'สต๊อป อีเลเพนส์' กางเกงช้างที่เผยอีกด้าน ความทรมานของช้างไทย
‘สต๊อป อีเลเพนส์’ กางเกงช้างที่เผยอีกด้าน ความทรมานของช้างไทย
ไม่เฉพาะ “กางเกงช้าง” เท่านั้นที่ได้รับความนิยมในหมู่นักท่องเที่ยวต่างชาติที่เดินทางมาเยือนประเทศไทย การแสดงโชว์ช้างยังเป็นไฮไลท์อันดับต้นๆ ที่นักท่องเที่ยวส่วนใหญ่ รวมถึงคนไทยเองต้องเคยได้ชม และรู้สึกทึ่งในความสามารถของช้างไทย
แต่สิ่งที่หลายคนอาจไม่เคยรู้คือ “เบื้องหลัง” อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวที่ใช้ช้างเพื่อสร้างความบันเทิง เหล่านี้กลับแฝงไว้ด้วยความโหดร้ายที่ต้องผ่านการฝึกอย่างทารุณตั้งแต่ช้างยังเล็ก ไปจนถึงการถูกบังคับให้ต้องแสดงพฤติกรรมผิดธรรมชาติ อย่าง การเดินสองขา เต้น วาดรูป ฯลฯ เพื่อมอบความบันเทิงให้นักท่องเที่ยว แม้การโชว์อาบน้ำช้างที่ดูเหมือนจะเย็นสบาย แต่แท้จริงแล้ว ช้างต้องถูกบังคับให้อาบน้ำซ้ำๆ วันละหลายๆ รอบ หรือแม้กระทั่งเมื่อจบโชว์แล้ว จะมีกี่คนที่รู้ว่าช้างส่วนใหญ่ต้องถูกล่ามด้วยโซ่สั้นๆ ไว้ในที่แคบ โดยไม่ได้กินอาหารที่หลากหลายเหมือนช้างที่อยู่ในป่า
เรื่องราวเบื้องหลังการโชว์ช้างแสนรู้เหล่านี้จึงปรากฏเป็นลวดลายบน กางเกงช้าง “Stop Elepains” แสดงภาพช้างที่ถูกฝึกให้ยืนบนเก้าอี้ตัวเล็กๆ ช้างที่มีรอยแผลตามตัว ช้างนอนหมดแรง และช้างที่มีน้ำตา ซึ่งเป็นลายพิมพ์ที่มีเอกลักษณ์ต่างจากกางเกงช้างตามท้องตลาดทั่วไป
แคมเปญ“Stop Elepains” The Elephant Pants that Save Elephants’ Lives เกิดจากความร่วมมือของ Dentsu Creative Thailand และ องค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลก (ประเทศไทย) หรือ World Animal Protection Thailand โดยมีภารกิจหลักในการยกระดับสวัสดิภาพสัตว์ ไม่ว่าจะเป็น สัตว์ป่าในอุตสาหกรรมท่องเที่ยวและสัตว์ที่อยู่ในระบบฟาร์มอุตสาหกรรม
ทั้งนี้ ข้อมูลจากองค์กรฯ ระบุว่า ช้างไทยในปางช้างหลายแห่งต้องทุกข์ทรมาน เนื่องจากช้างต้องผ่านการฝึกที่โหดร้ายทารุณก่อนนำมาแสดงโชว์ อีกทั้งยังมีสภาพความเป็นอยู่ที่ไม่ดี และต้องผสมพันธุ์เพื่อประโยชน์เชิงพานิชย์ ฯลฯ แคมเปญ Stop Elepains จึงมุ่งหวังให้เกิดการตระหนักถึงปัญหาดังกล่าวในวงกว้างจึงเลือกที่จะบอกเล่าเรื่องราวลงไปบนลวดลายของกางเกงช้างที่ใครๆ ก็สวมใส่ได้
