'อิสราเอล'กับ'อิหร่าน' ฝ่ายไหนที่มีอาวุธนิวเคลียร์แล้วและใครที่ยังไม่มี?

อิสราเอลมีอาวุธนิวเคลียร์แล้วหรือยัง?
มีความเชื่อในวงกว้างว่าอิสราเอลมีอาวุธนิวเคลียร์ โดยคาดว่าอิสราเอลมีหัวรบนิวเคลียร์ประมาณ 90 ถึง 400 ลูก และเชื่อกันว่าประเทศนี้มีระบบส่งอาวุธนิวเคลียร์สามประเภท ได้แก่ การส่งอาวุธนิวเคลียร์ด้วยเครื่องบินขับไล่ F-15 และ F-16, การส่งอาวุธนิวเคลียร์ด้วยขีปนาวุธร่อนที่ยิงจากเรือดำน้ำชั้น Dolphin และการส่งอาวุธนิวเคลียร์ขีปนาวุธพิสัยไกลระดับกลางถึงข้ามทวีปซีรีส์ Jericho เชื่อกันว่าอาวุธนิวเคลียร์ที่ใช้การได้ชิ้นแรกของอิสราเอลสร้างเสร็จในช่วงปลายปี 1966 หรือต้นปี 1967 ซึ่งทำให้ประเทศนี้เป็นประเทศที่หกในโลกที่พัฒนาอาวุธดังกล่าว

แต่ไม่มีการประกาศอย่างเป็นทางการว่าอิสราเอลมีอาวุธนิวเคลียร์ โดยอิสราเอลยังคงดำเนินนโยบายที่คลุมเครือโดยเจตนา ไม่เคยปฏิเสธหรือยอมรับอย่างเป็นทางการว่ามีอาวุธนิวเคลียร์ แต่กลับพูดซ้ำๆ ตลอดหลายปีที่ผ่านมาว่า "อิสราเอลจะไม่ใช่ประเทศแรกที่จะนำอาวุธนิวเคลียร์เข้ามาในตะวันออกกลาง" อย่างไรก็ตาม ในเดือนพฤศจิกายน 2023 ท่ามกลางสงครามกาซา รองรัฐมนตรีกระทรวงมรดก คือ อามิไฮ เอลิยาฮู ได้แสดงท่าทีพิจารณาอย่างเปิดเผยต่อสาธารณะว่าจะทิ้งระเบิดนิวเคลียร์เหนือกาซา ซึ่งบางคนเข้าใจว่าเป็นการยอมรับโดยปริยายว่าอิสราเอลมีแสนยานุภาพด้านอาวุธนิวเคลียร์ อย่างไรก็ตาม นายกรัฐมนตรีเนทันยาฮูได้ตำหนิและสั่งพักงานรัฐมนตรีคนดังกล่าว

ทั้งนี้ อิสราเอลยังไม่ได้ลงนามในสนธิสัญญาไม่แพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์ (NPT) แม้จะมีแรงกดดันจากนานาชาติให้ทำเช่นนั้น นอกจากนี้ อิสราเอลยังได้พัฒนาหลักการทางการเมืองที่ชื่อ Begin Doctrine อันเป็นหลักที่ให้อิสราเอลต้องปฏิเสธไม่ให้ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในภูมิภาคอื่น ๆ สามารถครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ของตนเองได้ นอกจากนี้ อิสราเอลยังใช้หลักการที่เรียกว่า Samson Option คือความสามารถของอิสราเอลในการใช้อาวุธนิวเคลียร์กับผู้โจมตีเป็นกลยุทธ์การขู่ขวัญเมื่อเผชิญกับภัยคุกคามทางทหารต่อการดำรงอยู่ของประเทศ จากข้อมูล ณ ปี 2019 อิสราเอลยังคงเป็นประเทศเดียวในตะวันออกกลางที่เชื่อว่ามีอาวุธนิวเคลียร์

ที่ผ่านมา กองทัพอากาศอิสราเอลได้ดำเนินการปฏิบัติการโอเปราและปฏิบัติการออร์ชาร์ด โดยทำลายเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์ของอิรักและซีเรียในปี 1981 และ 2007 ตามลำดับ และมัลแวร์ Stuxnet ที่สร้างความเสียหายอย่างรุนแรงต่อโรงงานนิวเคลียร์ของอิหร่านในปี 2010 เชื่อกันว่าได้รับการพัฒนาโดยสหรัฐและอิสราเอลร่วมกัน และล่าสุดคือการโจมตีอิหร่านในเดือนมิถุยนายน 2025 โดยมีเป้าหมายเพื่อทำลายฐานนิวคเลียร์ทั้งหมดของอิหร่าน เพื่อสกัดกั้นมิไห้อิหร่านได้ครอบครองอาวุธนิวเคลีย์ ซึ่งจะเป็นภัยคุกคามโดยตรงต่ออิสราเอล

