สิ่งที่เรารู้มาตลอดมันผิด? พบดาวที่อายุแก่กว่าจักรวาล ท้าทายความเชื่อเรื่องบิ๊กแบง

นักวิทยาศาสตร์พบดาวที่มีอายุแก่กว่าจักรวาล มันเป็นไปได้ยังไง? สิ่งที่เรารู้ทุกอย่างเกี่ยวกับเอกภพนั้นผิด ทฤษฎีบิ๊กแบงเป็นเรื่องโกหก และวิทยาศาสตร์จะถูกทำลายลงรึเปล่า การค้นพบนี้ทำให้นักดาราศาสตร์งุนงง

ในปี 2000 นักวิทยาศาสตร์กลุ่มหนึ่งได้สังเกตดาวที่ชื่อว่า HD 140283 ซึ่งอยู่ห่างจากโลกเพียง 190 ปีแสงในทิศกลุ่มดาวคันชั่งหรือราศีตุลย์ พวกเขาระบุว่ามันมีอายุมากถึง 16 พันล้านปี เรื่องราวดังกล่าวเป็นประเด็นอย่างร้อนแรงในวงการ เพราะจักรวาลมีอายุเพียง 13.8 พันล้านปีเท่านั้น

แล้วดาวฤกษ์จะแก่กว่าจักรวาลได้ยังไง? การระบุอายุดาวผิดพลาด? อายุจักรวาลผิดพลาด? หรือผิดทั้งคู่? ปัญหานี้เป็นปัญหาใหญ่ที่ไม่อาจมองข้ามได้ ทีมนักวิทยาศาสตร์หลายกลุ่มจึงพยายามค้นหาความจริงและทดสอบความแม่นยำของตัวเลข

ข้อมูลเบื้องต้นชี้ว่า ดาว HD 140283 หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า Methuselah (ชื่อคนหนึ่งในพระคัมภีร์) นั้นประกอบด้วยไฮโดรเจนและฮีเลียมเป็นส่วนใหญ่ มันมีออกซิเจนและโลหะเช่นเหล็กน้อยกว่าดวงอาทิตย์ของเรามาก นั่นหมายความว่ามันเกิดขึ้นตอนต้นของจักรวาลที่มีสสารเป็นไฮโดรเจนและฮีเลียม

จากนั้นนักวิทยาศาสตร์ก็สังเกตตำแหน่ง ระยะทาง และพลังงานของมันให้ละเอียดขึ้น การวัดให้แม่นยำถูกต้องขึ้นเป็นสิ่งสำคัญ ทำให้สามารถวัดความสว่างได้ดีขึ้นและชี้ให้เห็นถึงอายุที่แท้จริงของมัน ยิ่งสว่างมากก็ยิ่งอายุน้อย

ด้วยการตรวจสอบอย่างเข้มข้น อายุของ Methuselah ก็ลดลงจาก 16 พันล้านปีเป็น 14.46 พันล้านปี แต่มันก็ยังมากกว่าอายุของจักรวาลอยู่ดี แล้วอะไรล่ะที่ผิด? สิ่งนั้นอาจเป็นเรื่องเกี่ยวกับความไม่แน่นอน อันที่จริงแล้ว เวลาที่นักดาราศาสตร์บอกอายุวัตถุในจักรวาล พวกเขามักจะมีช่วงค่าความคลาดเคลื่อนไว้ด้วยเสมอ

เช่น เมื่อบอกว่าจักรวาลอายุ 13.8 พันล้านปี จะเป็นที่รู้กันในวงการว่าตัวเลขนี้เป็นช่วงบวกลบไปอีกหลายร้อยล้านปี ไม่ใช่อายุ 13.8 พันล้านปีแบบเป๊ะ ๆ เช่นกัน Methuselah ก็มีช่วงบวกลบอีกราว 800 ล้านปี และการตรวจสอบมันล่าสุดเมื่อปี 2021 ระบุว่าดวงดาวมีอายุที่ 12 พันล้านปี

"นั่นไม่ใช่เพราะนักจักรวาลวิทยาทำงานชุ่ย ๆ แต่อย่างใด แต่เป็นเพราะการกำหนดอายุของเอกภพขึ้นอยู่กับความไม่แน่นอนเชิงสังเกตการณ์และเชิงทฤษฎีที่ยุ่งยากกว่าเรื่องของดวงดาว" Adam Riess จากสถาบันวิทยาศาสตร์กล้องโทรทรรศน์อวกาศ บอก

ถ้าเช่นนั้นก็มีสองทางเลือก นั่นคือผิดทั้งคู่หรือไม่ก็ถูกทั้งคู่ ในกรณีอาจเป็นช่วงความคลาดเคลื่อนและอะไรบางอย่างที่นักวิทยาศาสตร์ยังไม่เข้าใจอย่างถ่องแท้ เช่นพลังงานมืด ซึ่งต้องให้เวลาผู้เชี่ยวชาญทำการตรวจสอบ

"คำอธิบายที่เป็นไปได้มากที่สุดสำหรับความขัดแย้งคือผลกระทบจากการสังเกตบางอย่างที่ถูกมองข้ามและ/หรือบางสิ่งที่ขาดหายไปจากความเข้าใจของเราเกี่ยวกับพลวัตของการขยายตัวของจักรวาล" Robert Matthews นักฟิสิกส์จากมหาวิทยาลัย Aston

ในตอนนี้ Methuselah ยังคงเป็นดาวที่มีอายุมากกว่าหรือพอดีกับจักรวาล ซึ่งเป็นปริศนาที่รอการแก้ไขให้ถูกต้องต่อไป

ที่มา

https://www.iflscience.com/is-the-oldest-known-star…

https://www.space.com/how-can-a-star-be-older-than-the…

https://bigthink.com/hard-science/methuselah-star-big-bang/

Photo : รูปจริงจาก Digitized Sky Survey (DSS), STScI/AURA, Palomar/Caltech, and UKSTU/AAO