ชวนดู LAEMSAK STREET ART สตรีตอาร์ตที่เปลี่ยนชุมชนในกระบี่ให้กลายเป็น ‘พิพิธภัณฑ์กลางแจ้ง’

สตรีตอาร์ตที่นี่ไม่ใช่แค่แลนด์มาร์ก แต่เป็นศิลปะที่จะสร้างความ ‘ยั่งยืน’ ให้ชุมชนแหลมสัก ชุมชนเล็กๆ ที่ซ่อนตัวอยู่ในจังหวัดกระบี่

“เราเอาสตรีตอาร์ตเข้ามา เพราะนอกจากจะเป็นแลนด์มาร์กใหม่ให้ชุมชนแล้ว สตรีตอาร์ตยังเป็นสุนทรียภาพที่อยู่ได้นานและต่อยอดให้กับชุมชนได้มากมาย เรามองแล้วว่ามันยั่งยืนค่ะ” ผศ.ดร. สุธิดา ภูเก้าล้วน ผู้นำเสนอโครงการนี้ได้เล่าให้ ONCE ฟังถึง ‘LAEMSAK STREET ART’ โครงการพัฒนาเมืองด้วยศิลปะที่ได้รับรางวัลดีเด่นภายใต้ ‘การประกวดพัฒนาเมืองแห่งศิลปะ (พ.ศ. 2568)’ โดยสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย (สศร.)

เรื่องเล่าจากแหลมสัก

ก่อนจะไปพูดถึงความยั่งยืนในมุมมองของอาจารย์สุธิดากันต่อ เราคงต้องเล่าถึงเสน่ห์ของชุมชนแหลมสัก จังหวัดกระบี่ ให้ฟังสักนิดก่อน ขึ้นชื่อว่ากระบี่แน่นอนว่าชุมชนแหลมสักต้องมีทัศนียภาพที่สวยงาม มีธรรมชาติอุดมสมบูรณ์ให้ฮีลใจ แต่แหลมสักยังเป็นเมืองที่มีอัตลักษณ์ไม่แพ้กับพื้นที่ไหนๆ เพราะที่นี่มีฉายาว่าเป็น ‘ทะเล 3 ด้าน วัฒนธรรม 3 สาย’ เกิดจากที่เมืองตรงนี้เคยเป็นเมืองท่า ทำให้มีความเป็นพหุวัฒนธรรมที่ประกอบไปด้วยชาวไทยพุทธ ชาวไทยมุสลิม และชาวไทยเชื้อสายจีน ซึ่งอีกข้อที่อาจารย์สุธิดาภูมิใจนำเสนอมาก (และคนเขียนเองก็เห็นด้วย ในฐานะที่ชอบอาหารใต้อยู่เป็นทุนเดิม) นั่นคือ…

“ที่นี่อาหารอร่อยมากนะคะ อย่างขนมอาโป้งของยายหนี ห่อหมก เบือทอด และอาหารท้องถิ่นอีกหลายเมนู คนในชุมชนที่นี่พร้อมทำอาหารต้อนรับทุกคนมากๆ อยากให้ลองมาสัมผัสสตรีตอาร์ตไปพร้อมกับอาหารของคนที่นี่”

อาร์ตสร้างสุข

นี่จึงเป็นเหตุผลว่า ทำไมสตรีตอาร์ตถึงยั่งยืนสำหรับอาจารย์สุธิดา เพราะสตรีตอาร์ตทำให้ผู้คนหันกลับมาเดินสำรวจแหลมสักในมุมอื่นๆ ที่ไม่ใช่แค่การเที่ยวธรรมชาติ แต่เป็นการหวนกลับมาซึมซับบรรยากาศในชุมชน ทำให้เกิดการจับจ่ายใช้สอย และเด็กๆ ที่นี่เองก็เริ่มฝึกฝนที่จะพานักท่องเที่ยวหรือคนภายนอกไปเดินท่องเที่ยวในชุมชนเก่าซึ่งเป็นบ้านเกิดตนเอง

“คนได้เสพศิลปะแล้วมีความสุข ความสุขตรงนั้นก็ไปต่อยอดให้กับความเป็นอยู่ของคนในชุมชน เพราะนอกจากจะทำให้ชาวบ้านมีรายได้มากขึ้น เรายังมีกิจกรรม Street Art For You ที่ให้เด็กๆ โรงเรียนบ้านแหลมสักได้เข้ามามีส่วนร่วมเป็นมัคคุเทศก์น้อยด้วย และสตรีตอาร์ตเองก็เป็นหนึ่งในความภาคภูมิใจของชุมชนด้วย เพราะก่อนจะวาดหรือจะเพนต์รูปสักรูป หรือลงสีบนอาคารสักหลัง เราพูดคุยกับชุมชน ทำความเข้าใจร่วมกันค่ะ เพราะบ้านทุกหลังที่เราไปเพนต์ เป็นบ้านของชาวบ้านทั้งหมด ชุมชนเองก็เข้าใจเป็นอย่างดี และพร้อมจะช่วยกันดูแลงานศิลปะทุกจุดบนถนนเส้นนี้ค่ะ”

