชชาปฏิรูปประเทศ

จากผลงานด้านวิชาการทำให้อาจารย์นิธิได้รับรางวัลนักวิจัยดีเด่นจากสภาวิจัยแห่งชาติ รางวัลฟุกุโอกะ และรางวัลศรีบูรพา

บุคคลใกล้ชิดอาจารย์นิธิเปิดเผยว่า เบื้องต้นญาติขอหารือกันก่อนว่าจะดำเนินการอย่างไรในเรื่องของพิธีการทางศาสนา เนื่องจากก่อนหน้านี้เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม อาจารย์นิธิเข้ารับการรักษาตัวในลักษณะประคับประคองที่โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่ (สวนดอก) และทำเรื่องขอบริจาคร่างกายเพื่อเป็นอาจารย์ใหญ่แก่นักศึกษาคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จนกระทั่งวันนี้ได้เสียชีวิตลงอย่างสงบ ร่างยังคงเก็บรักษาไว้ที่โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่ เพื่อรอขั้นตอนของญาติที่อยู่ระหว่างพูดคุย เพราะเจตนาเดิมคือไม่อยากทำพิธีใดๆ โดยจะจัดทำบุญที่วัดอุโมงค์ จ.เชียงใหม่ วันที่ 10 สิงหาคม

ด้าน นายชำนาญ จันทร์เรือง แกนนำคณะก้าวหน้า ในฐานะนักวิชาการด้านกฎหมายและการเมือง หนึ่งในผู้ใกล้ชิดอาจารย์นิธิ กล่าวว่า ขณะนี้ญาติ ลูกศิษย์ และผู้ใกล้ชิดกำลังปรึกษาหารือเรื่องจัดงานศพว่าจะดำเนินการอย่างไร ส่วนตัวรู้จักอาจารย์นิธิมานาน และได้ร่วมงานกันสมัยก่อตั้งมหาวิทยาลัยเที่ยงคืน เป็นมหาวิทยาลัยที่ไม่เป็นทางการช่วงปี 2539-2552 รวมกว่า 13 ปี โดยอาจารย์นิธิไม่รับตำแหน่งเป็นอธิการบดี แต่ขอเป็นภารโรงดูแลมหาวิทยาลัยดังกล่าว ซึ่งมหาวิทยาลัยเที่ยงคืนเปรียบเสมือนเป็นการศึกษานอกระบบ เรียนรู้ตลอดชีวิตด้วยตนเอง และเป็นเวทีแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในเรื่องการศึกษาเศรษฐกิจ สังคม การเมือง เพื่อจุดประกายความคิด และเป็นแสงสว่างในสังคมแบบมีส่วนร่วม เพื่อต่อยอดขยายผลในวงกว้างได้

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า การสูญเสีย ศ.ดร.นิธิ มีบุคคลในแวดวงวิชาการและหลากหลายวงการทั้งนักการเมือง นักคิด นักเขียน ร่วมแสดงความอาลัย อาทิ นายชัยธวัช ตุลาธน เลขาธิการพรรคก้าวไกล โพสต์ข้อความระบุว่า ได้ทราบข่าวการเสียชีวิตของ อ.นิธิ เอียวศรีวงศ์ ปัญญาชนคนสำคัญของไทยคนหนึ่ง ผมอ่านบทความในมติชนของแกประจำตั้งแต่เป็น น.ร.มัธยม และมาอ่านงานของแกอย่างจริงจังมากขึ้นตอนเป็น น.ศ.ปี 1 แม้ชีวิตจะเป็นสิ่งไม่เที่ยง แต่การสูญเสียใครสักคนที่เรารู้สึกผูกพันด้วย ย่อมทำให้เราใจหายเสมอ นายสุชาติ สวัสดิ์ศรี อดีตศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ นักเขียนและบรรณาธิการชื่อดัง โพสต์ข้อความอาลัยว่า นิธิ เอียวศรีวงศ์ ลาลับจากไปแล้ว ด้วยรักและอาลัยในมิตรภาพที่ยาวนานมาตั้งแต่ครั้งสังคมศาสตร์ปริทัศน์

ด้าน ศ.ดร.เกษียร เตชะพีระ นักรัฐศาสตร์อาวุโสจากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โพสต์บทความที่เคยเขียนถึงอาจารย์นิธิไว้ ระบุว่า แด่นิธิ เอียวศรีวงศ์ ปัญญาชนสาธารณะของคนจนผู้ยิ่งยง ขณะที่ ผศ.พิพัฒน์ กระแจะจันทร์ อาจารย์ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เขียนข้อความระบุว่า ขอแสดงความเสียใจต่อการจากไปของ อ.นิธิ เอียวศรีวงศ์ นักประวัติศาสตร์ผู้เป็นตำนานและจุดเปลี่ยนของประวัติศาสตร์ไทย เสียดายที่ไม่ได้ไปทริปเขมรด้วยกัน

ด้าน ศ.พิเศษ ดร.ชาญวิทย์ เกษตรศิริ อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ระบุว่า ครับ Aj. Nidhi is gone อ.นิธิ ได้จากพวกเราไปแล้ว ท่านคือนักประวัติศาสตร์แห่งยุคสมัยใหม่ที่ทำให้พวกเราตาสว่าง กับทั้งอดีตและปัจจุบัน ท่านเสนอแนะอนาคตไว้เป็นแนวทางแห่ง สัจธรรม เพื่อนสนิทข้ามชาติของท่านคนหนึ่งบอกว่า นี่แหละคือกฎแห่งธรรมชาติ by the end it is nothingness