หาดูยาก พิธีโกนจุกโบราณ สืบสานทรงผมเด็กไทย

กำแพงเพชร 16 เม.ย. – หาดูยาก พิธีโกนจุกโบราณ สืบสานทรงผมเด็กไทย ที่ อ.พรานกระต่าย จ.กำแพงเพชร แต่ก่อนเชื่อว่าการไว้ผมทรงโบราณ ทั้งการไว้จุก ไว้โก๊ะ ไว้เปีย จะช่วยให้เด็กแข็งแรง หายเจ็บป่วย

การจัดพิธีโกนจุกให้เด็กไทยในปัจจุบันนั้นเริ่มหายากลงทุกที ด้วยยุคสมัยและวัฒนธรรมที่เริ่มเปลี่ยนไปตามกาลเวลา แต่ในอดีตคนไทยมีความเชื่อว่าการไว้ผมทรงโบราณ ไม่ว่าจะไว้จุก ไว้โก๊ะ ไว้เปีย จะช่วยให้เด็กแข็งแรงหายจากความเจ็บป่วย โดยจะให้เด็กไว้ทรงผมนี้ จนอายุครบ 7 ขวบ 9 ขวบ 11 ขวบ หรือ 13 ขวบ แล้วจึงมีพิธีโกนจุกทำขวัญ ถือเป็นการเปลี่ยนผ่านจากวัยหนึ่งไปอีกวัยหนึ่ง และเชื่อว่าเป็นการทำขวัญของชีวิต

ที่บ้านหลังหนึ่ง หมู่ที่ 7 บ้านนาถัง ตำบลถ้ำกระต่ายทอง อำเภอพรานกระต่าย จังหวัดกำแพงเพชร จัดให้มีพิธีการโกนจุกให้กับเด็กชายจตุพร หรือน้องนที อายุ 9 ขวบ ที่ไว้ทรงผมจุกเพื่อสืบสานทรงผมเด็กไทยโบราณ ด้วยความภูมิใจตั้งแต่เกิดมาจนมีพิธีโกนจุกในวันนี้

สำหรับพิธีจะมีเครื่องโกนจุกวางไว้บนพาน มีน้ำพระพุทธมนต์เพื่อรดบนศีรษะ พร้อมทั้งแต่งกายแบบกุมาร เพื่อบ่งบอกว่าถึงเวลาของการเปลี่ยนวัยแล้ว พิธีจะเริ่มขึ้นด้วยการโกนผมด้านข้างออกจนหมดเหลือไว้บริเวณจุก จากนั้นจะพากันไปตั้งขบวนแห่เหมือนการแห่นาคเข้ามายังบ้านที่จัดเป็นพิธี เมื่อถึงบ้านจะมีการทำขวัญให้กับผู้ที่จะโกนจุก โดยมีพ่อแม่ปู่ย่าตายยายพี่น้องบรรดาญาติมาร่วมในพิธี เมื่อเสร็จพิธีอาจมีการสมโภชน์ฉลองกันบ้างตามแต่ละท้องถิ่น ส่วนในช่วงเช้า จะมีพิธีเจริญพระพุทธมนต์ ถวายภัตตาหารเช้า จากนั้นจะทำพิธีตัดจุกที่แบ่งเป็น 3 เปีย ก่อนจะเริ่มโกนออกจนหมด จึงเสร็จพิธี

นางหนึ่งฤทัย อายุ 42 ปี ข้าราชการครูโรงเรียนแห่งหนึ่งในอำเภอพรานกระต่าย มารดาของเด็กชายจตุพร เล่าให้ให้ฟังว่า ลูกชายของตนไว้จุกตั้งแต่เกิด เนื่องจากน้องมีอาการเจ็บป่วยบ่อย ตนจำได้ว่าคนเฒ่าคนแก่จะพูดเสมอว่าถ้าเด็กเจ็บป่วยให้ไว้ผมจุกตนก็ให้ลูกชายไว้จุกมาก็ไม่ค่อยมีอาการเจ็บป่วยอะไร ในวันนี้ก็รู้สึกปลื้มใจภูมิใจที่การไว้จุกและพิธีโกนจุกเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมและวิถีไทย โดยได้บอกกับลูกไปว่าลูกชายจะโตขึ้นแล้วนับจากวันนี้ไป

ส่วนเด็กชายจตุพร กล่าวว่านับตั้งแต่วันแรกที่ไว้จุกมาก็ภูมิใจ แรกๆ อาจจะไม่รู้สึกอะไรแต่มาถึงวันนี้รู้สึกภูมิใจโดยเฉพาะวันนี้ที่จะต้องโกนจุกรู้สึกตื่นเต้น ทั้งการแต่งตัวแต่งหน้าและจะต้องทำอะไรบ้างไปไหนบ้าง ย้อนกลับไปตอนไว้จุกก็มีเพื่อนล้อบ้าง รู้สึกเขินแต่ไว้มานานไม่เขินแล้ว เมื่อถามว่าจะต้องตัดผมจุกออกแล้วเสียดายหรือไม่ น้องกล่าวทิ้งท้ายว่าไม่เสียดาย เพราะจะได้ไว้ผมเหมือนเพื่อนๆ แล้ว.-สำนักข่าวไทย