ปวีณา ท้วมแสง และอภิสิทธิ์ วลีซื่อสัตย์ สองครีเอทีฟ จาก Dentsu Creative Thailand ผู้เป็นต้นคิดของแคมเปญนี้ เล่าถึงเบื้องหลังแนวคิดในการออกแบบกางเกงช้าง Stop Elepains ว่า “เราโตมากับการเห็นช้างเล่นฮูล่าฮูปหรือช้างเต้นส่ายงวงดูแล้วยิ้มตาม เราเลยคิดว่าช้างเป็นสัตว์ที่น่ารัก แสนรู้เพราะทำสิ่งเหล่านี้ได้ จนแทบจะกลายเป็นนิยามของคำว่าช้างไปเลยว่า ช้างเท่ากับการแสดง โดยไม่เคยรู้จักมิติของช้างที่เป็นช้างจริงๆ
“จนในเวลาต่อมาถึงเพิ่งได้รู้ว่า จริงๆ แล้วธรรมชาติของช้างไม่ได้เกิดมาเต้นหรือเล่นกลให้เราดู แต่นี่เป็นธุรกิจที่มนุษย์หาเงินกับช้าง ยิ่งพอได้มาร่วมงานกับองค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลก ทำให้เรายิ่งเห็นเบื้องหลังของโชว์ช้างอย่างการฝึกช้างที่โหดร้าย ถูกบังคับให้นักท่องเที่ยวขี่หลังทั้งวัน หรือการที่ช้างโยกหัวและส่ายงวงไปมาซึ่งเป็นพฤติกรรมของช้างที่กำลังหาทางบรรเทาความเครียด เราหวังว่า ช้าง รุ่นนี้เป็นรุ่นสุดท้ายที่ถูกใช้งานอย่างโหดร้ายทารุณในอุตสาหกรรมท่องเที่ยว และจะต้องได้รับการดูแลอย่างดี ตลอดช่วงชีวิตที่เหลือ
และด้วยความที่ในปัจจุบัน กางเกงช้างไม่ได้เป็นที่นิยมเฉพาะในหมู่นักท่องเที่ยวชาวต่างชาติเท่านั้น แต่ยังเป็นเทรนด์การแต่งตัวที่ได้รับความนิยมในหมู่คนไทยเช่นกัน จึงเป็นโอกาสอันดีในการสอดแทรกเรื่องราวเหล่านี้บนกางเกงยอดนิยมแห่งยุคสมัย”
“ช่วงไม่กี่ปีมานี้ระแสกางเกงช้างมาแรง ทั้งคนไทยและนักท่องเที่ยวต่างชาตินิยมใส่กันมาก เราจึงเกิดคำถามขึ้นในใจว่า จะมีสักกี่คนที่รู้ว่าเบื้องหลังความน่ารักของช้างซ่อนไว้ซึ่งความเจ็บปวดต่างๆ นานา เราจึงเลือกใช้กางเกงช้างเป็นตัวแทนบอกเล่าเรื่องราวความทรมานของช้าง และหวังว่ายอดบริจาคจากการสนับสนุนกางเกงช้าง Stop Elepains จะทำให้องค์กรฯ สามารถทำงานเพื่อปรับปรุงสวัสดิภาพช้างไทยให้ดีขึ้น รวมถึงการสนุบสนุนปางช้างโชว์ให้ปรับเปลี่ยนมาเป็นปางช้างที่เป็นมิตรกับช้าง ไม่มีกิจกรรม ขี่ช้าง โชว์ช้าง อาบน้ำช้าง หรือบังคับให้ช้างแสดงพฤติกรรมผิดธรรมชาติ มาสู่การดูแลช้างตามมาตราฐานสวัสดิภาพสัตว์เพื่อให้ช้างได้กลับมาเป็นช้างอีกครั้ง”
แคมเปญ “Stop Elepains” จึงเป็นภารกิจในการสร้างความตระหนักรู้ พร้อมเปิดโอกาสให้ทุกคนสามารถมีส่วนร่วมในการช่วยเหลือช้างไทยได้ง่ายๆ ผ่านการสนับสนุนกางเกงช้าง Stop Elepains เพื่อบริจาคให้องค์กรฯ ดำเนินโครงการเพื่อสร้างความเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นในปางช้างที่เน้นจัดแสดงโชว์ช้าง ขี่ช้าง อาบน้ำช้าง ฯลฯ ให้เปลี่ยนมาใส่ใจดูแลช้างตามมาตราฐานสวัสดิภาพสัตว์ สนใจสนับสนุนกางเกงช้าง Stop Elepains ได้ที่ https://shop.worldanimalprotection.or.th/kaangekng-Elepains-Pre-order-p572832080