350 เมตร 20 จุด 23 ชิ้น

LAEMSAK STREET ART มีระยะทาง 350 เมตร มีจุดเริ่มตั้งแต่ละแวกศาลเจ้าซกโป้ซีเอี๋ย เดินกันเพลินๆ ไปจนถึงแยกร้านสะดวกซื้อ ระหว่างทางจะมีงานศิลปะ 20 จุด ที่มีทั้งหมด 23 ชิ้น โดยทุกชิ้นเกิดจากฝีแปรงของลูกศิษย์และนักศึกษาของอาจารย์สุธิดาเอง ซึ่งลักษณะงานจะเป็นศิลปะเป็นสไตล์ Realistic และ Super Real มีความเหมือนจริงและดึงดูดสะดุดตา ซึ่งภาพแลนด์มาร์กที่ไม่ควรพลาดเลยคือภาพ ‘ดอกโบตั๋น’” ในจุดที่ 13 ของถนน (ดูแผนที่ภาพแต่ละจุดได้ที่เพจเฟซบุ๊ก : Laemsak Street Art )

“โบตั๋นเป็นภาพที่หลายคนชอบและชื่นชมค่ะ ซึ่งจริงๆ ต้องเป็นดอกโบตั๋น เพราะที่นี่มีความเชื่อของชาวจีนที่เชื่อว่าดอกโบตั๋นจะมอบความโชคดีให้คนที่มาเยือน แล้วตรงนั้นก็มีซุ้มประตูที่มีเด็กอุ้มตุ๊กตายืนรอมอบดอกไม้ เปรียบเสมือนเป็นการมอบความโชคดีให้คนที่มาเยี่ยมเยียน เพื่อต้อนรับและอวยพรให้ผู้มาเยือนมีแต่ความโชคดีค่ะ ฉะนั้นแล้วถ้าใครมาถึงที่แหลมสักและเดินผ่านจุดนี้ ก็จะได้รับความโชคดีกลับไปค่ะ”

ทั้ง 23 ภาพล้วนเขียนเพื่อบอกเล่าเรื่องราวอัตลักษณ์ชุมชนแหลมสัก ตั้งแต่อาหาร ประเพณี วัฒนธรรม วิถีชีวิตและความเชื่อต่างๆ ล้วนถูกมัดรวมมาอยู่บนระยะทาง 350 เมตรนี้ได้เกือบครบถ้วน

ที่เราบอกว่าเกือบครบถ้วน เพราะอยากให้ทุกคนได้ลองมาสัมผัสวิถีชีวิต ‘คนแหลมสัก’ ด้วยตาตัวเอง เพื่อที่จะได้เห็นว่า ที่แหลมสักมีมากกว่าวัด มัสยิด เกาะ หรือหาด แต่ยังมีอาหารอร่อยๆ และผู้คนน่ารักๆ ที่ภูมิใจในบ้านเกิดตัวเอง

“อยากให้แหลมสักเป็นโมเดลในการเอาศิลปะเข้าสู่ชุมชน เป็นโมเดลสำหรับการพัฒนาชุมชนทั้งในเรื่องของสุนทรียภาพและเศรษฐกิจชุมชน เพื่อให้โมเดลนี้สามารถเอาไปทำในพื้นที่อื่นได้อีก เพราะเราตั้งใจทำตรงนี้เพื่อเกิดประโยชน์กับชุมชนจริงๆ ค่ะ แล้วเราก็เชื่อว่าสตรีตอาร์ตที่เกิดจากความเป็นเอกภาพของชุมชน ทำให้คนเริ่มเห็นคุณค่าวัฒนธรรมของของงานศิลปะ ที่บางทีงานชิ้นนั้นอาจจะไม่ได้ Pure Art ก็ได้ แต่งานก็ยังเป็นตัวตนของชุมชน และเราก็อยากให้ได้รับการต่อยอดไปสู่กิจกรรมอื่นๆ เพื่อชุมชนในอนาคต”

ใครอยากไปเดินเล่นสตรีตอาร์ตที่ชุมชนแหลมสัก พร้อมกับกินอาหารท้องถิ่น สามารถติดต่อ Facebook : LAEMSAK STREET ART ได้เช่นกันนะ รับรองว่าทุกคนจะได้เห็นกระบี่ในมุมใหม่ที่ไม่คุ้นชินแน่นอน

ขอบคุณภาพจาก: Laemsak Street Art