อิหร่านมีอาวุธนิวเคลียร์แล้วหรือยัง?
ขณะนี้อิหร่านยังไม่มีอาวุธนิเวคลียร์ แต่อิหร่านพยายามพัฒนาอาวุธมาตั้งแต่ทศวรรษที่ 1990 และในช่วงปลายทศวรรษ 1990 อิหร่านได้เปิดตัวโครงการวิจัยอาวุธนิวเคลียร์ ซึ่งมีชื่อรหัสว่าโครงการ AMAD Project อย่างไรก็ตาม เมื่อเรื่องนี้ถูกเปิดเผยในทศวรรษที่ 2000 ประชาคมโลกก็กดดันให้อิหร่านยุติโครงการดังกล่าว และมหาอำนาจร่วมกันตั้งกลุ่มเจรจากับอิหร่านเกี่ยวกับโครงการนี้ แต่แล้ว สหรัฐฯ ก็ถอนตัวจากการเจรจากับอิหร่านในสมัยแรกของประธานาธิบดีโดนนัลด์ ทรัมป์ ทำให้อิกหร่านเดินหน้าพัฒนาด้านอาวุธนิวเคลียร์อย่างต่อเนื่อง แต่ฝ่ายตรงข้าม คืออิสราเอลก็พยายามสกัดกั้นหลายครั้ง ซึ่งอาจรวมถึงการลอบสังหารนักวิทยาศาสตร์นิวเคลียร์ของอิหร่านจำนวนหนึ่ง

สถานการณ์มาถึงจุดน่ากังวลเมื่อวันที่ 31 พฤษภาคม 2025 ทบวงการพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ (IAEA) รายงานว่าอิหร่านได้เพิ่มปริมาณยูเรเนียมที่เสริมสมรรถนะเป็น 60% ที่มีความบริสุทธิ์ต่ำกว่าระดับอาวุธอย่างรวดเร็ว โดยเพิ่มขึ้นเป็นกว่า 408 กิโลกรัม ซึ่งเพิ่มขึ้นเกือบ 50% นับตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ IAEA เตือนว่าปริมาณนี้เพียงพอสำหรับอาวุธนิวเคลียร์หลายชิ้นหากมีการเสริมสมรรถนะเพิ่มเติม นอกจากนี้ IAEA ยังระบุด้วยว่าอิหร่านยังคงเป็นรัฐเดียวที่ผลิตวัสดุดังกล่าวแต่ยังไม่มีอาวุธนิวเคลียร์ และ IAEA ระบุว่าสถานการณ์นี้ "น่ากังวลอย่างยิ่ง" ในเดือนมิถุนายน 2025 สภาแห่งชาติเพื่อการต่อต้านอิหร่าน (NCRI) กล่าวว่าอิหร่านกำลังแสวงหาอาวุธนิวเคลียร์ผ่านโครงการใหม่ที่เรียกว่า Kavir Plan ตามรายงานของ NCRI โครงการใหม่นี้เกี่ยวข้องกับสถานที่ 6 แห่งในจังหวัดเซมนันซึ่งมีการทำงานเกี่ยวกับหัวรบนิวเคลียร์และเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้อง

เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2568 IAEA พบว่าอิหร่านไม่ปฏิบัติตามพันธกรณีทางนิวเคลียร์เป็นครั้งแรกในรอบ 20 ปี อิหร่านตอบโต้โดยประกาศว่าจะเปิดสถานที่เสริมสมรรถนะแห่งใหม่และติดตั้งเครื่องหมุนเหวี่ยงขั้นสูง แต่แล้วในคืนวันที่ 13 มิถุนายน อิสราเอลก็ดำเนินแนวทางสกัดกั้นไม่ให้อิหร่านพัฒนานิวเคลียร์ได้อีกต่อไปและดำเนินปฏิบัติการ Operation Rising Lion ซึ่งเป็นการโจมตีทางอากาศขนาดใหญ่ที่กำหนดเป้าหมายไปที่โรงงานนิวเคลียร์ของอิหร่าน โรงงานขีปนาวุธ สถานที่ทางทหาร และผู้บัญชาการทั่วเมืองรวมทั้งเตหะรานและนาตันซ์

โดยทีมข่าวต่างประเทศ The Better

Photo -TOPSHOT - ภาพนี้ถ่ายจากเมืองนูเซย์รัต ในเขตฉนวนกาซาตอนกลาง แสดงให้เห็นเส้นทางจรวดบนท้องฟ้าในช่วงค่ำของวันที่ 13 มิถุนายน 2568 หลังจากที่อิหร่านโจมตีอิสราเอลด้วยขีปนาวุธหลายลูก หลังจากการโจมตีอย่างหนักที่โรงงานนิวเคลียร์และโรงงานทหารของสาธารณรัฐอิสลาม (ภาพโดย Eyad BABA / AFP)