นอกจากนี้ องค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลก ยังได้ปล่อย MV “ไปให้สุดหยุดโชว์ช้าง” แต่งโดย ตั้ง-ตะวันวาด วนวิทย์ ‘TangBadVoice’ ประกบ MV โดย มารีญา พูลเลิศลาภ ทูตองค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลกตั้ง ตะวันวาด เผยว่า อยากให้ทุกคนรู้ว่า การดูโชว์ช้างคือการสนับสนุนวงจรการทำร้ายช้างอย่างไม่สิ้นสุด และผมอยากลองตั้งคำถามว่า ถ้าเรารู้เบื้องหลังความโหดร้ายของโชว์ช้างแล้วเราจะมีความสุขบนความทุกข์ของช้างได้จริงเหรอ การทารุณกรรมสัตว์เพื่อความบันเทิงควรหยุดได้แล้วที่รุ่นเรา และเปลี่ยนมาเป็นการท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบตามเทรนโลกที่คำนึงถึงสวัสดิภาพสัตว์อย่างแท้จริง
ด้าน มารีญา พูลเลิศลาภ ทูตองค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลก เล่าว่า มารีญาอยากให้ทุกคนได้ลองดูเอ็มวีซึ่งสะท้อนเรื่องของช้างที่เรารัก แต่อาจไม่เคยรู้ว่า การแสดงโชว์ช้างนั้นมีที่มาจากการฝึกที่โหดร้ายตั้งแต่ช้างยังเล็ก ไปจนถึงการที่ช้างถูกบังคับให้แสดงพฤติกรรมผิดธรรมชาติ อย่าง การเดินสองขา เต้น วาดรูป ฯลฯ เพื่อความบันเทิงของนักท่องเที่ยว
“ทุกวันนี้พบว่าหลายประเทศเริ่มปรับวิถีการท่องเที่ยวแบบใหม่ที่เน้นการท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบ สนับสนุนให้ช้างได้ใช้ชีวิตในแบบที่เป็นช้างมีอิสระ ได้แสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติ ไม่ถูกบังคับหรือถูกล่ามโซ่ตลอดเวลา หากรักช้าง อยากดูช้าง ขอให้ดูในที่อยู่ตามธรรมชาติ อย่าง อุทยานแห่งชาติ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า หรือเลือกท่องเที่ยวเฉพาะปางช้างที่เป็นมิตรต่อช้าง ที่กระจายอยู่ทั่วประเทศ ซึ่งให้ความสำคัญกับสวัสดิภาพช้าง ไม่มีกิจกรรม โชว์ช้าง” มารีญา กล่าว
ปัจจุบันในประเทศไทย มีช้างกว่า 4,000 ตัว ในอุตสาหกรรมท่องเที่ยว ผ่านกิจรรมโชว์ช้าง องค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลก มีเป้าหมายในการทำงานเพื่อปกป้องคุ้มครองสวัสดิภาพช้างไทยภายใต้ แคมเปญ ‘ให้ช้างกลับไปเป็นช้าง’ รณรงค์ไม่ให้ช้างถูกนำไปใช้ประโยชน์ในกิจกรรมเพื่อความบันเทิง สนับสนุนให้ช้างมีสวัสดิภาพ และคุณภาพชีวิตที่ดี พร้อมผลักดันให้เกิด ‘ร่าง พ.ร.บ.ช้างไทย’ ฉบับภาคประชาสังคม